-
ဝိပဿနာတရား ရှုမှတ်ရာတွင် အခြေခံအကျဆုံးဖြစ်သော ရုပ်နှင့် နာမ်တို့၏ သဘောတရားများကို တိကျမှန်ကန်စွာ သိမြင်ထားရန် အလွန် အရေးကြီးလှပါသည်။ အထူးသဖြင့် ရုပ်နှင့် ပတ်သက်၍ အယူအဆ အမျိုးမျိုး ကွဲပြားနေတတ်ရာ၊ စာရေးသူကိုယ်တိုင် မဂ်ဉာဏ်သို့ ရောက်ရှိရန် အဓိက အထောက်အကူပြုခဲ့သော ဓမ္မသင်္ဂဏီ ကျမ်းလာ ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အချက်အလက်များကို အခြေခံ၍ ရှင်းလင်း တင်ပြလိုပါသည်။ ၁။ သဏ္ဌာန်ပညတ်ကို ပယ်ဖျက်၍ ပရမတ်ရုပ်တို့ကို ခွဲခြားခြင်း အများစု လက်ခံထားသော ‘အဋ္ဌကလာပ်’ ဟူသည့် စကားလုံးမှာ ဓမ္မသင်္ဂဏီ ဋီကာတွင်သာ တွေ့ရပြီး ကျမ်းရင်းတွင် မပါဝင်သောကြောင့် ဤဆောင်းပါးတွင် ၎င်းကို အခြေမခံပါ။ ဓမ္မသင်္ဂဏီ ကျမ်းရင်းအရ ရုပ်ကို အဓိကအားဖြင့် အောက်ပါအတိုင်း နှစ်မျိုး ခွဲခြားလေ့လာနိုင်ပါသည်။ • မြင်အပ်သော…
-
မာနဟာဒိဋ္ဌိနဲ့ မဖြစ်တော့ဘူး တဏှာဟာ အလုံးစုံတွေဝေခြင်းတွေနဲ့မဟုတ်ဘူးပေါ့ ပြန်ပြန်သတိရတဲ့ သဘောလေးတွေကိုလဲ တွယ်တာတယ်ဆိုတာက ရှိမှမရှိတာပဲလေ သီလတဲ့ ခန္ဓာလို့ပဲ ပြန်ပြောမိတယ်။ ဪ… သာဓု သာဓုတဲ့ တခွန်းလိုတယ်တောင် မပြောနိုင်အောင် ငါလေ တကယ့်ကိုမရှိတာ ဘယ်လိုမျိုးဆိုပြီးပဲ ရှင်းရှင်းပြနေမိတယ် သာဓုတဲ့ အသံ တိုးတိုးလေး ထပ်ကြားမိပြန်တယ်။ ။
-
နေ့စဉ် လှုပ်ရှားရုန်းကန်နေရတဲ့ လုပ်ငန်းခွင်ကို ဝိပဿနာ ကွင်းပြင်အဖြစ် ပြောင်းလဲပြီး၊ ခန္ဓာဉာဏ်ရောက် ကျင့်စဉ်ကို လက်တွေ့ စွဲမြဲစွာ လေ့လာ အားထုတ်နေကြတဲ့ ယောဂီသူတော်စင် အပေါင်းတို့… ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် တော်တော်များများရဲ့ ရင်ထဲမှာ အမြင့်မားဆုံး မျှော်မှန်းချက် တစ်ခု ရှိကြပါတယ်။ အဲဒါကတော့ သံသရာရဲ့ ကြောက်မက်ဖွယ် ကောင်းတဲ့ ဆင်းရဲဒုက္ခတွေကနေ လွတ်ကင်းပြီး၊ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်ရဲ့ အစဖြစ်တဲ့ “သောတာပန်” အဖြစ်သို့ ရောက်ရှိရေးပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် လူအများစုဟာ သောတာပန် ဖြစ်ဖို့ ဆိုတာကို တောတောင်တွေထဲ သွားရောက် တရားအားထုတ်မှ၊ သို့မဟုတ် အလုပ်တွေ အားလုံးကနေ အနားယူပြီး ရိပ်သာဝင်မှသာ ရနိုင်မယ့် ပန်းတိုင်တစ်ခုလို့ အထင်အမှား ရှိနေတတ်ကြပါတယ်။ တကယ့် ပကတိ အရှိတရားကို ဉာဏ်နဲ့…
-
ကျနော်တို့တွေ သာသနာ့ဘောင်ထဲ စတင် ဝင်ရောက်လာတဲ့အခါ ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာတော်ထံမှာ တောင်းခံခဲ့တဲ့ မူလကတိကဝတ်ဟာ “သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်ပါရစေ” ဆိုတဲ့ ရည်ရွယ်ချက် တစ်ခုတည်းသာ ဖြစ်ပါတယ်။ မြတ်စွာဘုရားရှင် ကိုယ်တော်တိုင် လမ်းညွှန်ပြသခဲ့တာကလည်း လောကီ လူမှုရေးပြဿနာတွေကို လိုက်လံ ဖြေရှင်းပေးဖို့ မဟုတ်ဘဲ၊ ဒီသံသရာကြီးကနေ အပြီးတိုင် ရုန်းထွက်ဖို့ပါပဲ။ ဒါပေမယ့် ခေတ်အဆက်ဆက်မှာ ဒီမူလလမ်းစဉ် အစစ်အမှန်ကနေ သွေဖည်ပြီး လောကီရေးရာ အလုပ်တွေနဲ့ လမ်းလွဲနေတာကို ကျနော်တို့ မျက်ဝါးထင်ထင် တွေ့မြင်နေရပါတယ်။ ဒီအခြေအနေကို ပိုပြီး ထင်ရှားသွားအောင် ဥပမာတစ်ခုနဲ့ ပြောပြချင်ပါတယ်။ အလွန် ရှုပ်ထွေးပြီး အန္တရာယ်များတဲ့ ဝင်္ကပါကြီး တစ်ခုထဲမှာ လူတစ်ယောက် မျက်စိလည် လမ်းမှားနေတယ် ဆိုပါစို့။ အဲဒီအချိန်မှာ ဝင်္ကပါကျွမ်းကျင်တဲ့ ပညာရှိကြီး တစ်ဦးက ထွက်ပေါက်ဆီကို တည့်တည့်မတ်မတ်…
-
လူတိုင်းက အနာဂတ် ကောင်းကျိုးအတွက် ဆိုပြီး ငွေကြေးတွေ၊ ပညာတွေ၊ အချိန်တွေကို ရင်းနှီးမြှုပ်နှံကြတယ်။ တကယ်တမ်း လုံခြုံအေးချမ်းတဲ့ အနာဂတ်ကို လိုချင်တယ်ဆိုရင်တော့၊ အခု ပစ္စုပ္ပန်တည့်တည့်မှာ ဖြစ်ပြီး ပျက်နေတဲ့ စိတ်တွေသာ ရှိတယ်ဆိုတဲ့ အရှိတရားကို သိမြင်အောင် ကြိုးစားခြင်းကသာ အကောင်းဆုံး ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု ဖြစ်ပါတယ်။ ပစ္စုပ္ပန်မှာ အမှန်တရားကို မျက်မှောက်ပြုထားနိုင်ရင်၊ ဘယ်လို အနာဂတ်မျိုး ရောက်လာပါစေ တုန်လှုပ်စရာ၊ ပူလောင်စရာ အကြောင်း မရှိတော့ပါဘူး။ ဉာဏ်နဲ့ သိမြင်ခြင်းဟာ ဘယ်တော့မှ မရှုံးတဲ့ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုပါ။ ဒီနေ့ တိတ်တိတ်ဆိတ်ဆိတ် နေရင်း ကိုယ့်ရဲ့ ပစ္စုပ္ပန်တည့်တည့်က ဖြစ်ပျက်သဘောလေးကို လေ့လာပြီး အကောင်းဆုံး ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုလေး ပြုလုပ်ကြည့်ပါဦး။
-
ကမ္မဝဋ်ကနေ လွတ်တယ် ဆိုတာဟာ အကျိုးပေးစရာ ကံတွေ ကုန်ခမ်းသွားတာကို ဆိုလိုပါတယ်။ ဒီကိစ္စကို ဆွေးနွေးတဲ့ နေရာမှာ နားလည်မှု နည်းနည်းလေး လွဲသွားရင် “နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ” ဆိုတဲ့ အယူမှားကြီး ဖြစ်သွားမှာ စိုးရိမ်တဲ့အတွက် အင်မတန် သတိထားပြီး ရေးရပါတယ်။ နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ဆိုတာဟာ အပြစ် အင်မတန် ကြီးမားတဲ့ ဒိဋ္ဌိ (အယူမှား) ပါ။ ပဉ္စာနန္တရိယကံ (အမေကိုသတ်ခြင်း၊ အဖေကိုသတ်ခြင်း စသည့် အပြစ်ကြီးများ) တောင်မှ ကမ္ဘာပျက်ရင် ဆက်ခံရလေ့ မရှိတော့ပါဘူး။ ဒါပေမယ့် နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ ကတော့ ကမ္ဘာပျက်တောင် ကမ္ဘာပြောင်းပြီး ဆက်ခံရပါသေးတယ်။ အဲဒီတော့ ဒီစာကို ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်၊ ရိုးသားမှု၊ ပညာဉာဏ် အများကြီးနဲ့ စဉ်းစား ဖတ်ရှုဖို့ လိုပါတယ်။ နိယတမိစ္ဆာဒိဋ္ဌိ (၃)…
-
နေ့စဉ် လှုပ်ရှားရုန်းကန်နေရတဲ့ ဘဝခရီးလမ်းမှာ ခန္ဓာဉာဏ်ရောက် ဝိပဿနာ ကျင့်စဉ်ကို ပကတိ အရှိတရားအတိုင်း လက်တွေ့ စွဲမြဲစွာ လေ့လာ အားထုတ်နေကြတဲ့ ယောဂီသူတော်စင် အပေါင်းတို့… ကျနော်တို့ ဖြတ်သန်းနေရတဲ့ လုပ်ငန်းခွင် ဆိုတာဟာ ရုပ်ဝတ္ထုပိုင်းဆိုင်ရာ အကျိုးအမြတ်တွေ၊ ရာထူး ဂုဏ်သိမ်တွေ၊ ပြိုင်ဆိုင်မှုတွေနဲ့ အမြဲတမ်း ပြည့်နှက်နေတဲ့ နေရာတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီလို ပတ်ဝန်းကျင်မျိုးမှာ အချိန်ကြာလာတာနဲ့အမျှ ကျနော်တို့ရဲ့ သန္တာန်မှာ အလိုအလျောက် ကြီးထွားလာတတ်တဲ့ အရာတစ်ခု ရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ “ငါ တော်တယ်”၊ “ငါ ပင်ပန်းတယ်”၊ “ဒါ ငါ့နေရာ”၊ “ဒါ ငါ့ရဲ့ အောင်မြင်မှု” ဆိုတဲ့ “ငါ” (အတ္တ) အစွဲအလမ်းကြီးပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီ “ငါ” ဆိုတဲ့ အစွဲအလမ်း…
-
မြတ်စွာဘုရားရှင်ရဲ့ သာသနာတော်မှာ သင်္ကန်းဝတ်လာကြတဲ့ ရဟန်းတော်များဟာ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲကနေ လွတ်မြောက်အောင် ထွက်ပြေးမယ့်သူတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ သို့သော်လည်း လက်တွေ့မြေပြင်မှာ ထွက်ပြေးဖို့ ကြိုးစားနေပေမယ့် ရှေ့ကို တစ်လှမ်းမှ မရောက်ဘဲ လည်ထွက်နေတာတွေကို တွေ့ရပါတယ်။ အကြောင်းရင်းကတော့ ရပ်ရွာဖွံ့ဖြိုးရေး၊ လူမှုရေး ပြဿနာဖြေရှင်းရေး၊ လောကီပညာရေး လမ်းညွှန်မှု ဆိုတဲ့ မိမိနဲ့ မသက်ဆိုင်တဲ့ လောကီတာဝန်တွေကို ယူထားခြင်းပါပဲ။ ဒီကိစ္စတွေဟာ သံသရာကနေ ထွက်ပြေးမယ့်သူရဲ့ ခြေသလုံးကို နောက်ကနေ အတင်းဆွဲထားတဲ့ လောကီကြိုးတွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ သံကြိုးတပ်လျက် ထွက်ပြေးနေသူ (ဥပမာ) ဒီအခြေအနေကို ထင်ရှားသွားအောင် ဥပမာတစ်ခုနဲ့ ကြည့်ရအောင်ပါ။ တောမီး အကြီးအကျယ် လောင်နေတဲ့ နေရာတစ်ခုကနေ လွတ်မြောက်အောင် အပြေးအလွှား ထွက်ပြေးနေတဲ့ လူတစ်ယောက် ရှိတယ် ဆိုပါစို့။ သူပြေးရမယ့် လမ်းကလည်း…
-
ဘဝမှာ ပျော်ရွှင်စရာတွေ ကြုံတဲ့အခါ အရမ်း မြူးတူးသွားတတ်သလို၊ ဝမ်းနည်းစရာ ကြုံတဲ့အခါမှာလည်း အကြီးအကျယ် ပြိုလဲသွားတတ်ကြတယ်။ အဲဒီ ပျော်ရွှင်ခြင်းနဲ့ ဝမ်းနည်းခြင်း ဆိုတာတွေဟာ တကယ်တော့ ခန္ဓာမှာ ဖြစ်ပြီးရင် ပျက်သွားတတ်တဲ့ စိတ်ကလေး တစ်ခုပါပဲ။ အဲဒီ စိတ်အခြေအနေလေးကို အခိုင်အမာကြီးလို့ မယူဆဘဲ၊ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်လို့ ပေါ်လာပြီး ပြန်ပျက်သွားမယ့် သဘာဝသက်သက်လို့သာ မြင်အောင် ကြည့်နိုင်မယ်ဆိုရင် ခံစားမှု လှိုင်းတံပိုးတွေကြားမှာ အများကြီး သက်သာရာ ရသွားပါလိမ့်မယ်။ ခံစားချက် တစ်ခုခု ပေါ်လာတဲ့အခါ ဒါဟာ ဝင်လာပြီး ပြန်ထွက်သွားမယ့် ဖြစ်ပျက်သဘောလေးပါလားလို့ သတိပြုကြည့်ပါလား။
-
ဝိပဿနာ တရားအားထုတ်တယ် ဆိုတာကို ကျနော်တို့ လူ့အဖွဲ့အစည်းမှာ အကြီးအကျယ် ကိစ္စကြီး တစ်ခုလို သတ်မှတ်ထားတတ်ကြပါတယ်။ ဒါ့အပြင် မဂ်ဖိုလ် ဆိုက်ရောက်သွားတဲ့ သောတာပန် အရိယာ ဆိုရင် ဘယ်လို နေရမယ်၊ ဘယ်လို ထိုင်ရမယ် ဆိုပြီး ပုထုဇဉ်တွေက ကိုယ့်အတွေးနဲ့ကိုယ် ပုံစံခွက်တွေ သတ်မှတ်ချင်ကြပြန်တယ်။ ဒါဟာ တကယ့်ကို ကြီးမားတဲ့ ပြဿနာ တစ်ခုပါပဲ။ အရိယာများ အဘယ်ကြောင့် နှုတ်ဆိတ်နေကြသနည်း တကယ်တမ်း ကျင့်ကြံ အားထုတ်လို့ အမှန်တရားကို ထိုးထွင်းသိမြင်သွားတဲ့ အရိယာ သူတော်စင်တွေဟာ ပုထုဇဉ် လူမိုက်တွေ ထင်ရာစိုင်းပြီး ပြောဆို ဝေဖန်ကြတဲ့ ဒဏ်ကို သည်းမခံနိုင်လို့ မဟုတ်ပါဘူး။ တရားရဲ့ သဘာဝကို နားလည်ထားတဲ့ အားလျော်စွာ၊ မိမိကို ပြစ်မှား စော်ကားသူတွေ သန္တာန်မှာ…