-
လူသားတွေဟာ ခေတ်အဆက်ဆက်မှာ “ငြိမ်းချမ်းရေး” ဆိုတဲ့ စကားလုံးကို တမ်းတခဲ့ကြ၊ ရှာဖွေခဲ့ကြပါတယ်။ ဒီလို ရှာဖွေတဲ့ နေရာမှာ စည်းမျဉ်းဥပဒေတွေ ပြဋ္ဌာန်းတာ၊ စီးပွားရေး စနစ်တွေ တည်ဆောက်တာ၊ ခေတ်မီ နည်းပညာတွေနဲ့ သက်တောင့်သက်သာ ရှိအောင် ဖန်တီးတာ စတဲ့ ပြင်ပက လုပ်ဆောင်မှုတွေကိုသာ အဓိကထားပြီး အားထုတ်လေ့ ရှိကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ပကတိ အရှိတရားကို ထိုးထွင်းပြီး လေ့လာကြည့်မယ်ဆိုရင် ပြင်ပ ရုပ်ဝတ္ထုတွေ ဘယ်လောက်ပဲ တိုးတက်နေပါစေ၊ လူတွေရဲ့ ရင်ထဲမှာ “ငါ” ဆိုတဲ့ မှားယွင်းစွာ ကောက်ချက်ချမှု အတ္တအစွဲကြီး ရှိနေသရွေ့တော့ လောကကြီးဟာ ဘယ်တော့မှ အေးချမ်းမှာ မဟုတ်ပါဘူး။ တကယ့် စစ်မှန်ပြီး ခိုင်မာတဲ့ ငြိမ်းချမ်းမှုဆိုတာ မိမိတို့ရဲ့ ခန္ဓာပေါ်မှာ ဉာဏ်သက်ဝင်ပြီး အရှိတရားကို…
-
မြတ်စွာဘုရားရှင် ဟောကြားတော်မူခဲ့သော ပိဋကတ်သုံးပုံ တရားတော်များသည် သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်ရန်အတွက် အတိကျဆုံးနှင့် အမှန်ကန်ဆုံးသော လမ်းညွှန်မြေပုံကြီး ဖြစ်ပါသည်။ ဤမြေပုံကြီးကို မပျောက်ပျက်အောင် ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်လာခဲ့ကြသော စာသင်သား ရဟန်းတော်များ၏ ကျေးဇူးတရားသည်လည်း အင်မတန် ကြီးမားလှပါသည်။ ပရိယတ္တိစာပေများကို သင်ယူခြင်း၊ ပို့ချခြင်း၊ အလွတ်ကျက်မှတ်ခြင်းတို့သည် သာသနာတော် တည်တံ့ခိုင်မြဲရေးအတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သော အလုပ်တစ်ခု ဖြစ်သည်ကို မည်သူမျှ ငြင်းပယ်၍ မရနိုင်ပါ။ သို့သော်လည်း ထိုလမ်းညွှန်မြေပုံကြီးကို အလွတ်ရရုံ၊ ကျွမ်းကျင်ရုံ၊ တစ်ပါးသူအား အသေးစိတ် ပြန်လည်ရှင်းပြနိုင်ရုံမျှဖြင့် မိမိကိုယ်တိုင် သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်သွားပြီလားဟု မေးလာလျှင် လုံးဝ မလွတ်မြောက်သေးပါဟုသာ ပြတ်ပြတ်သားသား ဖြေဆိုရမည် ဖြစ်ပါသည်။ မြေပုံကို မည်မျှပင် ကျွမ်းကျင်စွာ ဖတ်တတ်နေပါစေ၊ ထိုမြေပုံညွှန်ပြရာ လမ်းကြောင်းအတိုင်း မိမိကိုယ်တိုင် လက်တွေ့…
-
သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ အပြီးတိုင် လွတ်မြောက်ရေးဟူသော အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိရန် ကြိုးပမ်းအားထုတ်နေကြသော ရဟန်းတော်များအတွက်၊ မိမိတို့၏ သန္တာန်၌ စက္ကန့်မလပ် ဖြစ်ပေါ်ပျက်စီးနေသော “ဝိဉာဏ်” (သိစိတ်) ၏ အစဉ်ကို မျက်ခြည်မပြတ် လေ့လာခြင်းသည် အလွန်အရေးကြီးသော လုပ်ငန်းစဉ် ဖြစ်ပါသည်။ အထူးသဖြင့် ဝိဉာဏ်တစ်ခု ချုပ်ငြိမ်းသွားပြီးနောက်၊ နောက်ထပ် ဝိဉာဏ်အသစ်တစ်ခု အစားထိုး ဝင်ရောက်လာပုံကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မြင်အောင် ကြည့်နိုင်မှသာလျှင် “ငါ” ဟူသော သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အစွဲကြီးကို အမြစ်ပြတ် ဖယ်ရှားနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။ ၁။ ဝိဉာဏ်သည် တစ်ဆက်တည်း မဟုတ်ကြောင်း လေ့လာခြင်း ပုထုဇဉ်တို့၏ ဉာဏ်မျက်စိတွင် မြင်ခြင်း၊ ကြားခြင်း၊ နံခြင်း၊ စားခြင်း၊ ထိတွေ့ခြင်း၊ တွေးတောခြင်း အားလုံးကို “ငါ ဆိုသော တစ်ဦးတည်းသောသူ” ကပင်…
-
ကျွန်တော်တို့ဟာ ဆင်းရဲဒုက္ခကို မလိုချင်ဘဲ ပျော်ရွှင်မှု၊ အေးချမ်းမှု၊ လွတ်လပ်မှု၊ မေတ္တာတရား စတဲ့ ကောင်းမွန်တဲ့ အရာတွေကိုပဲ အမြဲ တပ်မက်နေတတ်တယ်။ သေချာကြည့်ရင် အဲဒီ ကောင်းပါတယ်ဆိုတဲ့ အရာတွေဟာလည်း အကြောင်းတိုက်ဆိုင်လို့ ပေါ်လာပြီး ပြန်ပျက်သွားတဲ့ နာမ်တရားတွေချည်းပါပဲ။ ဘယ်အရာမှ အမြဲတမ်း မတည်မြဲတဲ့အတွက်၊ ဖြစ်ပြီးပျက်တဲ့ သဘောရှိတဲ့ ဘယ်အရာမှ အပြစ်ကင်းတယ်လို့ မဆိုနိုင်ပါဘူး။ ဒါတွေကို အခိုင်အမာ ဆုပ်ကိုင်ထားမယ်ဆိုရင် တစ်ချိန်ချိန်မှာ ဆင်းရဲရတာပါပဲ။ အရှိကို အရှိအတိုင်း လက်ခံနိုင်ခြင်းကသာ အမှန်တကယ် လွတ်မြောက်ခြင်းကို ရစေမှာပါ။ စိတ်ထဲမှာ ငြိမ်းချမ်းတဲ့ ခံစားမှုလေး ပေါ်လာရင် အဲဒါလေးလည်း ချက်ချင်း ပျက်သွားတဲ့ သဘောရှိတယ်ဆိုတာကို ဉာဏ်နဲ့ ကြည့်ပေးပါ။
-
စကားမစပ်ပြောရရင် ဗုဒ္ဓဘာသာဟာ ပညာအားကြီးလွန်းလို့ ယခုခေတ်မှာ တရားရအောင်ဟောဖို့ ခက်ပါတယ်။ မြတ်စွာဘုရားလက်ထက်တော်ဆိုတာကတော့ အကုန်လုံးလိုလိုက တောထွက် တရားကျင့်နေကြတဲ့ခေတ်ပါ။ အရှေ့တိုင်းမှာရော အနောက်တိုင်းမှာရော လူတွေဟာ ဘဝဟာ အဓိပ္ပါယ်ရှိရမယ် ဘာဖြစ်လိမ့်မယ်ဆိုတာနဲ့ ပါတ်သက်ပြီး အကြီးအကျယ်စိတ်ဝင်စားကြပြီး ရှာဖွေကြတဲ့ခေတ်ပါ။ အနောက်တိုင်းမှာသာ ကလေးတွေလို ဖြစ်နေပြီး အရှေ့တိုင်းမှာတော့ အယူဝါဒပေါင်းစုံနဲ့ အရမ်းစူးစမ်းကြတဲ့ခေတ်ပါ။ အဲဒီခေတ်ကိုအခြေခံထားတဲ့ စာအုပ်တချို့ဖတ်ရင် သူတို့ခေတ်ရဲ့ သဘောကို ဆဝါးမိပါလိမ့်မယ်။ ကျနော်ကတော့ အဖုံးမပါတော့တဲ့ စာအုပ်တအုပ်ထဲမှာ အဲဒီခေတ်ဝန်းကျင်မှာ ရှိနေတဲ့ ပညာရှိသူတော်စင်နှစ်ယောက် တိုင်းပြည်ကိစ္စဝင်ပါကြတာကိုဖတ်ဖူးတယ်။ အတော်ဖတ်လို့ကောင်းတဲ့ စာအုပ်၊ စာအုပ်နာမည် မမှတ်မိတော့ဘူး။ ထားပါတော့ ပြောချင်တာက ဘုရားလက်ထက်က လူတွေဟာ minimalism ရသမျှနဲ့ လုံလောက်အောင် စီမံကြပုံပေါ်ပါတယ်။ အောက်ခြေလူတန်းစားအများစုကိုဆိုလိုတာပါ။ ထားပါတော့ ပြောချင်တာက အဲဒီခေတ်၊ ပညာတတ်အသိုင်းအဝိုင်းကတော့ အများအားဖြင့်…
-
လောကကြီးရဲ့ သဘာဝ ယန္တရားဟာ အကြောင်းတရားရှိမှ အကျိုးတရားဆိုတာ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ တိကျတဲ့ နိယာမတစ်ခုပေါ်မှာပဲ အပြည့်အဝ လည်ပတ်နေပါတယ်။ ဒါပေမယ့် လူအများစုဟာ ပံ့ပိုးလှူဒါန်းမှုတွေ ပြုလုပ်ကြတဲ့အခါ ဒီအကြောင်းအကျိုး ယုတ္တိဗေဒ (Logic) ကို မေ့လျော့ပြီး၊ အကန်းယုံ ယုံကြည်မှုတွေနဲ့ လောကီ မျှော်လင့်ချက်တွေ နောက်ကိုသာ လိုက်နေတတ်ကြပါတယ်။ “ငါ လှူလိုက်ရင်၊ ငါ ပံ့ပိုးလိုက်ရင် ဘယ်လို ကောင်းကျိုးတွေ ချက်ချင်း ရလာမလဲ” ဆိုတဲ့ လိုချင်တပ်မက်မှုတွေ ဖုံးလွှမ်းနေတတ်ပါတယ်။ တကယ်တမ်း ပကတိ အရှိတရားကို မြင်တဲ့ ဉာဏ်ပညာနဲ့ ယှဉ်ပြီး မှန်ကန်စွာ ပံ့ပိုးလိုက်တဲ့အခါမှာတော့၊ ရရှိလာမယ့် အကျိုးကျေးဇူးတွေဟာ သာမန် မျက်စိနဲ့ မြင်နိုင်တဲ့ အတိုင်းအတာထက် အဆပေါင်းများစွာ ကျယ်ပြန့် နက်ရှိုင်းသွားပါတယ်။ ဉာဏ်နှင့်ယှဉ်သော ပံ့ပိုးမှု၏…
-
ရဟန်းတော်များ၏ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းမှုသည် အင်မတန် သန့်ရှင်းစင်ကြယ်လှပါသည်။ မနက်လင်းသည်နှင့် တစ်နေ့တာအတွက် လိုအပ်သော အာဟာရကို ရှာဖွေရာတွင် သပိတ်တစ်လုံးကို ပိုက်ကာ ငြိမ်သက်စွာ ရပ်တန့်၍ အလှူခံခြင်းသည် လောဘ၊ ဒေါသ၊ မောဟ ကင်းစင်ရေးဆီသို့ ဦးတည်သွားနေသော အခြေခံအကျဆုံး ကျင့်စဉ်တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ သပိတ်ကို ပိုက်ထားသော လက်သည် စွန့်လွှတ်ခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ အတ္တကို ခွာချခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသည်။ သို့သော်လည်း ထိုစွန့်လွှတ်ခြင်းကို ကိုယ်စားပြုသော၊ သပိတ်ကို ပိုက်ထားသော လက်များဖြင့်ပင် ရွှေ၊ ငွေ၊ ကာသပဏ စသည့် ငွေကြေးများကို ကိုင်တွယ်လာသောအခါ၊ လက်ခံလာသောအခါ၊ သုံးစွဲလာသောအခါ ထိုရဟန်း၏ သန္တာန်၌ မည်သည့်အရာများ ဖြစ်ပေါ်ပြောင်းလဲသွားသနည်း။ ဤကိစ္စသည် သာမန် ဝိနည်းစည်းကမ်း ဖောက်ဖျက်မှု သက်သက်မျှသာ မဟုတ်ဘဲ ဝိပဿနာဉာဏ်များ…
-
သာသနာ့ဘောင်သို့ ဝင်ရောက်လာကြသော အရှင်သူမြတ် ရဟန်းတော်များ၏ အမြင့်မြတ်ဆုံးနှင့် အရေးအကြီးဆုံးသော ရည်မှန်းချက်မှာ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲ အပေါင်းမှ အပြီးတိုင် လွတ်မြောက်ရေးဟူသော အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိရေးပင် ဖြစ်ပါသည်။ ဤသို့ လွတ်မြောက်ရန်အတွက် ခန္ဓာကိုယ်၌ အမြဲတစေ ကိန်းအောင်းနေသော “ငါ၊ သူတစ်ပါး၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ သတ္တဝါ” ဟူသည့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အစွဲကြီးကို အမြစ်ပြတ် ဖယ်ရှားပစ်ရန် လိုအပ်လှပါသည်။ ထိုအစွဲကို ဖယ်ရှားရာတွင် နေ့စဉ်ဘဝ၌ အဆက်မပြတ် ဖြစ်ပေါ်နေသော “သိစိတ်” ကလေးများကို “ဝိဉာဏ်” သက်သက်သာ ဖြစ်ကြောင်း ချက်ချင်း သိအောင် ရှုမှတ်လေ့လာခြင်းသည် အလွန်အရေးပါသော ကျင့်စဉ်တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ ၁။ သိစိတ်နှင့် ဝိဉာဏ်၏ အမှန်သဘောကို လေ့လာခြင်း လောကတွင် ပုထုဇဉ်တို့သည် မျက်စိဖြင့် မြင်သောအခါ “ငါ…
-
အဓိကကတော့ လူသားအားလုံးဟာ လက်ရှိမှာ လုံးဝ မရှိတော့တဲ့ “အတိတ်” ကို တကယ်ရှိတယ်လို့ ညီညွတ်စွာ မှားယွင်းလက်ခံထားကြလို့ပါ။ ပြီးတော့ အဲဒီ မရှိတော့တဲ့ အတိတ်နဲ့ပဲ တစ်ယောက်ကို တစ်ယောက် ပုံသေ ဆုံးဖြတ် သတ်မှတ်ကြတယ်။ ဘယ်သူ့ရဲ့ အတိတ်မှ အခု ပစ္စုပ္ပန်မှာ မရှိနေဘူးဆိုတဲ့ အမှန်တရားကိုသာ ညီညီညွတ်ညွတ် လက်ခံလိုက်နိုင်ရင်၊ ကျွန်တော်တို့အားလုံးအတွက် ငြိမ်းချမ်းတဲ့ အနာဂတ်ဆိုတာ လက်တစ်ကမ်းမှာတင် ရှိနေမှာပါ။ လက်ရှိမှာ မရှိတော့တဲ့ အတိတ်အရိပ်တွေနဲ့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်ရော တခြားသူတွေကိုပါ ပူလောင်အောင် လုပ်နေသေးလားဆိုတာ ဆင်ခြင်ကြည့်ပါဦး။
-
သောတာပန် ဆိုတာက နိဗ္ဗာန်သို့ သွားရာလမ်းပေါ်ကို မတိမ်းမစောင်းရောက်နေတဲ့ သူကို သောတာပန်လို့ ခေါ်ပါတယ်။ သောတာပန်က လက်ရှိဘဝမှာ တရားအားမထုတ်တော့ရင်လဲ လောကမှာ အများဆုံး ခုနှစ်ဘဝပဲ နေတော့မယ့် သူ ဖြစ်နေပါပြီ။ သောတာပန်ဟာ သီလ လုံခြုံသွားပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲ ဆိုတော့ ပုထုဇဉ်တွေ သီလ ကျိုးတယ် ဆိုတာဟာ အတ္တ ဒိဋ္ဌိနဲ့ ယှဉ်ဖော် ယှဉ်ဖက် စိတ်တွေနဲ့ သီလ ကျိုးတာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီတော့ သောတာပန်မှာ ဒိဋ္ဌိ နဲ့ ဝီစိကိစ္ဆာကို အကြွင်းမဲ့ ပါယ်လိုက်ပြီ ဖြစ်တဲ့အတွက် သူနဲ့ ယှဉ်ဖော် ယှဉ်ဖက် အကုသိုလ် သီလ ကျိုးမှုတွေ မဖြစ်တော့ပါဘူး။ အဲဒါကြောင့် သောတာပန်သည် ငါးပါးသီလ လုံသည် ဟု ပြောနိုင်ပါတယ်။…