-
မဟာဝါပါဠိတော်လာ ဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတရား မြတ်စွာဘုရားရှင်ဟာ မဟာဝါပါဠိတော်မှာ ရဟန်းတို့အတွက် မဆုတ်ယုတ်ကြောင်းတရား (အပရိဟာနိယတရား ၇-ပါး) ကို ဟောကြားတော်မူခဲ့ပါတယ်။ အဲဒီအထဲမှာ အင်မတန် အရေးကြီးတဲ့ အချက်တစ်ခုကတော့ ‘မြတ်စွာဘုရား မပညတ်ခဲ့တာကို အသစ်မပညတ်ခြင်း၊ မြတ်စွာဘုရား ပညတ်ခဲ့ပြီးသားကို မပယ်ဖျက်ခြင်း’ ဆိုတဲ့ အချက်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီစကားတော်အတိုင်း လိုက်နာနေသရွေ့ ရဟန်းတွေ ကြီးပွားတိုးတက်ခြင်းသာ ရှိမယ်၊ ဆုတ်ယုတ်ခြင်း မရှိနိုင်ဘူးလို့ ဘုရားရှင် အတိအလင်း မိန့်မှာခဲ့တာပါ။ ဒါကို ပြောင်းပြန်လှန်ပြီး ကြည့်လိုက်ရင် မြတ်စွာဘုရား မပညတ်ခဲ့တာတွေကို ကိုယ့်သဘောနဲ့ကိုယ် အသစ်တီထွင်ပြီး ပညတ်လာမယ်ဆိုရင်၊ ဒါဟာ ရဟန်းတို့ရဲ့ တိုက်ရိုက် ဆုတ်ယုတ်ကြောင်း၊ သာသနာတော် ဆုတ်ယုတ်ကြောင်း အစစ်အမှန်ပါပဲ။ ယနေ့ခေတ် သာသနာတော်မှာ တရားအားထုတ်ပြီး ခန္ဓာဉာဏ်ရောက်ဖို့ထက် အခြားသော အပိုအမောက်တွေ၊ အယူအဆအမှားတွေ…
-
စနေ၊ တနင်္ဂနွေ ပိတ်ရက် မနက် ၁၀ နာရီလောက်ဆိုတာ အလုပ်ပူပင်သောကတွေကနေ ခဏကင်းကွာပြီး အိမ်မှာ သက်တောင့်သက်သာလေး နားနေရတဲ့ အချိန်ပါ။ ကော်ဖီလေး တစ်ခွက်သောက်၊ ကိုယ်ဝါသနာပါတာလေး လုပ်ရင်း စိတ်ထဲမှာ ပေါ့ပါးပြီး အေးချမ်းနေတတ်ပါတယ်။ အဲဒီလို အေးချမ်းပြီး ပျော်နေတဲ့အချိန်မှာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် သတိလေးကပ်ပြီး ပြန်ကြည့်ဖူးပါသလား။ ကျွန်တော်တို့ အများစုက အဲဒီခံစားချက်ကို “ငါ ပျော်နေတယ်၊ ငါ အေးချမ်းနေတယ်” ဆိုပြီး အလိုအလျောက် ပိုင်ရှင် ဝင်လုပ်လိုက်ကြပါတယ်။ ဒီ “ငါ ပျော်တယ်” ဆိုတဲ့ အတွေးလေး ဝင်လာတာနဲ့ ပြဿနာက စပါတော့တယ်။ ဘာဖြစ်လို့လဲဆိုတော့ “ငါ ပျော်တယ်” လို့ ထင်လိုက်တဲ့အတွက် အဲဒီပျော်ရွှင်မှုကို အမြဲတမ်း ပိုင်ဆိုင်ထားချင်တဲ့ လောဘ (တဏှာ) ကပ်ပါလာလို့ပါပဲ။…
-
မြတ်စွာဘုရားရှင်ကို တစ်ခါက “အရှင်ဘုရား၊ တရားတော်တွေက များပြား နက်နဲလွန်းလှပါတယ်။ သံသရာကနေ လွတ်မြောက်ဖို့၊ နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုဖို့ အနည်းဆုံး ဘယ်လောက်အထိ သိဖို့ လိုပါသလဲ” လို့ မေးလျှောက်တဲ့အခါ၊ ဘုရားရှင်က “အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ ကို သိမြင် ဆင်ခြင်နိုင်ရင် ရပါပြီ” လို့ ဖြေကြားတော်မူခဲ့ပါတယ်။ ဒါကြောင့်မို့လို့ “ငါတို့က အဘိဓမ္မာတွေ မသင်ရသေးလို့၊ ရုပ်နာမ်အကြောင်း အကုန်အစင် မသိသေးလို့ တရားမရနိုင်သေးပါဘူး” ဆိုပြီး လက်မလျှော့လိုက်ပါနဲ့။ မြတ်စွာဘုရားရဲ့ စကားတော်ကို အားပြုပြီး လက္ခဏာရေးသုံးပါး ဖြစ်တဲ့ အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တကိုသာ သေသေချာချာ သဘောပေါက်အောင် ကြိုးစားကြည့်ကြရအောင်။ ဒီသုံးပါးကို အပြည့်အစုံ ပြောရရင်- ၁။ သဗ္ဗေ သင်္ခါရာ အနိစ္စာ (ပြုပြင်ဖန်တီးထားတဲ့…
-
တစ်နေကုန် အလုပ်တွေလုပ်၊ ပင်ပန်းလာခဲ့ပြီးတဲ့နောက် ညနေစောင်း အချိန်လေးမှာ လသာဆောင်ထွက်ထိုင်တာဖြစ်ဖြစ်၊ လမ်းလျှောက်ထွက်တာဖြစ်ဖြစ် လုပ်လေ့ရှိကြပါတယ်။ ညနေခင်း လေအေးအေးလေး တိုက်ခတ်သွားတဲ့အခါ ခန္ဓာကိုယ်ရော စိတ်ပါ ပေါ့ပါးသွားပြီး “ဟာ… အေးချမ်းလိုက်တာ၊ ငါ အနားယူနေတယ်၊ ငါ သက်တောင့်သက်သာ ဖြစ်နေပြီ” လို့ စိတ်ထဲကနေ အလိုလို တွေးမိတတ်ပါတယ်။ ဒီလိုတွေးတာ သဘာဝကျပေမယ့်၊ ဝိပဿနာရှုထောင့် (အရှိကို အရှိအတိုင်း ကြည့်တဲ့ ရှုထောင့်) ကနေ သေချာပြန်ဆန်းစစ်ကြည့်ရင် အဲဒီမှာ “ငါ” ဆိုတာ ဘယ်နေရာမှ မပါပါဘူး။ တကယ်တမ်းဖြစ်ပျက်နေတာက လေအေးလေးနဲ့ ခန္ဓာကိုယ် ထိတွေ့သွားတဲ့ ရုပ်တရားရယ်၊ အေးတယ်၊ ပေါ့ပါးတယ်၊ သက်တောင့်သက်သာဖြစ်တယ်လို့ သိလိုက်၊ ခံစားလိုက်တဲ့ နာမ်တရားရယ်… ဒီ ရုပ်နဲ့ နာမ် နှစ်ပါးရဲ့ အလုပ်လုပ်နေမှု…
-
ကျနော်တို့ နေ့စဉ်ဖြတ်သန်းနေရတဲ့ ဘဝမှာ အလုပ်ခွင်မှာပဲဖြစ်ဖြစ်၊ အိမ်မှာ မိသားစုနဲ့ပဲဖြစ်ဖြစ်၊ လမ်းမှာ ကားပိတ်လို့ပဲဖြစ်ဖြစ် ကိုယ့်စိတ်တိုင်းမကျစရာတွေ၊ အလိုမကျစရာတွေနဲ့ ကြုံတွေ့ရတဲ့အခါ “ဒေါသ” ဆိုတာ မလွဲမသွေ ပေါ်လာတတ်စမြဲပါ။ အဲဒီလို ဒေါသထွက်လာတဲ့အခါ လူတော်တော်များများက လမ်းကြောင်း နှစ်ခုထဲက တစ်ခုခုကို ရွေးချယ်တတ်ကြတယ်။ ပထမလမ်းကတော့ “ပေါက်ကွဲပစ်လိုက်တာ” ပါပဲ။ ဒေါသနောက်ကို လိုက်ပါစီးမျောပြီး အော်ဟစ်ဆဲဆိုမယ်၊ ရန်ဖြစ်မယ်။ ဒါဟာ ဒေါသရဲ့ ကျေးကျွန် ဖြစ်သွားတာပါပဲ။ ဒုတိယလမ်းကတော့ “ဖိနှိပ်ထားတာ” ပါ။ “ငါက တရားအားထုတ်နေတဲ့သူ၊ ငါ ဒေါသ မထွက်ရဘူး”၊ “လူကြီးသူမ ရှေ့မှာ မို့လို့ အောင့်အည်းသည်းခံရမယ်” ဆိုပြီး စိတ်ထဲမှာ လောင်ကျွမ်းနေတဲ့ မီးကို အတင်း ဖုံးဖိထားလိုက်တာပါ။ တကယ်တော့ ပေါက်ကွဲတာရော၊ ဖိနှိပ်တာရော နှစ်ခုစလုံးဟာ…
-
စနေနေ့ မနက် ၁၀ နာရီဆိုတာ တစ်ပတ်တာ အလုပ်ပန်းသမျှတွေကို ခဏချပြီး ကော်ဖီလေးတစ်ခွက်နဲ့ အေးအေးဆေးဆေး အနားယူတတ်တဲ့ အချိန်လေးပါ။ ဒီလိုအချိန်မှာ စိတ်ကလေးက ပေါ့ပါးပြီး သက်တောင့်သက်သာ ရှိနေတတ်ပါတယ်။ ဒီလို ပေါ့ပါးနေတဲ့အချိန်မှာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် သတိလေးကပ်ကြည့်ဖူးပါသလား? ကော်ဖီခွက်ကို ကိုင်လိုက်တဲ့ နွေးထွေးတဲ့ အထိအတွေ့၊ သောက်လိုက်တဲ့ အရသာ၊ ပြီးတော့ “ကောင်းလိုက်တာ၊ အေးချမ်းလိုက်တာ” ဆိုပြီး သဘောကျသွားတဲ့ စိတ်ကလေး။ များသောအားဖြင့်တော့ ကျွန်တော်တို့က အဲဒီ ဖြစ်စဉ်တွေအပေါ်မှာ “ငါ သောက်နေတယ်၊ ငါ ပေါ့ပါးနေတယ်” ဆိုပြီး အလိုအလျောက် ပိုင်ရှင် ဝင်လုပ်လိုက်ကြပါတယ်။ တကယ်တမ်း ဉာဏ်နဲ့ သေချာကြည့်လိုက်ရင် အဲဒီမှာ “ငါ” ဆိုတာ ဘယ်နေရာမှာမှ မပါပါဘူး။ ကော်ဖီအရသာကို သိလိုက်တဲ့ သဘောတရား၊…
-
အနတ္တရဲ့ အဓိပ္ပာယ်ကို လက်တွေ့ကျကျ ဆင်ခြင်ကြည့်မယ်ဆိုရင် – “ငါ၊ သူတပါး၊ ယောက်ျား၊ မိန်းမ၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ သတ္တဝါ မရှိဘူး။ အသက်လိပ်ပြာ ခိုင်ခိုင်မာမာ မရှိဘူး။ ဘာကိုမှ ပိုင်ဆိုင်မထားဘူး။ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်သလို သူ့သဘော သူဆောင်နေတာ သက်သက်ပဲ” လို့ နားလည်ရပါမယ်။ ဒီအချက်တွေထဲမှာ အရေးအကြီးဆုံးကတော့ “မပိုင်ဘူး” ဆိုတာရယ်၊ “သူ့သဘော သူဆောင်နေတယ်” ဆိုတာရယ်ကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မြင်ဖို့ပါပဲ။ အဲဒီနှစ်ချက်ကို တကယ် သိသွားတာနဲ့ “ငါ၊ သူတပါး” မရှိဘူး ဆိုတာ အလိုလို ထင်ရှားလာပါလိမ့်မယ်။ ဒီလို သိမြင်ဖို့အတွက် ပထမဆုံး ခြေလှမ်းကတော့ ကိုယ့်ခန္ဓာကိုယ်ကြီး အပါအဝင် အရာအားလုံးကို “ရုပ်” နဲ့ “နာမ်” တရားတွေ အဖြစ် ကွဲကွဲပြားပြား မြင်တတ်ဖို့…
-
တကယ်တော့ မြတ်စွာဘုရားရဲ့ သာသနာဟာ သံသရာက လွတ်အောင် ကျင့်ကြံအားထုတ်လိုသူတွေအတွက်၊ မြတ်စွာဘုရားရဲ့ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော် အစွမ်းနဲ့ စား၊ ဝတ်၊ နေရေး မပူရလေအောင် ဘိက္ခုဆိုတဲ့ အဖွဲ့အစည်းကို စီမံပေးထားတာပါ။ ဒီကမှတစ်ဆင့် သံသရာကလွတ်အောင် ကြိုးစားနေတဲ့ အစုအဖွဲ့ဖြစ်တဲ့အတွက် အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တွေ အဆက်မပြတ် ပေါ်ထွက်နေမှာဖြစ်ပြီး၊ ထိုသို့ ထွက်ပေါ်လာသော သံဃာရတနာ (အရိယာသံဃာ) များကို ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာများအနေနဲ့ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်းအားဖြင့် လွတ်မြောက်ခြင်းအကျိုး၊ သုဂတိအကျိုးတို့ကို ရစေမယ့် သဘောမျိုး စီမံထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီတော့ ဘိက္ခုအစုအဖွဲ့ထဲမှာ သက်တောင့်သက်သာနဲ့ ဟိုဘက်လှည့်လိုက် ဒီဘက်လှည့်လိုက် အချိန်ကုန်အောင် စောင့်နေသူတွေဆိုတာ လုံးဝ မရှိသင့်ပါဘူး။ အားလုံးဟာ “သံသရာက လွတ်အောင် လုပ်မယ်” ဆိုတဲ့ ပြင်းပြတဲ့ ဆန္ဒနဲ့ သင်္ကန်းလဲလာပြီး၊ လက်တွေ့…
-
ကျနော်တို့ မြန်မာဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အများစုရဲ့ ဘဝတွေကို သေချာ ပြန်လေ့လာကြည့်ရင် အင်မတန် ရယ်စရာကောင်းသလို၊ အင်မတန်လည်း သနားစရာ ကောင်းနေတာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ဘာသာရေးလို့ နာမည်တပ်ထားတဲ့ လုပ်ရပ်တော်တော်များများဟာ တကယ်တမ်းကျတော့ “အလေ့အထ” (Habits) တွေ၊ “ရိုးရာဓလေ့” (Traditions) တွေနဲ့ “အယူသည်းမှု” (Superstitions) တွေ သက်သက်သာ ဖြစ်နေလို့ပါပဲ။ ဒီနေ့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်မေးကြည့်ပါ။ ခင်ဗျား ဘုရားသွားတယ်၊ ပန်းကပ်တယ်၊ ရေသက်စေ့ လောင်းတယ်၊ ပုတီးစိပ်တယ်၊ ဂြိုဟ်ပြေနံပြေ ယတြာတွေ ချေတယ်။ အဲဒီလို လုပ်နေတာတွေဟာ သံသရာ မီးလောင်ပြင်ကြီးထဲကနေ တကယ်ပဲ လွတ်မြောက်ချင်လွန်းလို့ လုပ်နေတာလား။ ဒါမှမဟုတ် “ဒီလိုလုပ်မှ စိတ်ချမ်းသာမယ်၊ ဘေးကင်းမယ်၊ စီးပွားတက်မယ်” ဆိုတဲ့ လောကီ အကျိုးကျေးဇူးတွေကို မျှော်ကိုးပြီး…
-
တစ်ပတ်လုံး နေ့စဉ်ဘဝထဲက အနတ္တအကြောင်း ပြောခဲ့ကြတယ်။ သောတာပန် ဖြစ်တယ်ဆိုတာ တန်ခိုးတွေ ရသွားတာ မဟုတ်ပါဘူး။ “ငါ” ဆိုတဲ့ အထင်အမှား (သက္ကာယ ဒိဋ္ဌိ) လေး တစ်ခု ပြုတ်ကျသွားရုံပါပဲ။ အဲဒီအမြင်မှားလေး ပြုတ်သွားရင်ပဲ ဘဝကြီးက ထူးဆန်းစွာ ငြိမ်သက်သွားပါတယ်။ ဘာကိုမှ အတင်းကာရော လိုက်ရှာစရာ မလိုတော့ဘဲ၊ ဖြစ်ပေါ်လာသမျှကို အေးအေးဆေးဆေး လက်ခံနိုင်သွားပါတယ်။ တရားဆိုတာ အဝေးကြီးမှာ သွားရှာရတာ မဟုတ်ဘူး။ ကိုယ့်ခန္ဓာ၊ ကိုယ့်စိတ်မှာ ဖြစ်ပျက်နေတဲ့ သဘောတရားတွေကို အရှိအတိုင်း သိနေတာပါပဲ။ ဒီပိတ်ရက်မှာတော့ အထူးတလည် ဘာမှမလုပ်ဘဲ၊ ကိုယ့်စိတ်လေး ကြည်လင်နေတာကိုပဲ သက်တောင့်သက်သာလေး ခံစားကြည့်ပါ။ ဒီနေ့အတွက် အမေး- အရာရာကို ငါ့အလိုကျ မဖန်တီးဘဲ အရှိအတိုင်း လက်ခံလိုက်တဲ့အခါ စိတ်က ဘယ်လောက်…