-
အနတ္တ ကို သိဖို့ရာမှာ အတ္တဆိုတာကို အဓိပ္ပါယ် ဖွင့်ဆိုခြင်းက အရေးကြီးပါတယ်။ အနတ္တ ဆိုတာသည် အတ္တ မဟုတ် ဟု ပြောခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ အတ္တ ဆိုတာကတော့ ခေတ်အလိုက်မှာ ထင်မြင်ယူဆ ထားပုံတွေ ကွဲပြား နိုင်ပါတယ်။ ကျနော် နားလည်သလောက်ကတော့ ဘုရားလက်ထက်မှာ အတ္တ ဆိုတာကို ဟိန္ဒူတွေ ယူဆပုံ နဲ့ ယူဆခဲ့ကြဟန် တူပါတယ်။ ဟိန္ဒူအယူအဆ အတ္တဆိုတာဟာ မဟာဗြဟ္မာကြီးကို ပြောတာပါ။ ဘယ်လူတန်းစား ကတော့ ဗြဟ္မာကြီးရဲ့ ဘယ်အစိတ်အပိုင်းက လာတယ် ဆိုပြီး ပြောကြပါတယ်။ မဟာဗြဟ္မာကြီးနဲ့ ပြန်လည် ပေါင်းစည်းရေးကို ဦးတည်ကြပါတယ်။ အဲဒီလို လူတွေကို ရုပ် နဲ့ နာမ်ရဲ့ တခုစီဟာ တရားတွေသာ ဖြစ်ပြီး အတ္တ…
-
ရဟန်းဘောင်ကို စတင်ဝင်ရောက်လာတဲ့ ရှင်သာမဏေ ဘဝမှာကတည်းက အရှင်ဘုရားတို့ အတိအလင်း ရွတ်ဆိုခဲ့တဲ့ ကတိကဝတ်တစ်ခု ရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ “သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲက လွတ်မြောက်လို၍ အရှင်ဘုရားလက်ထဲမှ သင်္ကန်းနဲ့ တပည့်တော်ကို ရှင်သာမဏေပြုပေးပါ” ဆိုတဲ့ စကားပါပဲ။ ဒီစကားကို နှုတ်ကနေ ရွတ်ဆိုပြီး၊ ဒီကတိကို ပေးပြီးမှသာ သာသနာ့ဘောင်ထဲကို ဝင်ခွင့်ရခဲ့တာပါ။ ဒါပေမယ့် အခုအချိန်မှာ အဲဒီမူလရည်ရွယ်ချက်ကို မေ့လျော့ပြီး စာပေသင်ကြားခြင်း (ဂန္ထဓုရ) သက်သက်နဲ့ပဲ အချိန်ကုန်နေသလားဆိုတာ အလေးအနက် ပြန်လည်ဆန်းစစ်ဖို့ လိုနေပါပြီ။ သာသနာမှာ စာပေသင်ယူခြင်းသက်သက်ဖြင့် နေထိုင်ခွင့်ရှိတယ်ဆိုတဲ့ “ဂန္ထဓုရ” ဆိုတဲ့ စကားလုံးဟာ ဘုရားဟော ပါဠိတော်စစ်စစ်မှာ လုံးဝမပါဘဲ၊ ဓမ္မပဒ အဋ္ဌကထာမှာသာ ၁၅ ကြိမ်တိတိ ပါဝင်နေတာဖြစ်ပါတယ်။ တကယ်လို့ မြတ်စွာဘုရားက သာသနာ့ဘောင်မှာ ရည်ရွယ်ချက် နှစ်မျိုး…
-
လူတိုင်းဟာ နေ့စဉ်ဘဝရဲ့ ပူလောင်မှုတွေ၊ ဖိအားတွေနဲ့ လောကဓံ အခက်အခဲတွေကြားထဲမှာ အေးချမ်းမှုကို အမြဲတမ်း ရှာဖွေနေကြပါတယ်။ တချို့က တရားစာအုပ်တွေ ဖတ်ကြတယ်။ တချို့က တရားဟောစကားတွေ နားထောင်ကြတယ်။ ဒါပေမယ့် တကယ်တမ်း ပြဿနာတစ်ခုခုနဲ့ ထိပ်တိုက်တွေ့တဲ့အခါ၊ ဖတ်ထား မှတ်ထားတဲ့ စာတွေက ကိုယ့်ကို အမှန်တကယ် ကာကွယ်ပေးနိုင်ရဲ့လား ဆိုတာကို လက်တွေ့ကျကျ ပြန်ပြီး လေ့လာကြည့်ဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ စာအုပ်ထဲက အသိသက်သက်၏ ကန့်သတ်ချက် စာအုပ်တွေ၊ ကျမ်းဂန်တွေထဲမှာ ရေးသားထားတဲ့ အသိတရားတွေဟာ အလွန်မှန်ကန်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ပြဿနာက အဲဒီအသိတွေဟာ ဦးနှောက်ထဲမှာ မှတ်သားထားတဲ့ အချက်အလက် သက်သက် အဆင့်မှာပဲ ရပ်တန့်နေတတ်တာပါ။ ဥပမာ – လုပ်ငန်းခွင်မှာဖြစ်စေ၊ အိမ်မှာဖြစ်စေ ဒေါသထွက်စရာ ကိစ္စတစ်ခု ကြုံလာပြီ ဆိုပါစို့။…
-
ပိတ်ရက်မှာ အိမ်မှာ အေးအေးဆေးဆေး အနားယူတဲ့အခါ “ငါ နားရပြီ၊ သက်တောင့်သက်သာ ရှိလိုက်တာ” လို့ ခံစားရတတ်တယ်။ သေချာ လေ့လာကြည့်ရင် တကယ်တမ်း အနားယူနေတဲ့ “ငါ” ဆိုတာ မရှိပါဘူး။ လှုပ်ရှားမှုတွေ ရပ်လိုက်လို့ ပေါ့ပါးသွားတဲ့ ရုပ်သဘောနဲ့ အဲဒီသက်သာမှုကို သိနေတဲ့ ဝိဉာဏ် လေးပဲ ရှိပါတယ်။ ငါဆိုတဲ့ အစွဲမပါဘဲ ဒီရုပ်နာမ် သဘာဝလေးတွေ အစားထိုး ဖြစ်ပေါ်နေတာကို အရှိကိုအရှိအတိုင်း သိမြင်တာဟာ အမြင်မှန်ကို ရတာပါပဲ။ ဒီနေ့ အနားယူတဲ့အခါ ပေါ့ပါးသွားတဲ့ ရုပ်သဘောလေးကို သက်သက်သာသာ လေ့လာကြည့်လို့ ရမလား။
-
ပထမ မဂ်မှာ ကုန်သွားတဲ့ ကိလေသာကတော့ ဒိဋ္ဌိ နဲ့ ဝီစိကိစ္ဆာပါ။ ဒီနှစ်ခု ကုန်သွားတာနဲ့ အေးချမ်းသွားတဲ့ အေးချမ်းမှုဟာ ပြောမပြတတ်အောင်ပါပဲ။ ငါပဲ သူပဲ သတ္တဝါပဲ ဆိုတဲ့ အထင်မရှိတော့တဲ့ နောက်မှာ အားလုံးပေါ်မှာ တန်းတူညီမျှ သဘောထားလာတတ်ပါတယ်။ သင်္ခါရတရားတွေရဲ့ အကြောင်းအကျိုး ဆက်စပ် ပုံတွေကိုသိတဲ့အတွက် ထူးပြီး မခံစားတော့ပါဘူး။ ဒါတွေအားလုံးဟာ အတ္တ ဆိုတဲ့ သဘောမှ လွန်မြောက် လာခဲ့ မှ ရရှိမယ့် အကျိုးကျေးဇူးတွေပါ။ အတ္တ ဆိုတဲ့ သဘောဟာ တကယ်တော့ ဘယ်တုန်းကမှ မရှိခဲ့ပါဘူး။ ဒါပေမယ့် တခုခုကို မြင်လိုက်တယ် အဲဒီအပေါ်မှာ ငါမြင်တယ် ဆိုတဲ့သဘောက ကပ်နေပါတယ်။ အဲလိုပဲ တခုခု ပြောတယ် ငါပြောတယ် ဆိုတဲ့ သဘော၊…
-
ကျနော့်အနေနဲ့ ကလေးတယောက် ဒီ အဋ္ဌကထာကို ဖြေပြီး ချီးမြှောက်ခြင်းခံရတာနဲ့ပါတ်သက်တဲ့ အမြင်ကို ပြောရရင်တော့ အဲဒါက လူတယောက်ကို ဦးနှောက်ဆေးလိုက်ပြီး ဦးနှောက်အဆေးအခံနိုင်ဆုံးလူကို ဆုချတာပါပဲ။ လူတယောက်ကို ပူနေတဲ့ ထောပတ်အိုးနဲ့ လောင်းရင် သူ့ဟာသူ မေတ္တာမက လို့ ဘာပဲ ရှိရှိ အပူလောင်မှာပါပဲ။ ဒါဟာ ရုပ်ရဲ့ ပထဝီ နဲ့ တေဇော ရဲ့ သဘောပါ။ ဒီသဘောတွေကို ကိုယ့်အလိုကျ စီမံလို့မရဘူးဆိုတာ မြတ်စွာဘုရားဟောတဲ့ အနတ္တတရားပါ။ ဒီတော့ မေတ္တာထားလိုက်လို့ မေတ္တာထားနိုင်လို့ ရုပ်ရဲ့သဘောက အပူခံနိုင်တဲ့ စီလီကွန်ရုပ် အဖြစ်ကို ပြောင်းမသွားပါဘူး။ သီရိမာက ဥတ္တရာကို ဆီပူနဲ့လောင်းချတာ ဥတ္တရာ ဘာမှမဖြစ်ဘူးဆိုတာ လုံးဝ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး။ အဓိပ္ပါယ်လဲ မရှိပါဘူး။ ဒါကိုပဲ မေတ္တာတရားထားနိုင်ရင် ဖြစ်တယ်လို့…
-
မြတ်စွာဘုရားဟာ လူသားပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ လူသားဖြစ်သည့် အားလျော်စွာ မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာသည်လည်း အင်မတန် လက်တွေ့ကျပါသည်။ ဒါကို ဘုန်းကြီးများက အစဉ်အဆက် ဘာသာတရားတစ်ခု ဖြစ်အောင် ဉာဏ်နည်းစွာ ကြိုးစားကြပါသည်။ တကယ်တော့ မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာသည် ဘိက္ခု၊ ဥပါသကာ နှင့် ဥပါသိကာတို့ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုသုံးမျိုးအတွက် အဆုံးအမ အမျိုးမျိုးမှာ မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာဖြစ်ပါတယ်။ မြတ်စွာဘုရား၏ သာသနာမှာ အနှစ်သာရသည် သံသရာမှ ထွက်ရာလမ်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ တစ်နည်းအားဖြင့် သစ္စာလေးပါးပါ။ မြတ်စွာဘုရားကို သာသနာ အဓွန့်ရှည်စေဖို့ လျှောက်တင်တာကတော့ ရှင်သာရိပုတ္တရာပင် ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒါကြောင့် မြတ်စွာဘုရားက သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော်နဲ့ တရားတော်များကို၊ ပညတ်ချက်များကို စီရင်သွားခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ အရေးကြီးတဲ့ စကားကတော့ “ဘုရား မပညတ်တာကို…
-
ယခုလို စနေနေ့ နေ့လည် တစ်နာရီ အချိန်ဆိုတာဟာ တစ်ပတ်တာလုံး အလုပ်ခွင်မှာ ပင်ပန်းခဲ့သမျှကို အိမ်မှာ အေးအေးဆေးဆေး အနားယူပြီး မိသားစုနဲ့ အချိန်ဖြုန်းရမယ့် အချိန်အခါလေး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ အမျိုးသား တော်တော်များများဟာ လူကသာ အိမ်က ဆိုဖာပေါ်မှာ ရောက်နေပေမယ့်၊ စိတ်ကတော့ ပြီးခဲ့တဲ့ အလုပ်ရက်တွေတုန်းက ကိုယ် ဆုံးဖြတ်ချက် မှားခဲ့တာတွေ၊ အပြောအဆို မှားခဲ့တာတွေ ဆီကို ပြန်ရောက်ပြီး အလူးအလဲ ခံစားနေရတတ်ပါတယ်။ “အဲဒီတုန်းကသာ ငါ ဒီလို မပြောခဲ့ရင် ကောင်းမှာ”၊ “ဒီလောက် လွယ်တဲ့ ကိစ္စကို ငါ ဘာလို့ မှားခဲ့ရတာလဲ”၊ “တနင်္လာနေ့ ရုံးပြန်တက်ရင် ငါ့ကို ဘယ်လိုတွေ မြင်ကြမလဲ” စတဲ့ အတွေးတွေနဲ့ နောင်တမီးတွေ တောက်လောင်နေတတ်ပါတယ်။ ကိုယ်…
-
ဒီတစ်ပတ်လုံး ဆွေးနွေးခဲ့တဲ့ အကြောင်းအရာတွေကို အေးအေးဆေးဆေး ပြန်ပြီး စဉ်းစားကြည့်စေချင်ပါတယ်။ ကိုယ့်ရဲ့ ခန္ဓာငါးပါးကို ကိုယ်တိုင် ဉာဏ်နဲ့ လေ့လာ သုံးသပ်ဖို့ အချိန်ပေးပါ။ ပစ္စုပ္ပန်တည့်တည့်မှာ ဖြစ်နေတဲ့ ရုပ်နဲ့ နာမ် ဖြစ်ပျက်ကိုသာ စဉ်ဆက်မပြတ် စောင့်ကြည့်ပါ။ ဒါတွေဟာ ရုပ်နာမ်ဖြစ်ပျက် သက်သက်မို့ “ငါ” ဆိုတာ တကယ်မရှိဘူးဆိုတာကို ခိုင်ခိုင်မာမာ ဆုံးဖြတ်နိုင်တဲ့အထိ ကြိုးစားရမှာပါ။ အဓိပတိတရားလေးပါး နဲ့ပြည့်စုံရင် မိမိလိုတာ ပြည့်တယ် ဆိုတဲ့အတိုင်း မိမိရဲ့ ဆန္ဒ၊ ဝီရိယ၊ စိတ်၊ ပညာတွေကို စိုက်ထုတ်ပြီး အမှန်တရားကို မျက်မှောက်ပြုဖို့ ကြိုးစားပါ။ ဒီနေ့ တိတ်တိတ်ဆိတ်ဆိတ် နေရင်း ကိုယ့်ခန္ဓာမှာ ဖြစ်ပျက်နေတဲ့ သဘာဝလေးတွေကို အကဲခတ် လေ့လာကြည့်ပါဦး။
-
တရားအားထုတ်တဲ့ အခါမှာ အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ ဆိုတဲ့ လက္ခဏာရေး သုံးပါးကို မရှုဘဲ တရားရတယ် ဆိုတာ လုံးဝ မရှိပါဘူး။ အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ လို့ ပြောတဲ့အခါမှာ အပြည့်အစုံကို ပြောရရင်- သဗ္ဗေ သင်္ခါရာ အနိစ္စာ: အလုံးစုံသော သင်္ခါရတရားတို့သည် ပျက်စီးတတ်သည်။ သဗ္ဗေ သင်္ခါရာ ဒုက္ခာ: အလုံးစုံသော သင်္ခါရတရားတို့သည် စက်ဆုပ်စရာ အသုံးမကျတာများသာ ဖြစ်သည်။ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ အနတ္တာ: အလုံးစုံသော တရား (သင်္ခါရတရား နှင့် ဝိသင်္ခါရတရား) တို့သည် ငါမဟုတ်၊ သတ္တဝါမဟုတ်၊ အတ္တ မဟုတ်ကြကုန်။ အဲဒီတော့ ဒီသုံးခုစလုံးမှာ ပါနေတဲ့ “သင်္ခါရတရား” ဆိုတာကို အရင်ဆုံး သဘောပေါက်ဖို့ လိုပါတယ်။…