-
သတ္တဝါ ဆိုတဲ့ တကယ်မရှိတာကြီးကို အရှိလုပ်တဲ့နောက်မှာ ရူးချက် သန်လိုက်ပုံများဆိုတာ ပြောကို မပြောချင်တော့ပါဘူး။ မိုးကုတ်ဆရာတော်ကြီးက ခဏ ခဏ ပြောတယ် ခင်ဗျားတို့ ရူးချက် သန်လွန်းတယ် ရူးချက်သန်လွန်းတယ်လို့ ခဏ ခဏ ပြောတယ်။ စိတ်ထဲမှာတော့ ဟုတ်မှာပေါ့၊ ဆရာတော်ကြီးပြောတာဆို မှန်မှာပေါ့ လောက်ပဲ သဘောရခဲ့တာ။ ရူးနေပါတယ်လို့ ပြောတာကို ဘယ်လိုရူးနေတာလဲလို့ မစဥ်းစားမိဘူး။ ဘာလို့လဲ ဆိုတော့ အရူးဖြစ်နေတာကိုး။ အခုမှပဲ သဘောပေါက်တော့တယ်။ ကျွန်တော်လဲ အားမနာတော့ဘူး ခင်ဗျားတို့ ရူးလွန်းတယ်နော်လို့ပဲ ပြောချင်မိတယ်။ နှိမ်ချင်တာ မဟုတ်ဘူးနော် အရှိ အရှိအတိုင်း ပြောတာပါ။ မိုးကုတ်ဆရာတော်ကြီးက ဥပါဒါန်မရှိလေတော့ ကြည်ညိုစရာကြီးပေါ့။ ကျနော်တို့ကတော့ ဥပါဒါန်တွေ တလှေ တခေါင်းကြီးနဲ့ နည်းနည်းလေး သိလာလို့ ဥပါဒါန်လေးသက်သာလာလို့ ဒီအသံထွက်လာတယ်ပဲ…
-
ယခုလို အင်္ဂါနေ့ နေ့လည် တစ်နာရီ အချိန်ဆိုတာဟာ အိမ်မှာ အေးအေးဆေးဆေး နားနေရတဲ့ အသက်အရွယ်ရလာသူ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာ အများစုအတွက် အတွေးတွေ အများဆုံး ဝင်ရောက်လာတတ်တဲ့ အချိန် ဖြစ်ပါတယ်။ ပတ်ဝန်းကျင်က တိတ်ဆိတ်နေလေလေ၊ အတွင်းစိတ်ထဲက အသံတွေက ပိုပြီး ကျယ်လောင်လာလေလေ ပါပဲ။ အဲဒီ အတွင်းစိတ်က အသံတွေထဲမှာ အဆိုးရွားဆုံးနဲ့ အနှိပ်စက်ဆုံးကတော့ “အရင်တုန်းကသာ ငါ ဒီလို လုပ်ခဲ့ရင်၊ အဲဒီတုန်းကသာ ငါ ဒီစကားကို မပြောခဲ့ရင်၊ အဲဒီ အချိန်ကသာ ဒီအိမ်ကို မရောင်းခဲ့ရင်” ဆိုတဲ့ နောင်တတရား (ကုက္ကုစ္စ) တွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ လွန်ခဲ့တဲ့ ဆယ်နှစ်၊ အနှစ်နှစ်ဆယ်က အဖြစ်အပျက်တွေကို ပြန်တွေးပြီး၊ အခု လက်ရှိ အချိန်မှာ ရင်ဘတ်ထဲကနေ…
-
ထိတွေ့မှုတိုင်းဟာ ငါ့အလိုကျ မဖြစ်ဘူး၊ သူ့အကြောင်းနဲ့သူ ပေါ်လာတာဆိုတဲ့ အနတ္တသဘောကို နားလည်ဖို့ လိုပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ “အနတ္တ” ဆိုတာဟာ “ငါ မဟုတ်လို့ ဘာမှလုပ်လို့မရဘူး” ဆိုတဲ့ အဆိုးမြင်ဝါဒကို ရှောင်ကြဉ်ရပါမယ်။ လောကီကိစ္စတွေ လုပ်ဆောင်ရာမှာ အဓိပတိတရားလေးပါး (ဆန္ဒ၊ ဝီရိယ၊ စိတ္တ၊ ဝီမံသာ) နဲ့ ပြည့်စုံရင် မိမိလိုတာ ပြည့်တယ် ဆိုတာကို လက်ခံပြီး အကောင်းဆုံး ကြိုးစားရပါမယ်။ အကြောင်းတရား ညီညွတ်အောင် အကောင်းဆုံး ဖန်တီးပါ။ ဒါပေမဲ့ ကြုံလာတဲ့ ထိတွေ့မှုတွေကိုတော့ (ဥပမာ – ရာသီဥတု ပူခြင်း အေးခြင်း၊ ပတ်ဝန်းကျင်က အသံတွေ) ငါ့အလိုကျ အတိအကျ ဖြစ်ရမယ်လို့ သွားမချုပ်ကိုင်ပါနဲ့။ အလုပ်ကို ကြိုးစားလုပ်ပြီး၊ ပေါ်လာတဲ့ အကျိုးတရားကို သူ့သဘောသူဆောင်…
-
ပြောပြမယ် လောကကြီးရဲ့အကြောင်းကို။ လောကကြီးမှာ ရှိနေတာသည် အကြားမရှိတဲ့ ရုပ်တွေချည်းပါပဲ။ Physic လို့ပြောရမှာပေါ့။ အဲဒီဘာသာရပ်က အကုန်ရုပ်ပဲဆိုတာကို သိထားတယ်။ အကုန်လုံး ရှိရှိသမျှ စကြဝဠာ အကုန်လုံး ရုပ်တွေချည်းပါပဲ။ အဲဒီကနေမှ အဲဒါကို သိနေတာတွေ ကြံနေတာတွေက ကျတော့ အဲဒီရှိနေတဲ့ ရုပ်ဆိုတာတွေ အားလုံးနဲ့ကို မတူဘူး။ ရုပ်နဲ့ ဆန့်ကျင်ဖက်ထဲက မြင်သာတာက အကောင်အထည် လုံးဝ မရှိတဲ့ သဘောကို ဆိုလိုကြတယ်။ အဲဒီတော့ သတ္တဝါ ဆိုတာတွေကျတော့ ဩကာသလောက ကရုပ်တွေနဲ့ မတူပါဘူး။ ဒီသတ္တဝါဆိုတာက ခြားနားချက်က ကံဆိုတာ ပါလားတယ်။ သတ္တဝါဆိုတာကံနဲ့ ဆိုင်တယ်။ ကျန်တာ ကံနဲ့မဆိုင်ဘူး။ ရုပ်ဆိုတာ အဗျာကတာ တရား၊ ကုသိုလ်တွေ အကုသိုလ်တွေ မဖြစ်ဘူး။ ဖြစ်တာက စေ့ဆော်မှု…
-
မြန်မာနိုင်ငံရှိ ရဟန်းရှင်လူ အများစု၏ ရင်ထဲတွင် အမြစ်တွယ်နေသော၊ အလွန်ကြီးမားသည့် အစွဲအလမ်းတစ်ခု ရှိနေပါသည်။ ထိုအရာသည် အခြားမဟုတ်၊ “ဘယ်မှ မရောက်သော ဝါဒ” ပင် ဖြစ်ပါသည်။ ပို၍ဆိုးသည်မှာ ထိုဘယ်မှ မရောက်သော ဝါဒကို ကိုင်စွဲထားမှန်း မိမိကိုယ်တိုင်ပင် မသိဘဲ၊ ထိုအစွဲအလမ်း သံသရာထဲတွင်ပင် မွေ့လျော်ပျော်ရွှင်နေကြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ဝိပဿနာ အားထုတ်သူများ အနေဖြင့် ဤအစွဲအလမ်းများကို ပိုင်းခြားသိမြင်ရန် အလွန်ပင် အရေးကြီးလှပါသည်။ ဥပမာအားဖြင့် လူ့အဖွဲ့အစည်းတွင် အခိုင်အမာ သတ်မှတ်ထားသော အယူအဆများကို ကြည့်ပါ။ “မိဘစကားဆိုလျှင် အမြဲတမ်း လိုက်နာရမည်၊ မိဘ စိတ်ချမ်းသာမည့် အရာမှန်သမျှကို လုပ်ဆောင်ရမည်၊ မိဘ စိတ်ဆင်းရဲအောင် လုံးဝ မလုပ်ရဘူး” ဟူသော အစွဲအလမ်းများကို ငယ်စဉ်ကတည်းက ရိုက်သွင်းခံခဲ့ရပါသည်။ ထို့အတူ…
-
ယခုလို တနင်္လာနေ့ နေ့လည် တစ်နာရီ အချိန်ဆိုတာ အိမ်က သားသမီး မြေးတွေ ကျောင်းသွား၊ အလုပ်သွားကြလို့ အိမ်မှာ တိတ်တိတ်ဆိတ်ဆိတ်နဲ့ အေးချမ်းစွာ နားနေရတဲ့ အချိန်မျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလို တိတ်ဆိတ်ငြိမ်သက်နေတဲ့ အချိန်၊ အထူးသဖြင့် အသက်အရွယ် အပိုင်းအခြားတစ်ခုကို ရောက်လာတဲ့ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာတွေရဲ့ စိတ်ထဲမှာ အများဆုံး ဝင်ရောက်လာတတ်တာကတော့ “အတိတ်ကာလ” တွေဆီကို ပြန်လည် တွေးတော လွင့်မျောသွားတတ်တဲ့ အလေ့အကျင့်ပါပဲ။ ခန္ဓာကိုယ်က ပစ္စုပ္ပန် ဧည့်ခန်းထဲမှာ ထိုင်နေပေမယ့်၊ စိတ်က လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်ဆယ်၊ သုံးဆယ် ကာလတွေဆီကို ရောက်သွားတတ်ပါတယ်။ “ငါ ငယ်ငယ်တုန်းက ဘယ်လို ကျန်းမာခဲ့တာ၊ ဘယ်လို အောင်မြင်ခဲ့တာ၊ ဘယ်လို ပျော်စရာ ကောင်းခဲ့တာ” ဆိုတဲ့ အတွေးတွေနဲ့…
-
မနက်ခင်း ကော်ဖီသောက်တဲ့အခါ “ငါ သောက်နေတယ်၊ ကော်ဖီက အရသာရှိတယ်” လို့ အလိုလို ယူဆလိုက်ကြတယ်။ အရာရာကို “ငါ” လို့ တံဆိပ်ကပ်တတ်တဲ့ အကျင့်ပါပဲ။ တကယ်တော့ လျှာနဲ့ ကော်ဖီအရည် ထိတွေ့သွားတဲ့ ဖြစ်စဉ် (ဖဿ) ကြောင့် အရသာကို သိတဲ့ ဝိဉာဏ် ပေါ်လာတာပါ။ အဲဒီ ထိတွေ့မှုနဲ့ သိမှုကြားထဲမှာ “ငါ” ဆိုတဲ့ အကောင်အထည် လုံးဝ မရှိပါဘူး။ သဘာဝတရားနှစ်ခု တိုက်မိပြီး သိစိတ်လေး ပေါ်လာတာ သက်သက်ပါ။ အဲဒါကို “ငါ သောက်တယ်၊ ငါ ခံစားရတယ်” လို့ ပိုင်ရှင်သွားလုပ်တာက အမြင်မှား (ဒိဋ္ဌိ) ပါပဲ။ သောတာပန်ဖြစ်ဖို့ဆိုတာ အဲဒီလို ထိတွေ့မှုတိုင်းမှာ ဝင်ကပ်နေတဲ့ “ငါ” ကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း…
-
သံသရာ ဆိုတာဟာ ခန္ဓာဖြစ်စဥ်ကိုပဲ သံသရာလို့ ခေါ်တာပါ။ ခန္ဓာဖြစ်စဥ် ဆိုတာကတော့ နာမ်ရုပ် -> သဠာယတန (မျက်စိ၊ နား၊ နှာခေါင်း၊ လျှာ၊ ကိုယ်၊ စိတ်) -> ဖဿ (ထိတွေ့မှု) -> ဝေဒနာ -> တဏှာ၊ မာန၊ ဒိဋ္ဌိ -> ဥပါဒါန် -> ကမ္မဘဝ ဆိုပြီး လည်နေတာကို ခေါ်တာပါ။ အဲဒီသံသရာ ဆိုတာမှာ နာမ်ရုပ်က ဝိပါကဝဋ်၊ တဏှာ မာန ဒိဋ္ဌိ နဲ့ ဥပါဒါန်က ကိလေသာဝဋ်၊ ကမ္မဘဝ က ကမ္မဝဋ်ပါ။ လူတွေဟာ ဝိပါက ဝဋ်ဆိုတဲ့ ခန္ဓာငါးပါးကြီးကို အကောင်းထင်နေကြပါတယ်။ လူ့ဘဝ ရောက်လို့ ဒါနလေး ပြုနိုင်တာ၊ သီလလေးစောင့်ထိန်း…
-
ရဟန်းတော်များအနေဖြင့် နေ့စဉ်ဘဝမှာ စိတ္တာနုပဿနာကို ဆက်လက် အားထုတ်လာတဲ့အခါ၊ မိမိသန္တာန်မှာ ဖြစ်ပေါ်ပြောင်းလဲနေတဲ့ စိတ် (ဝိဉာဏ်) တွေနဲ့ ယှဉ်တွဲဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ လောဘ၊ ဒေါသ စတဲ့ စေတသိက်တွေဟာ တကယ်တော့ “နာမ်ဓမ္မ” သက်သက်တွေသာ ဖြစ်တယ်ဆိုတာကို ဉာဏ်နဲ့ ထိုးထွင်း သိမြင်လာပါလိမ့်မယ်။ အကြောင်းအကျိုး သက်သက်ဖြစ်သော နာမ်ဓမ္မများ ဒီနာမ်ဓမ္မတွေဟာ အလိုလိုနေရင်း ခိုင်ခိုင်မာမာ ရပ်တည်နေတာ မဟုတ်ပါဘူး။ တိကျလှတဲ့ အကြောင်းအကျိုး ဆက်စပ်မှု (ဥပမာ- အာရုံနဲ့ ဒွါရ တိုက်ခိုက်မှု) ကြောင့်သာ အကျိုးတရားအနေနဲ့ ဖြစ်ပေါ်လာရတာပါ။ အကြောင်းရှိလို့ ဖြစ်လာပြီး အကြောင်းကင်းရင် ချက်ချင်း ချုပ်ပျောက်သွားတဲ့ သဘောတရားတွေချည်းသာ ဖြစ်ပါတယ်။ လောကကြီးထဲမှာ ဒီလို အကြောင်းအကျိုး သက်သက်ဖြစ်ပျက်နေတဲ့ နာမ်ဓမ္မတွေရဲ့ အစဉ်အဆက်သာ ရှိနေတာကို တွေ့မြင်လာရပါမယ်။…
-
နေ့လည် ၁ နာရီ အချိန်အခါသမယမှာ အိမ်မှာ အနားယူရင်း ဝိပဿနာတရား လက်တွေ့ အားထုတ်နေကြတဲ့ မိဘ၊ အဘိုးအဘွား ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာများ ခင်ဗျာ… ပိတ်ရက်တွေမှာ မိသားစုတွေ စုံစုံလင်လင်နဲ့ ထမင်းလက်ဆုံ စားရတာဟာ အိမ်မှာနေကြသူတွေအတွက် ကြည်နူးစရာ အကောင်းဆုံး အချိန်တစ်ခုပါ။ ဟင်းကောင်းလေးတွေ ချက်ပြုတ်ပြီး “ငါ့သားလေး ကြိုက်တဲ့ဟင်း၊ ငါ အကြိုက်ဆုံးဟင်း” ဆိုပြီး စားသောက်နေကြတဲ့ အချိန်ဟာ သာမန်အားဖြင့် ပျော်စရာကောင်းပေမယ့်၊ တကယ့် အရှိတရားကို ဉာဏ်နဲ့ မလေ့လာဘူးဆိုရင်တော့ လောဘနဲ့ ပညတ်ဇာတ်လမ်းတွေထဲမှာပဲ အကုသိုလ်ပွားပြီး နစ်မွန်းသွားတတ်ပါတယ်။ ဒီဆောင်းပါးမှာ မိသားစု ထမင်းဝိုင်းမှာ စားသောက်နေရင်းနဲ့ပဲ “ငါစားတယ်” ဆိုတဲ့ အစွဲကို ခွာချပြီး၊ အရသာကို သိတဲ့ “ဝိဉာဏ်” ရဲ့ ဖြစ်ပျက်ကို…