-
သာသနာ့ဘောင်သို့ ဝင်ရောက်လာကြသော ရဟန်းတော်များ၏ အဓိကနှင့် တစ်ခုတည်းသော ရည်မှန်းချက်မှာ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်ရေးဟူသော အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိရေးပင် ဖြစ်ရပါမည်။ ရဟန်းဟူသည် လူ့ဘောင်လောက၏ စားဝတ်နေရေး သံယောဇဉ်များကို ဖြတ်တောက်ပြီး တရားအလုပ်တစ်ခုတည်းကိုသာ ဇောက်ချလုပ်ကိုင်ရန် တာဝန်ယူထားသူများ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုသို့ သံသရာမှ လွတ်မြောက်အောင် ကြိုးစားရာတွင် မြတ်စွာဘုရားရှင် ညွှန်ပြတော်မူခဲ့သော အောင်မြင်ခြင်း၏ သော့ချက်ဖြစ်သည့် “အဓိပတိတရား လေးပါး” ကို မလွဲမသွေ လက်ကိုင်ပြုကြရမည် ဖြစ်ပါသည်။ ၎င်းတို့အနက် “ဝီမံသာဓိပတိ” ခေါ် မိမိ၏ တရားအားထုတ်မှု အခြေအနေနှင့် တိုးတက်မှုကို ပညာဉာဏ်ဖြင့် စနစ်တကျ အကဲဖြတ်စစ်ဆေးခြင်းသည် လမ်းမှားမရောက်စေရန်နှင့် ခရီးတွင်စေရန်အတွက် အသက်တမျှ အရေးကြီးလှပါသည်။ ၁။ ဝီမံသာဓိပတိ ဟူသည် အဘယ်နည်း ဝီမံသာ ဟူသည် ပညာ…
-
လွန်ခဲ့တဲ့ အချိန်က အဖြစ်အပျက်တွေဟာ တကယ်တော့ ပြီးဆုံးသွားခဲ့ပါပြီ။ ဒါပေမယ့် အဲဒီအတိတ်က အရာတွေကို အခု ပစ္စုပ္ပန်မှာ ပြန်တွေးပြီး ပူလောင်နေတတ်ကြတယ်။ ဒါဟာ အတိတ်ကို အတိတ်လို့ မသိဘဲ၊ အခု ပစ္စုပ္ပန်တည့်တည့်မှာ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ သညာ ဖြစ်ပျက်လေးလို့ နားမလည်လို့ပါ။ အဲဒီလို သညာကို အရှိအတိုင်း မသိတဲ့အခါ အတိတ်အပေါ် မှီခိုပြီး ကြောက်ရွံ့မှုတွေ၊ နောင်တတွေနဲ့ အနာဂတ်ကို မှားယွင်းစွာ ဖန်တီးမိတတ်တယ်။ အတိတ်ဆိုတာ အခုဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ သညာ ဖြစ်ပျက်သက်သက်ပဲလို့ အမှန်တိုင်း သိလိုက်ရင်တော့ မလိုလားအပ်တဲ့ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးတွေ ပြုတ်ကျပြီး အကောင်းဆုံးသော အေးချမ်းတဲ့ အနာဂတ်ကို ဖန်တီးနိုင်မှာပါ။ စိတ်ထဲမှာ အတိတ်က အတွေးတွေ ဝင်လာတိုင်း ဒါဟာ အခုလက်ရှိ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ သညာလေးပါလားလို့ သတိပြုကြည့်ရအောင်။
-
သန္တာန် ဆိုတာကတော့ ရုပ်နာမ် ရဲ့ အစဉ်ကို ပြောတာပါ။ ရုပ်နာမ်တွေဟာ ပဋိစ္စသမုပါဒ်အတိုင်း ဖြစ်ပျက်နေ တာပါ။ ဒီ ဖြစ်ပျက်မှု အစဉ်ကိုပဲ သန္တာန်လို့ ခေါ်ပါတယ်။ ကိလေသာက ဘယ်မှာ ခိုအောင်းလဲ ဆိုတော့ အဲဒီ ဖြစ်ပျက် အစဉ်ဖြစ်တဲ့ သန္တာန်မှာပဲ ခိုအောင်းတယ်လို့ ပြောရမှာပါ။ ကိလေသာရဲ့သဘောက ပထမ မဂ် မကျမီ မှာ ဒိဋ္ဌိ နဲ့ ဝီစိကိစ္ဆာ ကိလေသာ တွေဟာ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်တဲ့အခါမှာ ပေါ်ပေါ်လာမှာပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲလို ပေါ်လာရတဲ့ အကြောင်းအရင်းက သန္တာန်မှာ ခိုအောင်းနေတဲ့ အနုသယ ကိလေသာက အကြောင်းတိုက်ဆိုင်ပြီး အားကြီးလာတာပါ။ အဲဒီတော့ တချို့က ပြောကြတယ် ဒိဋ္ဌိဆိုတာ ရှိလို့လား ဖြစ်ပြီးပျက်တာပဲ၊ အထူး ရှုနေစရာ…
-
လောကကြီးမှာ အမှန်တရားကို ရှာဖွေတဲ့ ခရီးစဉ်ဟာ ရိုးရှင်းသလိုလိုနဲ့ အလွန်နက်နဲပါတယ်။ နေ့စဉ် လူမှုဘဝမှာ ရုန်းကန်လှုပ်ရှားနေရတဲ့ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာတွေ အနေနဲ့ဖြစ်စေ၊ တကယ့် ပကတိ အရှိတရား (Reality) ကို မျက်မှောက်ပြုဖို့ ဝိပဿနာ ကျင့်ကြံအားထုတ်နေတဲ့ အချိန်မှာဖြစ်စေ ကိုယ်လျှောက်နေတဲ့ လမ်းကြောင်းဟာ တကယ်ပဲ မှန်ကန်ရဲ့လားလို့ အမြဲမပြတ် ပြန်လည်ဆန်းစစ်နေဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ ဒီလို ဆန်းစစ်တဲ့ နေရာမှာ အကန်းယုံ ယုံကြည်မှု (Dogma) တွေ၊ ဘိုးဘွားစဉ်ဆက် အစဉ်အလာတွေနဲ့ သွားလို့ လုံးဝ မရပါဘူး။ အတိအကျ လိုအပ်တာကတော့ လောကကြီးရဲ့ အကြောင်းအကျိုး ယုတ္တိဗေဒ (Logic) ကို အခြေခံပြီး ကိုယ့်ရဲ့ အဖြစ်အပျက်တွေကို အမြဲမပြတ် ပြန်လည်လေ့လာ စစ်ဆေးတဲ့ “ဝီမံသာဓိပတိ” (ဉာဏ်ပညာဖြင့်…
-
သာသနာတော်အတွင်းသို့ ဝင်ရောက်လာကြသော အရှင်သူမြတ် ရဟန်းတော်များ၏ အမြင့်မြတ်ဆုံးနှင့် အရေးအကြီးဆုံးသော ပန်းတိုင်မှာ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲ အပေါင်းမှ အပြီးတိုင် လွတ်မြောက်ရေးဟူသော မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ် ရရှိရေးပင် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုသို့ လွတ်မြောက်ရေးအတွက် ကြိုးပမ်းအားထုတ်ကြရာတွင် မိမိတို့သည် မည်သည့်အရာမှ လွတ်မြောက်ချင်သနည်း ဆိုသည်ကို တိကျစွာ သိရှိထားရန် လိုအပ်လှပါသည်။ လောကတွင် လူသားတိုင်းသည် အလေးအပင်များကို မထမ်းချင်ကြပါ။ ကျောပေါ်တွင် အထုပ်အပိုးကြီးများ၊ အလေးအပင်ကြီးများကို ထမ်းထားရလျှင် ခဏတာမျှဖြင့် ပင်ပန်းနွမ်းနယ်လာပြီး အမြန်ဆုံး ချထားချင်ကြပါသည်။ သို့သော်လည်း မြင်သာသော ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးများထက် အဆပေါင်းများစွာ ပိုမိုလေးလံပြီး၊ ဘဝသံသရာ တစ်လျှောက်လုံး အဆက်မပြတ် ထမ်းပိုးလာခဲ့ရသော မမြင်ရသည့် ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးကြီး တစ်ခု ရှိနေပါသည်။ ထိုအရာမှာ အခြားမဟုတ်၊ “ငါ၊ ငါ့ကောင်၊…
-
သာသနာ့ဘောင်သို့ ဝင်ရောက်လာကြသော ရဟန်းတော်များ၏ အဓိကနှင့် တစ်ခုတည်းသော ရည်မှန်းချက်မှာ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်ရေးပင် ဖြစ်ရပါမည်။ ရဟန်းဟူသည် စားဝတ်နေရေး သံယောဇဉ်များကို ဖြတ်တောက်ပြီး တရားအလုပ်တစ်ခုတည်းကိုသာ ဇောက်ချလုပ်ကိုင်ရန် တာဝန်ယူထားသူများ ဖြစ်ပါသည်။ သို့သော်လည်း လောကီအာရုံများ၏ ဖမ်းစားမှုကြောင့် တရားလမ်းကြောင်းမှ သွေဖည်သွားရသူများစွာ ရှိပါသည်။ မြတ်စွာဘုရားရှင် ညွှန်ပြတော်မူခဲ့သော အောင်မြင်ခြင်း၏ သော့ချက်ဖြစ်သည့် “အဓိပတိတရား လေးပါး” အနက် ဒုတိယမြောက်ဖြစ်သော “စိတ္တာဓိပတိ” သည် ထိုသို့ ပြင်ပအာရုံများနောက်သို့ မပါဘဲ စိတ်ကို ခိုင်မာတည်ငြိမ်အောင် ထိန်းကျောင်းရာတွင် အရေးအကြီးဆုံးသော လက်နက်တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ ရဟန်းတော်များအနေဖြင့် ဤစိတ္တာဓိပတိကို ဝိပဿနာအလုပ်တွင် မည်သို့စနစ်တကျ အသုံးချရမည်ကို လေ့လာကြည့်ကြပါစို့။ ၁။ စိတ်နှင့် အာရုံ၏ သဘောတရားကို ပိုင်းခြားသိမြင်ခြင်း စိတ္တာဓိပတိကို မတည်ဆောက်မီ…
-
“ဘဝ” ဆိုတဲ့ စကားလုံးကို ကျွန်တော်တို့ ခဏခဏ သုံးကြတယ်။ တကယ်တော့ ဘဝဆိုတာ အမိဝမ်းခေါင်းမှာ စတင်ဖြစ်ပေါ်တဲ့ ပဋိသန္ဓေစိတ် ကနေ နောက်ဆုံး သေဆုံးတဲ့ စုတိစိတ် အထိ ဆက်တိုက် ဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ စိတ်ဖြစ်စဉ်တွေကို ပေါင်းပြီး နာမည်တပ်ထားတာ သက်သက်ပါပဲ။ ဒီထက်ပိုကျယ်တဲ့ သံသရာ ဆိုတာကလည်း အစရှာမရလောက်အောင် ရှည်လျားလှတဲ့ ရုပ်တရားတွေရဲ့ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးမှုနဲ့ နာမ်တရားတွေရဲ့ ဖြစ်ပျက်နေမှု အစဉ်တန်းကြီးပါပဲ။ အဲဒီ ဖြစ်စဉ်ကြီးထဲမှာ ခိုင်မာတဲ့ “ငါ” ဆိုတာ တစ်ခါမှ မပါခဲ့ပါဘူး။ ဒီအမှန်တရားကို မသိလို့သာ ဘဝတွေ သံသရာတွေကို ငါ့ဟာလို့ ထင်ပြီး ဆက်လက် လည်ပတ်နေကြတာပါ။ အခု စာဖတ်နေတဲ့ သိစိတ် (ဝိဉာဏ်) လေး တစ်ခုပြီးတစ်ခု အစားထိုး ဖြစ်ပျက်နေတာကို…
-
သစ္စာဆိုတာ အမှန်တရားပါ။ အမှန်တရားမှာမှ သစ္စာထိုက်တဲ့ အမှန်တရားကိုသာ သစ္စာလို့ ခေါ်ပါတယ်။ အဲဒါကြောင့် သစ္စာဆိုတဲ့ စကားလုံးပါရင် အမြဲမှန်ရပါမယ်။ ဥပမာ ဒုက္ခသစ္စာ ဆိုရင် ပဋိသန္ဓေနေရခြင်းဆင်းရဲ၊ အိုခြင်းဆင်းရဲ၊ နာခြင်းဆင်းရဲ စတာတွေဟာ အားလုံးအတွက် မှန်တဲ့ ကိစ္စတွေပါ။ အဲလိုပဲ သမုဒယ သစ္စာတဏှာ ဆိုလဲ အမြဲမှန်တာပါပဲ။ မဂ္ဂသစ္စာဆိုတာကလဲ သံသရာက လွတ်ကြောင်း အမှန်ပါပဲ။ နိရောဓ သစ္စာ ဆိုတာကလဲ အေးငြိမ်းရာ အမှန်ပါ။ ဒီသစ္စာလေးပါးစလုံးမှာ သစ္စာ ဆိုတဲ့ စကားလုံးသုံးတာဟာ သစ္စာထိုက်အောင် မှန်တဲ့ အတွက်ကြောင့် သုံးတာပါ။ မြတ်စွာဘုရား လေးသင်္ချေနဲ့ ကမ္ဘာတသိန်း ပါရမီဖြည့်လာတာဟာ သစ္စာ ဆိုတဲ့ အမှန်တရားအတွက်ပါ။ သစ္စာလေးပါး သိရအောင် ပါရမီဖြည့်လာတာပါ။ အဲဒီအတွက်ကြောင့် သမုတိ…
-
လောကမှာ ဘယ်ကိစ္စကိုပဲ လုပ်လုပ်၊ အထူးသဖြင့် ပကတိ အရှိတရား (Reality) ကို ထိုးထွင်းသိမြင်ပြီး သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲကနေ လွတ်မြောက်ဖို့ ကြိုးစားတဲ့ နေရာမှာ အစပိုင်းဆိုရင် လူတိုင်းဟာ တက်ကြွတဲ့ စိတ်အားထက်သန်မှုတွေနဲ့ စတင်တတ်ကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် အချိန်တိုအတွင်းမှာပဲ အဲဒီ တက်ကြွမှုတွေဟာ လျော့ကျသွားပြီး၊ နေ့စဉ် အားထုတ်နေရတဲ့ အလုပ်တွေဟာ ပျင်းစရာကောင်းတဲ့၊ ရိုးအီသွားတဲ့ လုပ်ရိုးလုပ်စဉ်တွေ (Routine) အဖြစ် ပြောင်းလဲသွားတတ်ပါတယ်။ ဘာကြောင့် ဒီလို ဖြစ်ရတာလဲ။ ဒီပြဿနာကို ဘယ်လို ကျော်လွှားပြီး ကိုယ်ရောက်ချင်တဲ့ ပန်းတိုင်ကို အရောက်သွားမလဲ ဆိုတာဟာ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာတွေ အနေနဲ့ ယုတ္တိဗေဒ (Logic) ကျကျ စဉ်းစား သုံးသပ်ရမယ့် ကိစ္စတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ လိုအပ်နေတာကတော့ သာမန်…
-
သာသနာ့ဘောင်သို့ ဝင်ရောက်လာကြသော ရဟန်းတော်များ၏ အဓိကနှင့် တစ်ခုတည်းသော ရည်မှန်းချက်မှာ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်ရေးပင် ဖြစ်ရပါမည်။ ရှင်သာမဏေပြုစဉ်ကတည်းကပင် “သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်လို၍ ဤသင်္ကန်းကို တောင်းခံပါသည်” ဟူသော ခိုင်မာသည့် ကတိကဝတ်ဖြင့် ဝင်ရောက်လာခဲ့ကြခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းတော်များအနေဖြင့် အခြားသော လောကီကိစ္စများ၊ သို့မဟုတ် စာပေကျက်မှတ်ခြင်း သက်သက်ဖြင့်သာ အချိန်ကုန်နေမည်ဆိုပါက မိမိ၏ မူလရည်ရွယ်ချက် ကတိကဝတ်နှင့် သွေဖည်သွားမည် ဖြစ်ပါသည်။ သာသနာတော်၏ အနှစ်သာရမှာ အရိယာများ အဆက်မပြတ် ပေါ်ထွက်နေရေးပင် ဖြစ်ရာ၊ အရိယာဖြစ်ရေး ပန်းတိုင်သို့ တကယ်ရောက်ချင်ပါက မြတ်စွာဘုရား ညွှန်ပြခဲ့သော အဓိပတိတရားလေးပါးကို လက်နက်သဖွယ် မလွဲမသွေ အသုံးချရမည် ဖြစ်ပါသည်။ ဤအဓိပတိတရားလေးပါးတွင် ပါဝင်သော “ဝီရိယာဓိပတိ” ခေါ် ဝိပဿနာအလုပ်၌ မဆုတ်မနစ်သော ကြိုးစားအားထုတ်မှုကို…









