သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ အပြီးတိုင် လွတ်မြောက်ရေးဟူသော အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိရန် ကြိုးပမ်းအားထုတ်နေကြသော ရဟန်းတော်များအတွက်၊ မိမိတို့၏ သန္တာန်၌ စက္ကန့်မလပ် ဖြစ်ပေါ်ပျက်စီးနေသော “ဝိဉာဏ်” (သိစိတ်) ၏ အစဉ်ကို မျက်ခြည်မပြတ် လေ့လာခြင်းသည် အလွန်အရေးကြီးသော လုပ်ငန်းစဉ် ဖြစ်ပါသည်။ အထူးသဖြင့် ဝိဉာဏ်တစ်ခု ချုပ်ငြိမ်းသွားပြီးနောက်၊ နောက်ထပ် ဝိဉာဏ်အသစ်တစ်ခု အစားထိုး ဝင်ရောက်လာပုံကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မြင်အောင် ကြည့်နိုင်မှသာလျှင် “ငါ” ဟူသော သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အစွဲကြီးကို အမြစ်ပြတ် ဖယ်ရှားနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။ ၁။ ဝိဉာဏ်သည် တစ်ဆက်တည်း မဟုတ်ကြောင်း လေ့လာခြင်း ပုထုဇဉ်တို့၏ ဉာဏ်မျက်စိတွင် မြင်ခြင်း၊ ကြားခြင်း၊ နံခြင်း၊ စားခြင်း၊ ထိတွေ့ခြင်း၊ တွေးတောခြင်း အားလုံးကို “ငါ ဆိုသော တစ်ဦးတည်းသောသူ” ကပင်…

သာသနာ့ဘောင်သို့ ဝင်ရောက်လာကြသော အရှင်သူမြတ် ရဟန်းတော်များ၏ အမြင့်မြတ်ဆုံးနှင့် အရေးအကြီးဆုံးသော ရည်မှန်းချက်မှာ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲ အပေါင်းမှ အပြီးတိုင် လွတ်မြောက်ရေးဟူသော အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိရေးပင် ဖြစ်ပါသည်။ ဤသို့ လွတ်မြောက်ရန်အတွက် ခန္ဓာကိုယ်၌ အမြဲတစေ ကိန်းအောင်းနေသော “ငါ၊ သူတစ်ပါး၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ သတ္တဝါ” ဟူသည့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ အစွဲကြီးကို အမြစ်ပြတ် ဖယ်ရှားပစ်ရန် လိုအပ်လှပါသည်။ ထိုအစွဲကို ဖယ်ရှားရာတွင် နေ့စဉ်ဘဝ၌ အဆက်မပြတ် ဖြစ်ပေါ်နေသော “သိစိတ်” ကလေးများကို “ဝိဉာဏ်” သက်သက်သာ ဖြစ်ကြောင်း ချက်ချင်း သိအောင် ရှုမှတ်လေ့လာခြင်းသည် အလွန်အရေးပါသော ကျင့်စဉ်တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ ၁။ သိစိတ်နှင့် ဝိဉာဏ်၏ အမှန်သဘောကို လေ့လာခြင်း လောကတွင် ပုထုဇဉ်တို့သည် မျက်စိဖြင့် မြင်သောအခါ “ငါ…

မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ အဆုံးအမတော်အောက်တွင် ခိုလှုံကာ ရဟန်းဘဝကို ခံယူထားကြသော အရှင်သူမြတ်များ၏ တစ်ခုတည်းသော အမြင့်မြတ်ဆုံး ရည်မှန်းချက်သည် သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ အပြီးတိုင်လွတ်မြောက်ရေးဟူသော အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိရေးပင် ဖြစ်ပါသည်။ ဤရည်မှန်းချက်ကို အကောင်အထည်ဖော်ရာတွင် အကြီးမားဆုံးသော အဟန့်အတားကြီးတစ်ခု ရှိနေပါသည်။ ထိုအရာမှာ မိမိတို့၏ ခန္ဓာအစဉ်၌ အမြဲတစေ ဝင်ရောက်ခြယ်လှယ်နေသော “ငါ၊ သူတစ်ပါး၊ ယောကျ်ား၊ မိန်းမ၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ သတ္တဝါ” ဟု အခိုင်အမာ တွယ်ကပ်နေသည့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိ (အတ္တအစွဲ) ပင် ဖြစ်ပါသည်။ဤအစွဲကြီးကို ခွာချနိုင်ရန်အတွက် နေ့စဉ်နှင့်အမျှ မျက်စိ၊ နား အစရှိသော ဒွါရများမှတဆင့် ဝင်ရောက်လာသော အာရုံများကို တိုက်ရိုက် လေ့လာကြည့်ရှုသည့် ဝိပဿနာအလုပ်ကို မဖြစ်မနေ အားထုတ်ကြရပါမည်။ အထူးသဖြင့် နေ့စဉ်ဘဝတွင် အများဆုံး အသုံးပြုနေရသော မြင်သိစိတ်…

အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိရေးဟူသော မြင့်မြတ်သည့် ရည်မှန်းချက်ဖြင့် ဝိပဿနာအလုပ်ကို အားထုတ်နေကြသော ရဟန်းတော်များအတွက်၊ တရားကို ထိုင်နေသည့် အချိန်လေးတွင်သာမကဘဲ လမ်းလျှောက်နေစဉ်၊ ရပ်နေစဉ် အစရှိသည့် အချိန်တိုင်း၌ပါ မျက်ခြည်မပြတ် ဆက်လက် လေ့လာနေရန်မှာ အလွန်ပင် အရေးကြီးလှပါသည်။ အချိန်ပြည့် လေ့လာနေနိုင်မှသာလျှင် အဆက်မပြတ် ဖြစ်ပေါ်ပျက်စီးနေသော သဘောတရားများကို အမှန်အတိုင်း တွေ့မြင်နိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုသို့ လွတ်မသွားအောင် မည်သို့ လေ့လာရမည်ကို အဆင့်ဆင့် ခွဲခြမ်း၍ တင်ပြအပ်ပါသည်။ ၁။ ရုပ်နှင့် နာမ်၏ အရှိတရားကို တိကျစွာ ပိုင်းခြားခြင်း လေ့လာမှု မစတင်မီ ခန္ဓာကိုယ်၌ အမှန်တကယ် ဖြစ်ပေါ်နေသည့် အရှိတရားများကို တိကျစွာ နားလည်ထားရန် လိုအပ်ပါသည်။ • ရုပ်တရား- ခန္ဓာကိုယ်ဟု ခေါ်ဆိုနေကြသော်လည်း လက်တွေ့တွင် အခိုင်အမာ…

လူတချို့က သိယုံနဲ့ တရားရနိုင်မလား ဆိုပြီး ကြိုးစားကြပါတယ်။ ဒီလို ဟောယုံနဲ့ တရားရဖို့ ဆိုတာ မဖြစ်နိုင်ပါဘူး။ ဘုရားလက်ထက်မှာတော့ ဘုရားပွင့်ချိန် လူဖြစ်တဲ့ သူတွေဟာ အတိတ်က ပါရမီ ပါလာသူတွေ ပါ။ ပြီးတော့ မြတ်စွာဘုရားဆိုတာကလဲ သတ္တဝါတွေရဲ့ အနုသယ သဘောတွေကို သိတဲ့အတွက် လိုက်ဖက်ရာ တရားကို မမှားပဲ ဟောပြနိုင်ပါတယ်။ အဲဒါကြောင့် မြတ်စွာဘုရား လက်ထက်မှာတော့ တရားဟောရင်းနဲ့ မဂ်ကျ ဖို့ဆိုတာ ဖြစ်နိုင်ပေမယ့် ဒီဘက်ခေတ်မှာတော့ ကိလေသာ ထူပြောလွန်းပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ဒိဋ္ဌိကိလေသာ ထူပြောတာပါ။ အဲဒါကြောင့်လဲ တရားကို သဘောပေါက်ယုံသက်သက်နဲ့ ကိစ္စ မပြီးနိုင်ပါဘူး။ ဒါနဲ့ ပါတ်သက်ပြီး မိုးကုတ်ဆရာတော်ကြီးနဲ့ ပါတ်သက်တဲ့ ကြားဖူးနားဝ လေးပြောချင်ပါတယ်။ အဲဒါကတော့ မိုးကုတ်ဆရာတော်ကြီး တရားဟောတဲ့အခါမှာ…

ဖြစ်ပျက် ရှုမှတ်တဲ့ အဆင်ပြီးပါက ရှေ့ဆက်သွားစရာက ဓမ္မက ဆောင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ စိတ္တာနုပဿနာ သတိပဌာန်နဲ့ အားထုတ်ပါ များလာတဲ့အခါမှာ သတိက ကောင်းသထက် ကောင်းလာမှာ ဖြစ်ပြီး၊ ဖြစ်ပျက် တွေကို ထင်ထင်ရှားရှား သဘောပေါက်လာမှာပါ။ ဒီနေရာမှာ သတိထားပါလို့ ပြောတဲ့အတွက် သတိထားကြည့်တဲ့အခါမှာ ကိုယ်က သတိထားနေရတယ်။ အနတ္တ မဟုတ်ဘူး အတ္တလို့ ထင်မှတ်တတ်ပါတယ်။ ဒီအပိုင်းကတော့ ဖြစ်ပျက် ရှုမှတ်နေတုန်းမှာ မေ့ထားရမယ့် အချက်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲ ဆိုတော့ ဖြစ်ပျက် ရှုတာဟာ အနိစ္စကို သိမြင်အောင် ကြိုးစားနေတာ မို့ပါ။ နောက်ပိုင်းမှာ ဖြစ်ပျက် ထင်ရှားသထက် ထင်ရှားလာရင် သတိသည်လည်း ဖြစ်ပျက်ပဲ ဆိုတာကို သဘောပေါက် လာပါလိမ့်မယ်။ အနတ္တကို မြင်အောင် တပါးတည်း…

ဖြစ်ပျက် ရှုမှတ်ခြင်း ဆိုတာက ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ် ဖြစ်ပါတယ်။ ယထာဘူတဉာဏ် (ဟုတ်တိုင်း မှန်စွာ သိသော ဉာဏ်) လို့လဲ ခေါ်ပါတယ်။ ဆိုလိုတာက ပုထုဇဉ်အနေနဲ့က မနေ့က ငါနဲ့ ဒီနေ့ငါ၊ ခုနက ငါ နဲ့ အခု ငါ တူတူပဲ လို့ ယူဆထားပါတယ်။ အဲဒါဟာ အထင်မှားနေမှုသာ ဖြစ်ပြီး တကယ့်လက်တွေ့မှာ ဖြစ်နေတာကတော့ ရုပ်တရား တွေရဲ့ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးခြင်းနဲ့ နာမ်တရား တွေရဲ့ ဖြစ်ပျက်နေမှုတွေ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကို သေသေချာချာ သဘောပေါက်ထားဖို့က အရေးကြီးပါတယ်။ အဲဒါကြောင့်လဲ ပထမ အဆင့်အနေနဲ့ ကျန်ခဲ့တဲ့ တမိနစ်က စိတ်မရှိတော့တာ၊ ကျန်ခဲ့တဲ့ ၁ နှစ်က ရုပ်မဟုတ် တော့တာ ဒါတွေကို ထောက်ပြီး ဖြစ်ပြီး…

ကျနော် တရားပြတဲ့အလုပ်ကို လူပုဂ္ဂိုလ် ၆ ယောက်လောက်ကို တယောက်ချင်းစီ လုပ်ပေးနေပါတယ်။ အဲဒီထဲကမှ ဒီတပါတ်အတွင်း တရားပြဖြစ်တဲ့ သူ (တရားအားထုတ်သူ အနှောက်အယှက်ဖြစ်မှာ စိုးလို့ နာမည်ကို ကိုနိုင်လို့ပဲ ပေးထားလိုက်ပါတယ်) တယောက် နဲ့ ပထမဆုံး နေ့အနေနဲ့ တရားပြတာကို မိတ်ဆွေများ ဖတ်နိုင်အောင် တင်ပေးလိုက်ပါတယ်။ ဒီစာကို ဖတ်ပြီး တရားပြခံရသလို နားလည်မယ် ဆိုရင်တော့ အကျိုးများမယ်လို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ကျွန်တော်။ ။ ဒါပေမဲ့သမာဓိကိုပြည့်အောင်ဖြည့်တဲ့အခါကျတော့ဘာနဲ့ဖြည့်လဲဆိုတော့ ပညာကိုထပ်ခါထပ်ခါလုပ်ရင်းအားဖြင့်သမာဓိကိုဖြည့်သွားတယ်။ဟုတ်ပြီလား။ကိုနိုင်။ ။ ဟုတ်။ကျွန်တော်။ ။ ရပြီနော်။ကိုနိုင်။ ။ ဟုတ်။ ဒီဉာဏ်စဉ်တွေကကျတော့တစ်ယောက်နဲ့တစ်ယောက်မတူဘူးပေါ့အကုန်လုံးက။ကျွန်တော်။ ။ အကုန်လုံးတူတယ်။မတူတာမဟုတ်ဘူးတူတယ်။ ဘယ်လိုမတူတာလဲပြန်ပြောကြည့်။ကိုနိုင်။ ။ ဟိုလိုပေါ့ အရင်ဖြစ်ပုံ ရှေ့အဆင့် နောက်အဆင့်တွေမတူဘူးပေါ့တစ်ယောက်နဲ့တစ်ယောက်က။ကျွန်တော်။ ။ ဘယ်လိုရှေ့အဆင့်နောက်အဆင့်လဲ။ကိုနိုင်။ ။ အစ်ကိုရေးထားတဲ့ထဲမှာဆို နာမရူပပဋိစ္ဆေဒဉာဏ်ဖြစ်ပြီးမှအခြားဉာဏ်စဉ်‌တွေက…

ကျနော် တရားပြတဲ့အလုပ်ကို လူပုဂ္ဂိုလ် ၆ ယောက်လောက်ကို တယောက်ချင်းစီ လုပ်ပေးနေပါတယ်။ အဲဒီထဲကမှ ဒီတပါတ်အတွင်း တရားပြဖြစ်တဲ့ သူ (တရားအားထုတ်သူ အနှောက်အယှက်ဖြစ်မှာ စိုးလို့ နာမည်ကို ကိုနိုင်လို့ပဲ ပေးထားလိုက်ပါတယ်) တယောက် နဲ့ ပထမဆုံး နေ့အနေနဲ့ တရားပြတာကို မိတ်ဆွေများ ဖတ်နိုင်အောင် တင်ပေးလိုက်ပါတယ်။ ဒီစာကို ဖတ်ပြီး တရားပြခံရသလို နားလည်မယ် ဆိုရင်တော့ အကျိုးများမယ်လို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ကျွန်တော်။ ။ လုပ်ပါဦး။ အဲ့ဒီတော့ ကျွန်တော်တို့ဒီတစ်ပတ်အတွင်းလုပ်ခဲ့တဲ့ဟာပေါ့ ဟိုတစ်‌နေ့ကကျွန်တော်တို့ စမ်းပြီးရှုကြည့်တယ်။ ဟုတ်လား တခါထဲစမ်းရှုကြည့်တော့ အဲ့တာဘယ်လိုနေလဲ။ကိုနိုင်။ ။အဲ့နေ့ကဘယ်လိုဖြစ်လဲဆိုတော့ အစ်ကိုပြန်သွားတော့ ကျွန်တော်ခဏထိုင်ပြီးတော့ ကျွန်တော် အဲ့ချိန်တုန်းက ကျွန်တော်မြင်တယ်။ မြင်စိတ်နဲ့ ကြားစိတ်ကို ကျွန်တော်ကြည့်တယ်ပေါ့။ ကြည့်တယ်ဆိုတော့ ဟို ဘယ်လိုမျိုးလဲဆိုတော့၊ အခုကျွန်တော် ဟိုအရင်တုန်းက…

ကျနော် တရားပြတဲ့အလုပ်ကို လူပုဂ္ဂိုလ် ၆ ယောက်လောက်ကို တယောက်ချင်းစီ လုပ်ပေးနေပါတယ်။ အဲဒီထဲကမှ ဒီတပါတ်အတွင်း တရားပြဖြစ်တဲ့ သူ (တရားအားထုတ်သူ အနှောက်အယှက်ဖြစ်မှာ စိုးလို့ နာမည်ကို ကိုနိုင်လို့ပဲ ပေးထားလိုက်ပါတယ်) တယောက် နဲ့ ပထမဆုံး နေ့အနေနဲ့ တရားပြတာကို မိတ်ဆွေများ ဖတ်နိုင်အောင် တင်ပေးလိုက်ပါတယ်။ ဒီစာကို ဖတ်ပြီး တရားပြခံရသလို နားလည်မယ် ဆိုရင်တော့ အကျိုးများမယ်လို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ကျနော်။ ။ နားလည်တယ်နော်။ အဲ့ဒီတစ်ခုချင်း တစ်ခုချင်းဆီက ဒုက္ခဆိုတာဘာကိုပြောတာလဲဆိုတော့ ဒီတစ်ခုချင်း တစ်ခုချင်းဆီကို ပြောတာ။ ဒုက္ခဆိုတာအတွဲလိုက် စီကိုပြောတာမဟုတ်ဘူး။ ဒီမြောက်ချင်စိတ်က ဘာဖြစ်လဲ။ ဖြစ်ပြီးပျက်တယ်။ အဲဒီတော့ အဲဒါတွေက ဘာဖြစ်လဲဆိုတော့ စက်ဆုပ်စရာလည်း ကောင်းတယ်။ အသုံးလည်းမကျဘူး။ သူကလည်း အဲ့လိုပဲ စက်ဆုပ်စရာလည်း ကောင်းတယ်။…