-
မိတ်ဆွေ… ဒီနေ့ တနင်္ဂနွေနေ့ မနက်ခင်းမှာ ခင်ဗျား ဘာလုပ်နေသလဲ။ ကော်ဖီလေး တစ်ခွက်နဲ့ ဖုန်းပွတ်နေသလား။ တီဗီကြည့်နေသလား။ ဒါမှမဟုတ် မိသားစုနဲ့ စကားစမြည် ပြောနေသလား။ ဘာပဲလုပ်နေလုပ်နေ… ခင်ဗျား စိတ်ထဲမှာ “တရားအားထုတ်ဖို့ ဆိုတာ ရိပ်သာသွားမှ၊ တရားစခန်းဝင်မှ၊ အလုပ်တွေ အကုန်ဖြတ်နိုင်မှ ရမယ်” လို့ တွေးထားဖူးတယ် မဟုတ်လား။အဲဒီ အတွေးကို အခုပဲ ရပ်လိုက်ပါ။ကျနော်တို့ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အများစုဟာ “သောတာပန်” ဆိုတဲ့ အရိယာအဖြစ်ကို အရမ်းမြင့်မားလွန်းတဲ့၊ သာမန်လူတွေနဲ့ မဆိုင်တဲ့ စိတ်ကူးယဉ် ပန်းတိုင်တစ်ခုလို သဘောထားတတ်ကြတယ်။ တကယ်တော့ သောတာပန်ဆိုတာ နတ်ဝတ်တန်ဆာတွေနဲ့ ကောင်းကင်ပျံနိုင်တဲ့သူ မဟုတ်ပါဘူး။ အမှန်တရား (သစ္စာ) ကို အရှိကိုအရှိအတိုင်း သိမြင်သွားတဲ့ သာမန် လူသားတစ်ယောက်ပါပဲ။ကျနော်တို့ရဲ့ မဟာဗျူဟာက လူ၊…
-
ကျနော်တို့ မြန်မာ့လူ့အဖွဲ့အစည်းမှာ ကုသိုလ်ကောင်းမှုတစ်ခုခု ပြုလုပ်ပြီးတိုင်း “ဤကုသိုလ်ကြောင့် နိဗ္ဗာန်ရပါရစေ”၊ “စီးပွားလာဘ်လာဘတွေ တိုးတက်ပါစေ” ဆိုပြီး အားတက်သရော ဆုတောင်းလေ့ ရှိကြပါတယ်။ ဘုရားဖူးသွားရင်ဖြစ်စေ၊ အလှူအတန်းပြုရင်ဖြစ်စေ ဆုတောင်းခြင်းဆိုတဲ့ ယဉ်ကျေးမှုဟာ ကျနော်တို့ဆီမှာ အမြစ်တွယ်နေခဲ့တာ ကြာပါပြီ။ ဒီနေရာမှာ ကျနော်တို့ အသေအချာ ဆန်းစစ်ကြည့်ဖို့ လိုလာတာက “ဆုတောင်းခြင်း” ဟာ တကယ်ပဲ အကျိုးတရားကို ဖြစ်ထွန်းစေသလား၊ ဒါမှမဟုတ် ကျနော်တို့ဟာ အကြောင်းတရားနဲ့ အကျိုးတရားရဲ့ ဆက်နွယ်မှုကိုပဲ လွဲမှားစွာ နားလည်နေကြသလား ဆိုတဲ့အချက် ဖြစ်ပါတယ်။ဗုဒ္ဓဘာသာရဲ့ အခြေခံအကျဆုံး အနှစ်သာရဟာ “အတ္တာဟိ အတ္တနော နာထော” (မိမိကိုယ်သာ ကိုးကွယ်ရာ) ဆိုတဲ့ အချက်ပါ။ ဒါဟာ မိမိဖြစ်ချင်တဲ့ ရလဒ်အတွက် မိမိကိုယ်တိုင် အကြောင်းတရားတွေ ဖန်တီးရမယ်လို့ ဆိုလိုတာပါ။ မြတ်စွာဘုရားရှင်က…
-
ယနေ့ခေတ်မှာ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေကြား၊ လူဝတ်ကြောင်တွေနဲ့ ရဟန်းသံဃာတွေကြားမှာ အငြင်းပွားစရာ အဖြစ်ဆုံး ကိစ္စတစ်ခုကတော့ ဝိနည်းဖောက်ဖျက်မှု၊ ငွေကိုင်တွယ်သုံးစွဲမှု ပြဿနာတွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ လူတွေက ရဟန်းတွေရဲ့ အားနည်းချက်ကို ထောက်ပြကြ၊ ဝေဖန်ကြ၊ အပြစ်တင်ကြနဲ့ သံသရာလည်နေကြပါတယ်။ တကယ်တော့ ဒီလို အပြစ်တင် ရှုတ်ချနေကြတာဟာ မြတ်စွာဘုရားရှင် တကယ်အလိုရှိတဲ့ လမ်းစဉ် ဟုတ်၊ မဟုတ်ဆိုတာကို အားလုံး စိတ်အေးအေးထားပြီး ပြန်လည်ဆန်းစစ်ကြည့်ဖို့ လိုအပ်နေပါပြီ။ဘုရားရှင်၏ မျက်နှာမလိုက်သော မဟာကရုဏာတော်ပထမဆုံး နားလည်ထားရမယ့် အချက်က လောကမှာ ဘယ်သူတွေက ဘယ်လောက်ပဲ ဝေဖန် အပြစ်တင်နေပါစေ၊ မြတ်စွာဘုရားရှင်ရဲ့ မဟာကရုဏာတော်ကတော့ အလွန်ကို ကြီးမားကျယ်ပြန့်ပါတယ်။ ဘုရားရှင်ဟာ သီလစင်ကြယ်တဲ့ ရဟန်း၊ အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တွေကိုမှ ရွေးချယ်ချစ်ခင်ပြီး၊ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ဝိနည်းဖောက်ဖျက်မိတဲ့ ရဟန်း၊ အလဇ္ဇီ ဒုဿီလ ဖြစ်နေတဲ့…
-
မိတ်ဆွေများအားလုံး မင်္ဂလာပါခင်ဗျာ။ ကျနော်တို့ဆီမှာ အလှူတစ်ခုလုပ်ပြီဆိုရင် ဆွမ်းစားပြီးတာနဲ့ ဘုန်းကြီးရှေ့မှာ လက်အုပ်ချီ၊ ခေါင်းငုံ့ပြီး “ဆုတောင်း” စောင့်ကြတာဟာ ထုံးစံတစ်ခုလို ဖြစ်နေပါပြီ။ “စီးပွားလာဘ်လာဘ ပေါများပါစေ၊ ဘေးရန်ကင်းပါစေ၊ ကျန်းမာပါစေ” ဆိုတဲ့ စကားတွေကို ဘုန်းကြီးဆီက ကြားလိုက်ရမှပဲ အလှူအောင်ပြီလို့ ထင်နေကြတယ်။ ခင်ဗျားတို့ တစ်ခါလောက်ဖြစ်ဖြစ် စဉ်းစားဖူးသလား။ အဲဒီလို ဆုတောင်းပေးနေရုံနဲ့ တကယ်ရော ပြည့်သလား? ဒီနေ့ ကျနော်တို့ ခေါင်းထဲမှာ စွဲနေတဲ့ “ဆုတောင်းခြင်း” ဆိုတဲ့ မှော်အတတ်အယူအဆကို ခွဲစိတ်ကြည့်ကြရအောင်။ ၁။ ဝိနည်းတော်လာ မြတ်စွာဘုရား၏ မေးခွန်း ဝိနည်းပိဋကတ်၊ စူဠဝဂ္ဂပါဠိတော်မှာ ဒီအကြောင်းနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ သမိုင်းကြောင်း ရှိပါတယ်။ မြတ်စွာဘုရားရှင်လက်ထက်က ရဟန်းတော်တွေ အနုမောဒနာပြုတဲ့အခါ လောကီဆုတောင်းတွေကို အကျယ်တဝင့် ရွတ်ဖတ်ကြပါတယ်။ အဲဒီအခါမှာ ဘုရားရှင်က…
-
နိဒါန်း – မှတ်ဉာဏ် (Memory) ကို ပညာ (Wisdom) ဟု ထင်နေကြခြင်း ရဟန်းရှင်လူ မိတ်ဆွေအပေါင်းတို့… ကျွန်တော်တို့ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ သာသနာရေးလောကမှာ အလွန်ခမ်းနားတဲ့ ဘွဲ့ထူးဂုဏ်ထူးတွေ ရှိပါတယ်။ “တိပိဋကဓရ” (ပိဋကတ်သုံးပုံဆောင်)၊ “ဓမ္မကထိက”၊ “အဂ္ဂမဟာပဏ္ဍိတ” စသည်ဖြင့်ပေါ့။ ရဟန်းတစ်ပါးက စာမျက်နှာပေါင်း သောင်းချီတဲ့ ပိဋကတ်စာပေတွေကို အလွတ်ရွတ်ပြနိုင်ရင် လူတွေက “လက်ဖျားခါ” ကြတယ်။ “ဘုရားရှင်ရဲ့ သားတော်အစစ်ပဲ” လို့ ချီးမွမ်းကြတယ်။ ကိုးကွယ်ကြတယ်။ စာပေကျမ်းဂန်တွေကို ထိန်းသိမ်းစောင့်ရှောက်တာ ကောင်းပါတယ်။ လေးစားစရာလည်း ကောင်းပါတယ်။ ဒါပေမဲ့… ကျွန်တော်တို့ မေ့နေတဲ့၊ သတိမထားမိတဲ့ အချက်တစ်ချက် ရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့… “စာအလွတ်ရခြင်း” (Memorization) ဆိုတာ “ကိလေသာ ကုန်ခြင်း” (Purification) မဟုတ်ဘူး ဆိုတဲ့…
-
လူတော်တော်များများက နိဗ္ဗာန်ရောက်သွားရင် ဒီစကြဝဠာကြီးထဲကနေ အပြီးအပိုင် ပျောက်ကွယ်သွားမယ်၊ ဘာမှမရှိတော့တဲ့ အခြေအနေ (Void/Nothingness) လို့ ထင်မှတ်နေကြပါတယ်။ ဒါဟာ လုံးဝမှားယွင်းတဲ့ အယူအဆပါ။ တကယ်တော့ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်နဲ့ စိတ် (ရုပ်နာမ်) ဆိုတာ တဏှာ (သမုဒယ) ဆိုတဲ့ လောင်စာကြောင့် အချိန်ပြည့် မရပ်မနား ဖြစ်လိုက်၊ ပျက်လိုက်နဲ့ လောင်ကျွမ်းနေတဲ့ မီးတောက်တစ်ခုလိုပါပဲ။ ဒါကို သုခ (ချမ်းသာ) လို့ ထင်နေသမျှကာလပတ်လုံး ဒီမီးက ဆက်လောင်နေဦးမှာပါ။ ဒါပေမဲ့ ဝိပဿနာဉာဏ်နဲ့ ကြည့်လိုက်လို့ “ဪ… ဒီရုပ်နာမ်အစုအဝေးဟာ ဖြစ်ပြီးရင် ပျက်စီးသွားတဲ့ ဒုက္ခသက်သက်ပါလား” လို့ အမှန်အတိုင်း သိမြင်လိုက်တဲ့အခါ တဏှာဆိုတဲ့ လောင်စာ ပြတ်တောက်သွားပါတယ်။ အဲဒီလို ရုပ်နာမ်မီးတောက် ငြိမ်းသွားတဲ့အချိန်မှာ ဘာမှမကျန်ရစ်တော့တာ မဟုတ်ပါဘူး။…
-
စနေနေ့ မနက်ခင်း ၁၀ နာရီဆိုတာ တစ်ပတ်တာ ပင်ပန်းမှုတွေကို လျှော်ဖွပ်ပြီး ခန္ဓာကိုယ်ကို အနားပေးနေကြတဲ့ အချိန်ဖြစ်ပါတယ်။ ရုံးပိတ်ရက်မို့ ရုံးမသွားရဘူး၊ အလုပ်မလုပ်ရဘူးဆိုပြီး “ငါ အနားရပြီ” လို့ ထင်မှတ်နေကြပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဝိပဿနာအမြင်နဲ့ သေချာဆန်းစစ်ကြည့်မယ်ဆိုရင် “ရုပ်အတွက် ပိတ်ရက်ရှိပေမယ့်၊ နာမ် (စိတ်) အတွက် ပိတ်ရက်ဆိုတာ မရှိဘူး” ဆိုတာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ၁။ တဏှာဆိုတဲ့ သူဌေးကြီး ကျွန်တော်တို့ ရုံးက သူဌေးက စနေ၊ တနင်္ဂနွေ ပိတ်ရက်ပေးပေမယ့်၊ စိတ်ထဲက “တဏှာ (လိုချင်မက်မောမှု)” ဆိုတဲ့ သူဌေးကတော့ ခဏလေးတောင် ပိတ်ရက်မပေးပါဘူး။ “ဟိုသွားလိုက်ပါဦး” “ဒီအစားအစာလေး စားလိုက်ပါဦး” “ဖုန်းလေး ပွတ်လိုက်ပါဦး” ဆိုပြီး အာရုံ ၆ ပါးနောက်ကို အနားမနေတမ်း…
-
လောကကြီးတခုလုံးဟာ ဖြန့်ခင်းထားသလို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မြင်နေရပါတယ်။ လူ့ ဦးနှောက်ဆိုတာ အင်မတန် ရှုပ်ထွေးပါတယ်။ အရင်စာထဲမှာလိုပါပဲ အတတ်ပညာနဲ့ အသိပညာ ဆိုပြီး ပညာရပ် နှစ်မျိုးရှိတဲ့ထဲမှာ ဝါဒတွေနဲ့ ပါတ်သက်တဲ့ ကိစ္စတွေဟာ အသိပညာ စာရင်းထဲ ဝင်ပါတယ်။ အဲလိုပဲ သင်္ချာနဲ့ ရူပဗေဒ တို့ဟာလဲ အသိပညာ စာရင်းဝင်တဲ့ ကိစ္စတွေ ရှိပါတယ်။ အဲဒီတော့ အသိပညာ ဆိုတာက ကိုယ့်ရဲ့ သိမှု နယ်ပါယ်ကို ချဲ့ထွင်သွားရတဲ့ သဘောပါပဲ။ သိမှုမှာလဲ ကြံဆသိ၊ ကြောင်းကျိုးစပ်သိ၊ ခန္ဓာသိ ဆိုပြီး သိမြင်မှု ပုံစံ သုံးမျိုး ခွဲခြားနိုင်ပါတယ်။ ပညာရပ်ရဲ့ သဘာဝကိုက အဲဒီလို ဖြစ်နေတာပါ။ ပညာရပ်မှာ မှန်းဆတယ် ဆိုတဲ့ သဘောပါကို ပါနေပါတယ်။ အဲဒီတော့…
-
နိဒါန်း – သန်းကြွယ်သူဌေး ဖြစ်ခွင့်ရတဲ့ စာအိတ်ကို ကိုင်ထားသူ ရဟန်းရှင်လူ မိတ်ဆွေအပေါင်းတို့… လောကမှာ သနားစရာ အကောင်းဆုံး လူတစ်ယောက်အကြောင်း ပြောပြချင်ပါတယ်။ သူ့ရဲ့ အလုပ်က “စာပို့သမား”ပါ။ တစ်နေ့မှာ သူဟာ စာအိတ်တစ်အိတ်ကို သွားပို့ရတယ်။ အဲဒီစာအိတ်ထဲမှာ “ဒေါ်လာ သန်း ၁၀၀ တန်တဲ့ ချက်လက်မှတ်” ပါပါတယ်။ စာပို့သမားဟာ အဲဒီစာအိတ်ကို လိုရာခရီးရောက်အောင် သွားပို့တယ်။ နေပူမရှောင် မိုးရွာမရှောင် သွားတယ်။ နောက်ဆုံးမှာ စာလက်ခံသူ ဆီ ရောက်သွားတယ်။ စာလက်ခံသူက စာအိတ်ကို ဖောက်တယ်၊ ချက်လက်မှတ်ကို ထုတ်တယ်၊ ဘဏ်မှာ ငွေထုတ်ပြီး ချမ်းသာတဲ့ သူဌေးကြီး ဖြစ်သွားတယ်။ စာပို့သမားကတော့… “ငါ့တာဝန် ကျေပါပြီ” ဆိုပြီး ကျေနပ်နေတယ်။ ဒါပေမဲ့ သူကိုယ်တိုင်ကတော့…
-
မြန်မာနိုင်ငံက ဘုရားပွဲတွေ၊ အလှူအတန်းတွေမှာ မိုက်ခွက်လေး ကိုင်ပြီး ဆုတောင်းပေးနေတာ ကြားဖူးကြမှာပါ။ “ယခု လှူဒါန်းရသော အကျိုးအားကြောင့်… လာမည့်ဘဝတွင် သူဌေးမင်း ဖြစ်ရပါလို၏၊ နတ်စည်းစိမ်ကို ခံစားရပါလို၏၊ အခြံအရံ ပေါများပါလို၏…” အလှူရှင်တွေကလည်း “သာဓု” တွင်တွင် ခေါ်ပြီး ကျေနပ်နေကြတယ်။ ကျွန်တော် မေးချင်တာက… ခင်ဗျားတို့ လုပ်နေတာ “ဒါန” လား၊ ဒါမှမဟုတ် “စီးပွားရေး ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှု” လား။ ၁ သိန်း ရင်းပြီး သိန်း ၁၀၀၀ ပြန်ရဖို့ မျှော်ကိုးနေတာဟာ ဒုက္ခရှာသော လောဘ သက်သက်ပါ။ ကုသိုလ် မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါ့အပြင် အရေးအကြီးဆုံး မှားယွင်းမှုကတော့… “နောက်ဘဝ” ဆိုတာ အာမခံချက် ရှိတဲ့ နေရာ လို့ ထင်နေကြခြင်းပါပဲ။ မီးလောင်ပြင်ထဲ…