-
နိဒါန်း – လုံခြုံမှု အတုရဟန်းရှင်လူ အပေါင်းတို့… ကျွန်တော်တို့ ဗုဒ္ဓဘာသာ လောကမှာ အင်မတန် ကြီးမားတဲ့ အထင်အမြင်လွဲမှားမှုကြီး တစ်ခု ရှိနေပါတယ်။ အဲဒါကတော့… “လူဝတ်ကြောင်နဲ့ နေရတာ အကုသိုလ်များတယ်၊ အပါယ်ကျဖို့ နီးစပ်တယ်။ သင်္ကန်းဝတ်ပြီး ရဟန်းဘောင် ဝင်လိုက်ရင်တော့ အပါယ်တံခါး ပိတ်သွားပြီ၊ သံသရာဘေးက လွတ်ကင်းသွားပြီ” လို့ ထင်မှတ်နေကြခြင်းပါပဲ။ဒါပေမဲ့… ဒါဟာ အမှန်တရား မဟုတ်ပါဘူး။ “သင်္ကန်း” ဆိုတာ အဝတ်အထည် တစ်ခုသာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ သင်္ကန်းက ခင်ဗျားကို အပါယ်ငရဲကနေ ဆွဲတင်ပေးနိုင်တဲ့ တန်ခိုးအာဏာ မရှိပါဘူး။ ပုထုဇဉ်မှန်သမျှ (ရဟန်းဖြစ်စေ၊ လူဖြစ်စေ) အပါယ်မျိုးစေ့ ရှိနေတုန်းပါပဲ။ ဒီအချက်ကို သတိမမူမိဘဲ “ငါ ဘုန်းကြီးပဲ” ဆိုတဲ့ စိတ်နဲ့ ပေါ့ဆနေမယ်…
-
ကျွန်တော်တို့ ဝိပဿနာ တရားအားထုတ်ကြတဲ့ ယောဂီတွေ၊ ဓမ္မမိတ်ဆွေတွေကြားမှာ “ရုပ်” (Rupa) နဲ့ ပတ်သက်ပြီး အငြင်းပွားစရာတွေ၊ ရှုပ်ထွေးနေတာတွေ အများကြီး ရှိပါတယ်။ အထူးသဖြင့် ရုပ်ကို ဘယ်လိုရှုရမလဲ၊ ရုပ်ဆိုတာ ဘာလဲ၊ သဏ္ဍာန်ပညတ် ပျောက်အောင် ရှုဆိုတာ ဘာကို ပြောတာလဲ ဆိုတဲ့ မေးခွန်းတွေပါ။ဒီကိစ္စက အင်မတန် အရေးကြီးပါတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ ရုပ်ကို အမှန်အတိုင်း မသိရင်၊ ရုပ်အပေါ်ထားတဲ့ အယူအဆ လွဲနေရင် ဒိဋ္ဌိ (အယူမှား) ပြုတ်ဖို့ ခဲယဉ်းလို့ပါပဲ။ ကျွန်တော် ကိုယ်တိုင်လည်း တရားစအားထုတ်ကာစက ဒီပြဿနာတွေနဲ့ ရင်ဆိုင်ခဲ့ရဖူးတယ်။ စာအုပ်တွေ ဖတ်လိုက်၊ တရားတွေ နာလိုက်နဲ့ လမ်းပျောက်ခဲ့ဖူးတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီနေ့တော့ ကျွန်တော့်ရဲ့ ကိုယ်တွေ့ အတွေ့အကြုံနဲ့ ပိဋကတ်တော် (ပါဠိတော်)…
-
ဒီတစ်ပတ်လုံး “မမြဲခြင်း” (အနိစ္စ) အကြောင်း ပြောခဲ့ကြတယ်။မမြဲဘူးဆိုတာ ကြောက်စရာ မဟုတ်ဘူး။ မမြဲလို့သာ ကျွန်တော်တို့ အသက်ရှင်နေလို့ ရတာပါ။ မမြဲလို့သာ အဆိုးတွေကနေ အကောင်းဘက်ကို ပြောင်းလဲခွင့် ရှိနေတာပါ။တရားအားထုတ်တယ်ဆိုတာ အတင်းအဓမ္မ ထိုင်မှတ်နေတာမျိုး မဟုတ်ဘဲ၊ ဒီ စီးဆင်းနေတဲ့ သဘာဝတရားကြီးကို ဘေးကနေ အေးအေးဆေးဆေး ကြည့်တတ်လာတာကို ခေါ်တာပါ။ ရေစီးနဲ့အတူ မျောမပါသွားဘဲ၊ ရေစီးကို ကမ်းပါးက ထိုင်ကြည့်နေတဲ့သူလိုပေါ့။အမြင်မှန် (သမ္မာ ဒိဋ္ဌိ) ရလာတဲ့အခါ ဘဝက ရိုးရှင်းသွားတယ်။ ဖြစ်လာသမျှကို “ဪ.. ဒါလည်း ပြီးသွားမှာပါပဲ” လို့ နှလုံးသွင်းနိုင်လာတယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ ရောက်လာတဲ့ စိတ်ငြိမ်းချမ်းမှုဟာ တကယ့် အစစ်အမှန်ပါပဲ။ဒီရက်သတ္တပတ်ရဲ့ နောက်ဆုံးရက်မှာတော့ ဘာကိုမှ အတင်းမလုပ်ဘဲ၊ ဖြစ်ပျက်သမျှကို အသိအမှတ်ပြုရင်း အနားယူလိုက်ပါ။ဒီနေ့အတွက် အမေး- အရာရာဟာ…
-
သောတာပန် ဆိုတာဟာ တကယ်တော့ လူတိုင်းလိုလို ရသင့် ဖြစ်သင့်တဲ့ ကိစ္စပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျနော်တို့ဟာ အခုခေတ်ကြီးထဲမှာ သောတာပန် အဖြစ်ကို ကွယ်ပဲ ကွယ်ဝှက်ထားသင့်သလိုလို မျိုး ပြောဆိုနေကြတာ ကျနော့်အနေနဲ့တော့ နားမလည်ပါဘူး။ လူတွေမှာ ပါတ်ဝန်းကျင် ဖိအားဆိုတာဟာ ရှိပါတယ်။ အယူဝါဒရေးရာနဲ့ပါတ်သက်ပြီး ဖိအားလို မျိုး ဖြစ်လာတဲ့အခါမှာ အဲဒါဟာ တကယ်ရော မှန်ရဲ့လား ဆိုတာမျိုး သေချာ ပြန်စဉ်းစားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။ ကျနော် မဂ် ကျစဉ်အခါကလဲ သူတပါးတွေက ဖွင့်ဟလေ့ မရှိတာကြောင့် ဒီလို မဂ်ကျတဲ့ အကြောင်းကို ဖွင့်ပြောဖို့ သင့်ပါ့မလားဆိုတာမျိုး စဉ်းစားခဲ့မိပါတယ်။ ခေတ်က ပျက်စီးသလို ဖြစ်နေတာ ဖြစ်တဲ့အတွက် လောကမှာ ကောင်းတာ လုပ်တာက ရှက်စရာကောင်းသလို ဖြစ်နေပြီး မဟုတ်တာလုပ်တာတွေက…
-
မိတ်ဆွေ… ခင်ဗျားဟာ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် တစ်ယောက်လား။ ဒီမေးခွန်းကို မေးလိုက်ရင် လူတိုင်းက “ဟုတ်ပါတယ်” လို့ ဖြေကြမှာပါ။ “ဒါဆိုရင် ဗုဒ္ဓဘာသာ ဆိုတာ ဘာကို ယုံကြည်တာလဲ” လို့ ထပ်မေးရင်… “ကံ၊ ကံ၏ အကျိုးကို ယုံကြည်ပါတယ်”၊ “ကောင်းတာလုပ်ရင် ကောင်းတာဖြစ်မယ်၊ မကောင်းတာလုပ်ရင် မကောင်းတာဖြစ်မယ် ဆိုတာကို လက်ခံပါတယ်” လို့ ဖြေကြပါလိမ့်မယ်။ဒီအဖြေဟာ မှန်သလား။ မှန်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့… “ဗုဒ္ဓဘာသာ စစ်စစ်” ဖြစ်ဖို့အတွက် ဒီလောက်နဲ့ မလုံလောက်သေးပါဘူး။ ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ပြောရရင်… “ကံ၊ ကံ၏ အကျိုး” ကို ယုံကြည်ခြင်းဟာ ဗုဒ္ဓဘာသာ တစ်ခုတည်းမှာ ရှိတာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဟိန္ဒူဘာသာ၊ ဂျိန်းဘာသာ နဲ့ တခြား အရှေ့တိုင်း ဘာသာတရား တော်တော်များများမှာလည်း…
-
ကျွန်တော်တို့ လူ့ဘောင်လောကမှာ “ဘာသာရေး” (Religion) နဲ့ “လွတ်မြောက်ရေး” (Liberation) ဆိုတဲ့ စကားလုံး နှစ်လုံးကို ရောထွေးနေတတ်ကြတယ်။ အထူးသဖြင့် ကျွန်တော်တို့လို ရိုးရာဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေ အနေနဲ့ ဒီနှစ်ခုရဲ့ ခြားနားချက်ကို သေချာ မကွဲပြားကြပါဘူး။ မကွဲပြားတဲ့အတွက် ဘာဖြစ်သလဲဆိုတော့ ဆေးရုံသွားပြီး ဆေးမကုဘဲ ဆေးရုံတက်လက်မှတ်လေး ကိုင်ပြီး ပြန်လာသလို ဖြစ်နေကြတယ်။ကျွန်တော် ဒီစာကို ရေးတဲ့ ရည်ရွယ်ချက်က ဝေဖန်ဖို့ သက်သက် မဟုတ်ပါဘူး။ ကျွန်တော်တို့ ဦးနှောက်တွေကို ဆေးကြောဖို့ (Brainwash လုပ်ဖို့) လည်း မဟုတ်ပါဘူး။ ကိုယ်လျှောက်နေတဲ့ လမ်းက ဘယ်ကို ဦးတည်နေသလဲ ဆိုတာကို ပြန်ပြီး သတိကပ်စေချင်လို့ပါ။ဘာသာရေး (Religion) ဆိုတာ ဘာလဲဘာသာရေးဆိုတာ ယဉ်ကျေးမှု တစ်ခုပါ။ လူရိုင်းဘဝကနေ ယဉ်ကျေးတဲ့ လူ့အဖွဲ့အစည်း…
-
အရာရာဟာ မမြဲဘူးဆိုတဲ့ အမှန်တရားကို လက်ခံနိုင်ရင် အပြစ်ရှိစိတ်တွေ၊ ကြောက်စိတ်တွေ လျော့နည်းသွားပါတယ်။ဘာလို့လဲဆိုတော့ ပြီးခဲ့တဲ့ အမှားဆိုတာ “ပြီးသွားပြီ” ဖြစ်လို့ပါပဲ။ အဲဒီတုန်းက အကြောင်းအကျိုးနဲ့ အဲဒီတုန်းက စိတ်အခြေအနေကြောင့် ဖြစ်ခဲ့တာပါ။ အခုလက်ရှိအချိန်မှာ အဲဒီအရာ မရှိတော့ပါဘူး။ မရှိတော့တဲ့ အလောင်းကောင်ကို ပိုက်ပြီး ငိုနေမလား၊ လွှတ်ချလိုက်မလား?ထို့အတူပါပဲ၊ မဖြစ်သေးတဲ့ အနာဂတ်ကို ကြိုတွေးပြီး ကြောက်နေတာကလည်း စိတ်ရဲ့ လှည့်စားမှုပါပဲ။ အရာရာဟာ ပြောင်းလဲနေတဲ့အတွက် ဘာမဆို ဖြစ်သွားနိုင်ပါတယ်။ ပုံသေတွက်လို့ မရပါဘူး။မမြဲခြင်းကို မြင်တာဟာ စိတ်ပျက်စရာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးတွေကို ချခွင့်ရတဲ့ လွတ်လပ်မှုပါ။ အရာရာဟာ ယာယီပဲဆိုတာ သိလိုက်ရတဲ့အခါ ခွင့်လွှတ်ဖို့ ပိုလွယ်လာပါတယ်။ဒီနေ့အတွက် အမေး- မရှိတော့တဲ့ အတိတ်ကို ဆွဲထားပြီး ပစ္စုပ္ပန်ကို အဖျက်စီးခံမလား?။
-
ကျနော်က ပမဂ်နဲ့ပဲ နေတော့မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ခုနှစ်ဘဝ ဘုံစဉ်စံ ဆိုတာကို သဘောကျစွာနဲ့ ရွေးချယ်ထားသူပါ။ ဒီဘဝမှာ ထပ်ပြီး တရားအားထုတ်ဖို့ စိတ်ကူးမရှိတော့ပါဘူး။ ကျနော်စရိုက်က ပွင့်ပွင့်လင်းလင်းပဲ နေချင်လို့ လွန်ခဲ့တဲ့ သုံးနှစ်က သောတာပန်ဖြစ်ပြီလို့ ဖွင့်ပြောခဲ့တာပါ။ စာရေးသူ တစ်ဦးက ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း တရားအကြောင်း ဆွေးနွေးနိုင်အောင် အကျိုးရှိအောင် စာရေးတဲ့ အတတ်ပညာနဲ့ စာရေးတာပါ။ ရေးတဲ့စာက တရားပြတဲ့ စာဖြစ်တဲ့အတွက် တရားပြတဲ့သူက ကိုယ်ပြတဲ့တရားကို အာမခံတဲ့အနေနဲ့ကိုယ်တိုင်ကျင့်သုံးပြီး ရရှိပြီးဖြစ်တယ် ဆိုတာကို ပြောဖို့လိုတယ်လို့ ကျနော်က ခံယူလို့ပါ။မဂ်ကျပြီးတော့သာ ပျော်ရတာပါ။ မဂ်မကျခင်ကများ ကြိုးစားလိုက်ရတာဗျာ။ ပင်ပန်းချက်မျာ ပြောမနေပါနဲ့တော့။ ခြောက်နှစ်မှာ အချိန်း ၃ နှစ်နီးပါး(တရားအားထုတ်ချိန်သက်သက် ထုတ်လိုက်ပါက) သုံးနှစ်ဆိုသည်မှာ ၂၄ နာရီ အမြှောက် ၃၆၅…
-
မိတ်ဆွေ… ဒီနေ့ ခင်ဗျားတို့ကို မေးခွန်းတစ်ခု မေးချင်ပါတယ်။ ခင်ဗျားတို့ ဗုဒ္ဓဘာသာ ဝင်တာ ဘာဖြစ်ချင်လို့လဲ။ တော်တော်များများက ဖြေကြလိမ့်မယ်။ “လူကောင်းသူကောင်း ဖြစ်ချင်လို့ပါ”၊ “ယဉ်ကျေးလိမ္မာတဲ့သူ ဖြစ်ချင်လို့ပါ”၊ “သေရင် ကောင်းရာမွန်ရာ ရောက်ချင်လို့ပါ” တဲ့။ဒီအဖြေတွေဟာ မှားသလားဆိုတော့… မမှားပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ “မပြည့်စုံပါဘူး”။ ပြောရရင် ဗုဒ္ဓရဲ့ ရည်ရွယ်ချက်နဲ့ လွဲနေပါတယ်။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား ပွင့်တော်မူလာတာဟာ ခင်ဗျားတို့ကို “လူကောင်း” တွေ ဖြစ်လာစေဖို့ သက်သက် မဟုတ်ပါဘူး။ ခင်ဗျားတို့ကို “လူမှန်” (သမ္မာဒိဋ္ဌိရှိသူ) တွေ ဖြစ်လာစေဖို့ပါ။ဘာကြောင့် ကျွန်တော် ဒီလိုပြောရတာလဲ။ “လူကောင်း” နဲ့ “လူမှန်” ဘာကွာသလဲ။ ဒီအကြောင်းကို ဒီနေ့ ညနေခင်းမှာ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ ကြည့်ကြရအောင်။၁။ “လူကောင်း” ဆိုတာ ရွှေချထားတဲ့…
-
ကျွန်တော်တို့ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အများစုရဲ့ ခေါင်းထဲမှာ စွဲနေတဲ့ အယူအဆတစ်ခု ရှိတယ်။ “သာသနာပြုတယ်” ဆိုရင် ဘုရားတည်မယ်၊ ကျောင်းဆောက်မယ်၊ ရွှေသင်္ကန်းကပ်မယ်၊ ထီးတော်တင်မယ်… ဒါဆိုရင် သာသနာပြုတာပဲလို့ သတ်မှတ်ထားကြတယ်။ ဒါတွေက မကောင်းဘူးလားဆိုတော့ ကောင်းပါတယ်။ ကုသိုလ်ရလား ဆိုတော့ ရပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ဒါတွေလုပ်ရုံနဲ့ “သာသနာ” ဆိုတဲ့ အနှစ်သာရကို ရပြီလား၊ သာသနာပြုရာ ရောက်ပြီလားဆိုတာကိုတော့ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာပြီး တွေးကြည့်ဖို့ လိုပါလိမ့်မယ်။သာသနာဆိုတဲ့ စကားလုံးရဲ့ အဓိပ္ပာယ်ကိုက “အဆုံးအမ” (Instruction) ပါ။ ဘယ်သူ့ရဲ့ အဆုံးအမလဲဆိုတော့ သဗ္ဗညုတဉာဏ်ရှင် မြတ်စွာဘုရားရဲ့ အဆုံးအမပါ။ ဘုရားရှင်က ဘာကို ဆုံးမခဲ့တာလဲ။ “ကျောက်ခဲတွေ၊ အုတ်ခဲတွေကို စုပုံပြီး ငါ့ကို ကိုးကွယ်ကြလော့” လို့ ဆုံးမခဲ့တာလား။ လုံးဝ မဟုတ်ပါဘူး။…