• နိဗ္ဗာန်ကို “အလှူငွေ” နဲ့ ဝယ်လို့မရပါ (နောက်ဘဝရေးရာ ကုန်သွယ်မှုမှသည် အတ္တချုပ်ငြိမ်းခြင်းဆီသို့)

    ယနေ့ခေတ် လူ့အဖွဲ့အစည်းရဲ့ လမ်းဆုံလမ်းခွတွေ၊ ဘာသာရေး အဆောက်အအုံတွေနဲ့ ပွဲလမ်းသဘင်တွေမှာ အကျယ်လောင်ဆုံး ကြားနေရတဲ့ အသံတစ်ခု ရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ “ပေးလှူခြင်း” ဆိုတဲ့ လုပ်ရပ်ကို ကြွေးကြော်နေတဲ့ အသံတွေပါပဲ。 လှူဒါန်းသူရဲ့ အမည်နာမတွေကို မိုက်ခွက်ကနေ အော်ဟစ်ကြေညာတယ်၊ ကျောက်စာတိုင်တွေမှာ ရွှေရောင်နဲ့ ကမ္ပည်းထိုးကြတယ်၊ လူမှုကွန်ရက် စာမျက်နှာတွေပေါ်မှာ ပုံကြီးချဲ့ပြီး ဂုဏ်ယူဝင့်ကြွားကြတယ်။ ဒီလုပ်ရပ်တွေရဲ့ နောက်ကွယ်က အနက်ရှိုင်းဆုံး ရည်ရွယ်ချက်ကို မေးကြည့်လိုက်ရင် “နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အထောက်အပံ့ ဖြစ်စေဖို့” ဆိုတဲ့ စံကိုက်အဖြေကို အလွယ်တကူ ကြားရပါလိမ့်မယ်။ဒါပေမဲ့ တကယ့် အနှစ်သာရပိုင်းကို ဓားနဲ့ခွဲပြီး ကြည့်လိုက်တဲ့အခါ၊ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ လုပ်ရပ်တွေဟာ မြတ်စွာဘုရား ညွှန်ပြခဲ့တဲ့ “လွတ်မြောက်ခြင်း နိဗ္ဗာန်” ဆီကို တကယ် ဦးတည်နေတာလား၊ ဒါမှမဟုတ် “နောင်ဘဝဆိုင်ရာ စတော့ရှယ်ယာ”…

  • ကြိုက်ခြင်း၊ မကြိုက်ခြင်းကို ကျော်လွန်၍

    ကျွန်တော်တို့ရဲ့ စိတ်ဟာ အမြဲတမ်း တရားသူကြီးတစ်ယောက်လို အလုပ်လုပ်နေတယ်။ အရာရာကို မြင်တာနဲ့၊ ကြားတာနဲ့ “ဒါက ကောင်းတယ်၊ ဒါက ဆိုးတယ်၊ ဒါကို ကြိုက်တယ်၊ ဒါကို မကြိုက်ဘူး” ဆိုပြီး ချက်ချင်း အကဲဖြတ်တော့တာပါပဲ။အဲဒီ ကြိုက်ခြင်း (လောဘ) နဲ့ မကြိုက်ခြင်း (ဒေါသ) ကြားထဲမှာပဲ ကျွန်တော်တို့ လူးလှိမ့်နေကြရတာပါ။ တကယ်တော့ အပြင်က အာရုံတွေက ကောင်းခြင်း၊ ဆိုးခြင်း မရှိပါဘူး။ ကိုယ့်စိတ်ကသာ အရောင်ဆိုးနေတာပါ။ဒီနေ့တော့ ဘာကိုပဲ မြင်မြင်၊ ကြားကြား ချက်ချင်း အကဲမဖြတ်ဘဲ “မြင်တယ်၊ ကြားတယ်” လို့ သက်သက်လေးပဲ သိကြည့်ရအောင်။ ပူလာရင်လည်း “မကြိုက်ဘူး” လို့ မတွေးဘဲ “ပူတဲ့သဘောလေးပဲ” လို့ သိလိုက်ပါ။ဒီနေ့အတွက် အမေး- အရာရာကို အကဲဖြတ်နေတဲ့…

  • ပင်လယ်ရေ

    ရေဟာ ဘယ်မြစ်ချောင်းကပဲလာလာ ပင်လယ်ထဲ ရောက်ရင်တော့ ပင်လယ်ရေပါပဲ။ အဲလိုပါပဲ ဘယ်လိုအယူဝါဒပဲ ယူယူ သာသနာမှာ ထောက်တည်ရာ ရပြီဆိုရင် အရိယာဆိုတဲ့ခေါင်းစဉ်အောက်ရောက်သွားတာပါပဲ။ သာသနာမှာ ဥယျာဉ်စောင့်မဟုတ်ပဲ အသီးစားရသူအဖြစ်မို့ တန်ဖိုးရှိပါတယ်။သာသနာနဲ့ ပါတ်သက်ရင် စာပေတွေ ကျင့်နည်းတွေဆိုတာက ဥယျာဉ်လိုပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ ဥယျာဉ်ကို စောင့်ပြီး အသီးမစားရသူ အသီးစီ ဘယ်လိုသွားရမှန်းမသိတဲ့ ဥယျာဉ်စောင့်တွေ သိန်းနဲ့ချီရှိပါတယ်။ကိုယ်အသီးစားပြီးတဲ့အခါမှာ အသီးအရသာ သိပါစေဆိုပြီး ပြောတဲ့အခါမှာတော့ ပြသနာတွေတက်တော့တာပါပဲ။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ဥယျာဉ်ထဲမှာ အပင်တွေကို ထင်သလို နာမည်တွေတပ်။ သွားရမယ်လမ်းမှာ နာမည်ပေါင်းစုံတွေတပ်။ အသီးအရွက်တင်မကပဲ ပေါင်းမြက်ကလဲ ပေါင်းစုံနဲ့မို့ ဥယျာဉ်ကြီးဟာ အင်မတန် ရုပ်ဆိုးနေပါတယ်။ ကိုယ်တိုင် လျှောက်ခဲ့တဲ့အခါမှာလဲ မိုးကုတ်ဆရာတော်ကြီးတို့လို ကိုကောင်းတို့လို ကိုမိုးတို့လို အရိယာတွေကပဲ ဘယ်လိုသွားရတယ်ဆိုတာ တကယ်ညွှန်နိုင်တဲ့ သူတွေပါ။…

  • လောကီသီလ နှင့် လောကုတ္တရာသီလ

    ပုထုဇဉ်တွေ သိထားကြတဲ့ သီလဆိုတာ “ငါ” ဆိုတဲ့ အကောင်အထည်ကြီးကို အခြေခံပြီး စောင့်ထိန်းရတဲ့ လောကီသီလမျိုးပါ။ “ငါ ဒါကို မလုပ်ဘူး၊ ငါ ဒါကို ရှောင်မယ်” ဆိုပြီး ပညတ်ချက်တွေအပေါ်မှာ အားစိုက်ပြီး ထိန်းချုပ်ရတာမျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ကျနော့်အနေနဲ့ အမှန်တရားကို မျက်မှောက်ပြုပြီးတဲ့ နောက်ပိုင်းမှာ သီလမဂ္ဂင်သုံးပါး ပြည့်ပြီး နောက်ပိုင်းမှာ ၊ စိတ်ရဲ့ သဘောသဘာဝတွေကို ဆက်လက် လေ့လာတဲ့ အနေနဲ့ လောကီသီလ ဖောက်ဖျက်ရင် စိတ်မှာ ဘာတွေဖြစ်လာလဲ ဆိုတာကို သိချင်လို့ အရက်သောက်ကြည့်တာ၊ ဆေးခြောက် သုံးကြည့်တာမျိုး၊ WY သုံးကြည့်တာတွေ အထိ လက်တွေ့ စမ်းသပ်လေ့လာခဲ့ဖူးပါတယ်။ အခု လက်ရှိမှာတော့ လောကီသီလကို လုံးဝ လုံခြုံအောင် နေကြည့်ရင်ကော စိတ်ရဲ့ အခြေအနေ ဘယ်လို…

  • အရိယာကို စော်ကားခြင်းသည် “အကုသိုလ်” ဖြစ်နိုင်သော်လည်း “မဂ်တား ဖိုလ်တား” မဟုတ်ပါ

    မြန်မာဗုဒ္ဓဘာသာ လောကမှာ အမြစ်တွယ်နေတဲ့ အယူအဆတစ်ခုက “အရိယာကို ပြစ်မှားမိရင် မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ် အပြီးတိုင် ပိတ်သွားပြီ” ဆိုတဲ့ အချက်ပါ။ ဒီအယူအဆကြောင့် လူတွေဟာ အရိယာလို့ သတ်မှတ်ထားသူတွေကို ဝေဖန်ဖို့၊ ထောက်ပြဖို့ ကြောက်ရွံ့နေကြပါတယ်။ဒါပေမဲ့ ဒီအချက်ဟာ ပိဋကတ်တော်လာ ပုဂ္ဂလပညတ်ကျမ်း နဲ့ နှိုင်းယှဉ်ကြည့်ရင် လွဲမှားနေတာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။၁။ ပိဋကတ်တော်က သတ်မှတ်ထားတဲ့ “လမ်းပိတ်သူ” များအဘိဓမ္မာ ပုဂ္ဂလပညတ် ပါဠိတော် မှာ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ် မရနိုင်တဲ့ “အဘဗ္ဗာဂမန ပုဂ္ဂိုလ်”တွေရဲ့ အကြောင်းကို တိတိကျကျ ပြဆိုထားပါတယ်။ မဂ်တား ဖိုလ်တား ဖြစ်စေတဲ့ “ကံ” အနေနဲ့ –မိခင်ကို သတ်ခြင်း (မာတုဃာတက)ဖခင်ကို သတ်ခြင်း (ပိတုဃာတက)ရဟန္တာကို သတ်ခြင်း (အရဟန္တဃာတက)ဘုရားရှင်ကို သွေးစိမ်းတည်အောင် လုပ်ခြင်း…

  • “မြတ်စွာဘုရား”

    သိခြင်းတွေရဲ့အဆုံးသတ်ကြည်ညိုခြင်းတွေရဲ့ နှလုံးသားမြင့်မြတ်တယ် ဆိုရမှာတောင်ဘာသာဗေဒက မမှီလောကဆိုတာကို ငြင်းပါယ်သွားပြီးအကောင်းဆုံးပါဆိုတဲ့ အသံလောကမှာ ဟိန်းဟိန်းညံနေတဲ့အချိန်မဟာဂရုဏာက မိန့်တော်မူတယ်လောကအလွန်ဟာ သန္တိသုခတဲ့ဝိသင်္ခါရတဲ့ အသင်္ခတတဲ့အရှင်ဘုရားရယ် မရှိတဲ့သညာနဲ့တရားကို မြင်မိလေတော့အသွေးအသားတွေ အကုန်လုံးနဲ့လွမ်းမိတာ လှူချင်မိတာမရှောင်နိုင်သေးလို့ပါ ဘုရား…တပည့်တော်လေ ခြေရာတော်နောက်လိုက်ခဲ့ပါမယ်လို့ပဲ လျှောက်ပါရစေတော့။ ။

  • ပညတ်လောက၏ ထောင်ချောက်မှ ပရမတ်ထွက်ပေါက် – အလုပ်၊ မိသားစုနှင့် ဝိပဿနာ

    မိတ်ဆွေ… ဒီနေ့ ခင်ဗျား မျက်စိနှစ်လုံး ဖွင့်လိုက်တဲ့ အချိန်ကစပြီး အိပ်ရာဝင်တဲ့ အချိန်အထိ လည်ပတ်နေတဲ့ ခင်ဗျားရဲ့ ကမ္ဘာကြီးကို ခဏလောက် ရပ်ပြီး အပြင်ဘက်ကနေ လှမ်းကြည့်ဖူးပါသလား။ မနက်လင်းတာနဲ့ အလုပ်သွားဖို့ ကမန်းကတန်း ပြင်ဆင်ရတယ်၊ ရုံးရောက်တော့ ရာထူး၊ တာဝန်၊ အတိုက်အခံတွေနဲ့ နပန်းလုံးရတယ်၊ ညနေ အိမ်ပြန်ရောက်တော့ “မိသားစု” ဆိုတဲ့ အသိုက်အဝန်းလေးထဲမှာ ခင်ပွန်း၊ ဇနီး၊ ဖခင်၊ မိခင် ဆိုတဲ့ ဇာတ်ရုပ်တွေကို ဆက်ကပြရပြန်တယ်။ဒီလိုနဲ့ပဲ နေ့ရက်တွေ၊ လတွေ၊ နှစ်တွေ ကုန်လွန်သွားလိုက်တာ… တစ်ခါတလေ မှန်ရှေ့မှာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်ကြည့်ရင်း “ငါ တကယ်ရော ရှင်သန်နေတာ ဟုတ်ရဲ့လား၊ ဒါမှမဟုတ် စက်ရုပ်တစ်ရုပ်လို ပရိုဂရမ် သွင်းခံထားရတဲ့အတိုင်း အလိုအလျောက် လှုပ်ရှားနေတာလား” ဆိုတဲ့…

  • ဧည့်သည် စိတ်ခံစားမှုများ

    မ်းနည်းတာ၊ ပျော်ရွှင်တာ၊ ဒေါသထွက်တာ… ဒီစိတ်ခံစားမှုတွေ အားလုံးဟာ ကျွန်တော်တို့ဆီကို ခဏလာလည်တဲ့ ဧည့်သည်တွေပါ။ပြဿနာက ကျွန်တော်တို့ဟာ အဲဒီ ဧည့်သည်တွေကို “ငါ့စိတ်” လို့ ထင်ပြီး အိမ်ရှင်နေရာ ပေးလိုက်တာပါပဲ။ ဒေါသထွက်လာရင် “ငါ ဒေါသထွက်တယ်” လို့ ယူဆလိုက်တဲ့အတွက် အဲဒီဒေါသကို အသက်သွင်းပေးလိုက်သလို ဖြစ်သွားပါတယ်။ဧည့်သည်ဆိုတာ အချိန်တန်ရင် ပြန်သွားမှာပါ။ သူတို့ကို အတင်း မောင်းထုတ်စရာလည်း မလိုသလို၊ အိမ်ထဲမှာ အမြဲနေဖို့ ဆွဲထားစရာလည်း မလိုပါဘူး။ ခံစားချက်တစ်ခု ပေါ်လာရင် “ဪ.. ဒေါသဆိုတဲ့ ဧည့်သည် ရောက်လာပါလား” လို့ သိမှတ်ပြီး ဘေးကနေ အေးအေးဆေးဆေး စောင့်ကြည့်လိုက်ပါ။ဒီနေ့ ခံစားချက် အတက်အကျ တစ်ခုခု ဖြစ်တိုင်း အဲဒါကို “ငါ” လို့ မသတ်မှတ်ဘဲ ဖြတ်လျှောက်သွားတဲ့ ဧည့်သည်တစ်ယောက်လို…

  • သတ္တဝါ ဆိုတာ

    ဘဝဆိုတာ သတ္တဝါဆိုတာဟာ သေသေချာချာ စဉ်းစားမယ်ဆိုရင် အတော်လေး စိတ်ဝင်စားစရာ ကောင်း ပါတယ်။ ကျနော်တို့ဟာ လူသတ္တဝါတို့ရဲ့ ဖြစ်တည်လာပုံအကြောင်းနဲ့ ပါတ်သက်ပြီး ရှင်းပြထားတာတွေ အတော် များများ ရှိပါတယ်။ သိပ္ပံပညာက လူဆိုတာ သတ္တဝါဆိုတာ ဘယ်လိုဖြစ်လာသလဲ စကြဝဠာ ဘယ်လို အလုပ်လုပ်သလဲ ဆိုတာနဲ့ ပါတ်သက်ပြီး ရှင်းပြထားပါတယ်။ ဒါပေမယ့် သိပ္ပံပညာမှာလဲ ခြုံငုံသုံးသပ်ခြင်း ခန့်မှန်းမှု ပြုလုပ်ခြင်း ဆိုတာတွေ အများကြီးရှိနေပါတယ်။သိပ္ပံပညာရဲ့ ဆက်စပ် တွေးတောပုံကို အပြစ်မပြောချင် ပေမယ့် သိပ္ပံပညာဟာ သတ္တဝါနဲ့ ပါတ်သက်ပြီး လေ့လာတဲ့အခါမှာ အရေးကြီးတဲ့ အချက်ဖြစ်တဲ့ သတ္တဝါ ဆိုသည်မှာ ရုပ်နဲ့ နာမ် ပေါင်းစပ်ထားမှု ဆိုတာနဲ့ ပါတ်သက်ပြီးတော့ သူတို့မှာ နာမ်နဲ့ ပါတ်သက်တဲ့ အကြောင်း၊ ရုပ်နဲ့…

  • ကိုယ့်စိတ်ကို မုန်းနေသူများအတွက် – “ငါ” ဆိုးတာမဟုတ်ဘူး၊ “ကိလေသာ” ဆိုးတာပါ

    ပုထုဇဉ်တွေအားလုံးဟာ နေ့စဉ်ဘဝမှာ ကိုယ့်စိတ်ကို ကိုယ်တိုင် မကျေနပ်တဲ့ အခိုက်အတန့်တွေနဲ့ ကြုံတွေ့ရစမြဲပါ။“ငါ ဘာလို့ ဒီလောက် ဒေါသကြီးရတာလဲ”“ငါ့စိတ်က ဘာလို့ ဒီလောက် မစ္ဆရိယ (ဝန်တိုမှု) ဖြစ်နေရတာလဲ”“သူများ အဆင်ပြေတာကို ဘာလို့ မနာလို ဖြစ်မိရတာလဲ”အဲ့ဒီလို မကောင်းတဲ့ စိတ်အစဉ်တွေ ပေါ်လာတဲ့အခါ ကိုယ့်ကိုကိုယ် မကြည်ညိုနိုင်တော့ဘူး။ ငါဟာ လူဆိုးပဲဆိုပြီး ကိုယ့်ကိုကိုယ် အပြစ်တင်၊ စိတ်ဆင်းရဲပြီး သိမ်ငယ်စိတ်တွေ ဝင်လာတတ်ပါတယ်။ဒီလို ခံစားနေရပြီဆိုရင် မိတ်ဆွေကို ပြောချင်တာက “မိတ်ဆွေ တစ်ယောက်တည်း ဒီလိုဖြစ်နေတာ မဟုတ်ပါဘူး” ဆိုတာပါပဲ။ ဒါဟာ “ပုထုဇဉ်” လူသားတိုင်းရဲ့ သဘာဝ အခြေအနေမှန် တစ်ခုသာ ဖြစ်ပါတယ်။ဒီဆောင်းပါးလေးကို ဖတ်ပြီးတဲ့အခါ ကိုယ့်ပေါ်ဖြစ်လာတဲ့ စိတ်အခြေအနေတွေအပေါ် ရှုမြင်ပုံ ပြောင်းလဲပြီး စိတ်သက်သာရာ ရသွားလိမ့်မယ်လို့ မျှော်လင့်ပါတယ်။ပုထုဇဉ် ဆိုတာ…