-
နေ့လည် ၁ နာရီ အချိန်အခါသမယမှာ အိမ်မှုကိစ္စ တာဝန်တွေကို မနားမနေ ထမ်းဆောင်ရင်း တစ်ဖက်ကလည်း သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်ဖို့ ဝိပဿနာတရားကို လက်တွေ့ အားထုတ်နေကြတဲ့ အိမ်ရှင်မ၊ မိခင်၊ ဥပါသိကာမများ အားလုံးအတွက် ဒီဆောင်းပါးကို အထူးရည်ရွယ် ရေးသားလိုက်ပါတယ်။ တနင်္လာနေ့ဆိုတာ ပိတ်ရက်အလွန် အိမ်ကို ပြန်လည် ရှင်းလင်းရတဲ့ နေ့တစ်နေ့ပါ။ မနက်လင်းတာနဲ့ တံမြက်စည်း တစ်ချောင်း၊ ကြမ်းတိုက်ဝတ် တစ်ခုနဲ့ တစ်အိမ်လုံးကို ပတ်ပြီး သန့်ရှင်းရေး လုပ်ရပါတယ်။ အဲဒီလို ပင်ပင်ပန်းပန်း လှဲကျင်း၊ တိုက်ချွတ်နေရင်းကနေ ကိုယ်ရှင်းထားတဲ့ နေရာမှာ ကလေးတွေ စားချထားတဲ့ မုန့်ခွံလေးပဲ ဖြစ်ဖြစ်၊ တစ်ယောက်ယောက် ဖြတ်လျှောက်သွားလို့ ကျန်ခဲ့တဲ့ ခြေရာ ဖုန်အလိမ်းလိမ်းကိုပဲ ဖြစ်ဖြစ် ရုတ်တရက် လှမ်းမြင်လိုက်ရတဲ့အခါ ယောဂီရဲ့…
-
မနက်လင်းတာနဲ့ ကိုယ့်အိမ်၊ ကိုယ့်မိသားစုဆိုပြီး မှတ်မိနေတယ်။ အဲဒီအခါ “ငါ မှတ်မိတယ်၊ ငါ သိတယ်” လို့ အလိုလို တွေးလိုက်မိကြတယ်။ တကယ်တော့ အဆင်းတစ်ခုကို မြင်တဲ့အခါ၊ အသံတစ်ခုကို ကြားတဲ့အခါ အရင်က အချက်အလက်တွေနဲ့ တိုက်ဆိုင်ပြီး မှတ်သားပေးလိုက်တာဟာ သညာ (မှတ်သားမှု) ရဲ့ အလုပ်သက်သက်ပါ။ မြင်တဲ့အခါ၊ ကြားတဲ့အခါ သိလိုက်တဲ့ ဝိဉာဏ်လေး ပေါ်လာတယ်။ ပြီးရင် သညာက ဒါကတော့ ဘာအဆင်း၊ ဘာအသံ ဆိုပြီး မှတ်သားပေးတယ်။ ဒီသဘာဝဖြစ်စဉ်တွေ ကြားထဲမှာ “ငါ” က ဝင်ပြီး “ငါ သိတယ်၊ ငါ့ မှတ်ဉာဏ်” လို့ ပိုင်ရှင်လုပ်လိုက်တာဟာ ဒိဋ္ဌိ (အမြင်မှား) ပါပဲ။ သောတာပန်ဖြစ်ဖို့ဆိုတာ ဒီဖြစ်စဉ်လေးတွေဟာ ကိုယ်ပိုင်တဲ့ အရာမဟုတ်ဘဲ…
-
အနတ္တ နဲ့ ပါတ်သက်ပြီး တချို့က ငါမပိုင်ဘူး၊ င့ါအလိုအတိုင်း မဖြစ်ဘူး၊ သူသဘောသူ ဆိုတာမျိုး ပြောကြပါတယ်။ အဲဒီမှာ မေးစရာက မပိုင်တဲ့ ငါဆိုတာက ဘယ်သူလဲ၊ ငါ့အလိုအတိုင်း ဆိုတဲ့နေရာမှာ ပါတဲ့ ငါက ဘာကို ပြောတာလဲ။ သူ့သဘောသူ မှာပါတဲ့ သူဆိုတာက ဘာကို ပြောတာလဲ သိဖို့ လိုပါတယ်။ သိကြတဲ့အတိုင်း မရှိတာက ငါ၊ သူ ဆိုတာ မရှိတာပါ။ အလိုအတိုင်း မဖြစ်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါကို နားလည်ဖို့ လိုပါတယ်။ ဆိုလိတာက လိုချင်မှု ဆိုတာက တရားပါ။ သူသည် အနတ္တပါ။ အတ္တမဟုတ်ဘူး၊ သတ္တဝါ မဟုတ်ဘူးလို့ ဆိုလိုတာပါ။ စိတ်မှာ လိုချင်မှု တခုဖြစ်တယ်။ ပြီးရင် ပျက်သွားတာပါပဲ။…
-
ရဟန်းတော်များအနေဖြင့် သာသနာ့ဘောင်သို့ ဝင်ရောက်လာပြီးနောက် နေ့စဉ်နှင့်အမျှ တရားဘာဝနာများကို ကြိုးစားအားထုတ်ကြရာတွင် အလွန်တရာ အရေးကြီးပြီး လက်တွေ့ကျလှသော စမ်းသပ်မှုကြီးတစ်ခုနှင့် မလွဲမသွေ ရင်ဆိုင်ကြရမည် ဖြစ်ပါသည်။ ယင်းမှာ ခန္ဓာကိုယ်ကြီး၏ ဖောက်ပြန်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာတတ်သော ရောဂါဝေဒနာများကို ခံစားရချိန်ပင် ဖြစ်ပါသည်။ လူသားတိုင်း၊ ရဟန်းတိုင်းသည် ဤရုပ်အစုအဝေးကြီးကို ပိုင်ဆိုင်ထားသရွေ့ ဖျားနာခြင်း၊ ကိုက်ခဲခြင်း၊ နာကျင်ခြင်းဟူသော ဒုက္ခလောကဓံနှင့် ကင်းလွတ်နိုင်မည် မဟုတ်ပေ။ သို့သော်လည်း တကယ့် စိတ္တာနုပဿနာ ဝိပဿနာအလုပ်ကို အားထုတ်နေသော ရဟန်းတော်များအတွက်မူ ဤရောဂါဝေဒနာ ခံစားရချိန်သည် အလွန်တန်ဖိုးရှိသော၊ ဉာဏ်အလင်းပွင့်စေနိုင်သော လက်တွေ့ အလုပ်ခွင်ကြီးတစ်ခု ဖြစ်လာနိုင်ပါသည်။ ဤနေရာတွင် အဓိက သော့ချက်မှာ ရုပ်၏ နာကျင်မှုကို အာရုံစိုက်နေမည့်အစား၊ ထိုနာကျင်မှုအပေါ် အခြေခံ၍ ဖြစ်ပေါ်လာသော စိတ်၏ ညည်းတွားပူပန်မှု၊ မကျေနပ်မှုများကို…
-
နေ့လည် ၁ နာရီ အချိန်အခါသမယမှာ အိမ်မှုကိစ္စ တာဝန်တွေကို မနားမနေ ထမ်းဆောင်ရင်း တစ်ဖက်ကလည်း သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်ဖို့ ဝိပဿနာတရားကို လက်တွေ့ အားထုတ်နေကြတဲ့ အိမ်ရှင်မ၊ မိခင်၊ ဥပါသိကာမများ အားလုံးအတွက် ဒီဆောင်းပါးကို အထူးရည်ရွယ် ရေးသားလိုက်ပါတယ်။ တနင်္ဂနွေနေ့လို အများပြည်သူ ရုံးပိတ်ရက်၊ ကျောင်းပိတ်ရက်ဆိုတာ မိသားစုဝင် တခြားသူတွေအတွက် အနားယူစရာ နေ့တစ်နေ့ ဖြစ်ကောင်း ဖြစ်နိုင်ပေမယ့်၊ အိမ်ရှင်မတွေ အတွက်ကတော့ ပုံမှန်ထက် အလုပ်ပိုများတဲ့ နေ့တစ်နေ့ပါ။ မနက်လင်းကတည်းက ဈေးသွားရ၊ ဟင်းတွေ ချက်ပြုတ်ရ၊ စားပြီးသား ပန်းကန်တွေကလည်း တောင်ပုံရာပုံ ဆေးကြောရနဲ့ တစ်နေကုန် မီးဖိုချောင်ထဲကကို မထွက်ရတဲ့ အခြေအနေမျိုး ကြုံဖူးကြမှာပါ။ အဲဒီလို အလုပ်တွေ ပုံနေပြီး ပင်ပန်းလာတဲ့အခါ၊ ဧည့်ခန်းမှာ အေးအေးဆေးဆေး…
-
ဒီနေ့ တနင်္ဂနွေ မနက် ၁၀ နာရီ။ တစ်ပတ်လုံး ပင်ပန်းလာသမျှ ခန္ဓာကိုယ်ကို အနားပေးတဲ့ အချိန်ပါ။ ဒါပေမဲ့ ခန္ဓာကိုယ်က အိပ်ရာပေါ်မှာ၊ ဆိုဖာပေါ်မှာ ငြိမ်နေပေမယ့် ခင်ဗျားရဲ့ စိတ်က တကယ် အနားရပြီလား ဆိုတာကို ဉာဏ်နဲ့ ပြန်လေ့လာကြည့်ပါ။ လူတော်တော်များများဟာ အနားယူနေရင်းနဲ့ မနေ့က ဖြစ်ခဲ့တဲ့ ပြဿနာတွေကို ပြန်တွေးပြီး ဒေါသထွက်နေတတ်ကြတယ်။ ပြီးသွားတဲ့ အတိတ်ဆိုတာ ပြန်ပြင်လို့မရတဲ့၊ ချုပ်ငြိမ်းသွားပြီဖြစ်တဲ့ နာမ်တရား အဟောင်းတွေ သက်သက်ပါ။ မရှိတော့တဲ့ အရာကို “ငါ့ကိစ္စ၊ ငါ့အတိတ်” ဆိုပြီး သွားစွဲလမ်းနေရင် ပူလောင်မှုပဲ ရပါမယ်။ တချို့ကျတော့လည်း မနက်ဖြန် တနင်္လာနေ့ အလုပ်ထဲမှာ ဘာတွေဆက်ဖြစ်မလဲ ဆိုပြီး ရောက်မလာသေးတဲ့ အနာဂတ်အတွက် ကြိုတင် ပူပန်နေတတ်ကြတယ်။ တကယ်တမ်း…
-
ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား၏ အဆုံးအမ ဓမ္မအနှစ်သာရကို အကျဉ်းချုံးပြီး ဖော်ပြရလျှင် “ယေ ဓမ္မာ ဟေတုပ္ပဘဝါ (အကြောင်းတရားကြောင့်သာလျှင် အကျိုးတရားတို့ ဖြစ်ပေါ်လာရသည်)” ဆိုသည့် ဒေသနာတော်ပင် ဖြစ်ပါသည်။ လောကကြီး တစ်ခုလုံးနှင့် လောက၏အလွန်တရားများကို ဉာဏ်ဖြင့် ခြုံငုံကြည့်လိုက်လျှင် အားလုံးဟာ “တရား (ဓမ္မ)” တွေချည်း သက်သက်သာ ဖြစ်နေသည်ကို တွေ့ရပါမည်။ လောကဆိုသည်မှာ အမြဲတမ်း ဖောက်ပြန်ပျက်စီးနေတတ်သည့်၊ ဖြစ်ပေါ်လာပြီးလျှင် ချုပ်ငြိမ်းသွားတတ်သည့် သဘောရှိသောကြောင့် “လောက (ပျက်စီးတတ်သော သဘော)” ဟု ခေါ်ဆိုခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ ဤလောကကြီးထဲတွင် အဘယ်ကြောင့် ဤသို့ အဆက်မပြတ် ဖြစ်ပျက်နေရသနည်းဟု မေးလျှင်၊ လောက၌ ရှိသမျှ အရာခပ်သိမ်းသည် အကြောင်းတရားကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာရသော အကျိုးတရား (သင်္ခါရတရား) များ ဖြစ်နေသောကြောင့်ပင် ဖြစ်ပါသည်။ သင်္ခါရတရား…
-
ကျနော်တို့ ဖြတ်သန်းနေရတဲ့ လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းကို ပြန်ကြည့်မယ်ဆိုရင်၊ ကျနော်တို့အားလုံးဟာ ငယ်စဉ်ကလေးဘဝကတည်းက မိဘ၊ ဆရာသမားတွေရဲ့ လမ်းညွှန်မှုအောက်မှာ ကြီးပြင်းလာခဲ့ကြသူတွေချည်းပါပဲ။ အသက် ၈ နှစ်၊ ၉ နှစ် အရွယ်လောက်ကစပြီး ဘုန်းကြီးကျောင်းတွေကို လိုက်သွားခဲ့ကြတယ်။ အသက် ၁၄ နှစ်လောက်ရောက်တော့ ကိုရင်ဝတ်ပြီး ကျောင်းကန်ဘုရားတွေမှာ အဆုံးအမတွေကို နားယူခဲ့ကြတယ်။ ဒီလိုနဲ့ ကျနော်တို့ရဲ့ အသိဉာဏ်ထဲမှာ ပုထုဇဉ်ရဟန်းတွေကို သမုတိသံဃာအဖြစ်၊ သံဃာရတနာအဖြစ် အပြည့်အဝ ယုံကြည်ကိုးကွယ်ခဲ့ကြပါတယ်။ ဒီယုံကြည်မှုအပေါ်မှာပဲ အခြေခံပြီး ကျနော်တို့ရဲ့ ယဉ်ကျေးမှု၊ ဓလေ့ထုံးစံ၊ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းတွေကို တည်ဆောက်ခဲ့ကြတယ်။ အဲဒီလို တည်ဆောက်တဲ့အခါမှာ ဒါဟာ ဗုဒ္ဓရဲ့ အဆုံးအမ အစစ်အမှန် ဟုတ်မဟုတ် ဆိုတာကို အကျိုးအကြောင်းဆီလျော်စွာ သေချာ ထပ်မံ လေ့လာခြင်း မပြုတော့ဘဲ၊ လက်ခံကျင့်သုံးခဲ့ကြတာဟာ ကျနော်တို့…
-
ရဟန်းတော်များ နေ့စဉ် ကျောင်းသင်္ခမ်းမှာဖြစ်စေ၊ လမ်းလျှောက်ရာမှာဖြစ်စေ ထိုင်ရာကနေ ထတော့မယ်၊ ရပ်ရာကနေ လမ်းလျှောက်တော့မယ် ဆိုတဲ့ ဣရိယာပုတ် ပြောင်းလဲမှုတွေဟာ အမြဲတမ်း ရှိနေပါတယ်။ ဒီလို ပြောင်းလဲတဲ့အခါ ရုပ်ကြီးက သူ့အလိုလို ထသွား၊ သွားလိုက် လုပ်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ မလှုပ်ရှားခင် ကနဦးမှာ “ထချင်တဲ့စိတ်၊ သွားချင်တဲ့စိတ်၊ ပြောင်းချင်တဲ့စိတ်” ဆိုတဲ့ စေခိုင်းတဲ့ နာမ်(စိတ်) လေးက အရင်ဖြစ်ပေါ်ပြီးမှ ရုပ်ကို လှုပ်ရှားစေတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီစေခိုင်းစိတ်လေးကို ဣရိယာပုတ် မပြောင်းမီ ကြိုတင်ဖမ်းယူ လေ့လာခြင်းဟာ အလွန်ထိရောက်တဲ့ စိတ္တာနုပဿနာ ကျင့်စဉ်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အကြောင်းအကျိုး သက်သက်ဖြစ်သော နာမ်ဓမ္မကို ဖမ်းယူခြင်း ထိုင်နေရင်း ညောင်းညာလာတဲ့အခါ ပြောင်းချင်တဲ့စိတ်လေး ပေါ်လာပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ ညောင်းညာမှုဆိုတဲ့ “အကြောင်း” ကြောင့်၊…
-
မိတ်ဆွေရေ… သံသရာမှာ ခင်ဗျားတို့ ကျနော်တို့ ဆိုတဲ့ အမြင်တွေနဲ့ ကြုံခဲ့ဖူးတာလဲ အခါခါပေါ့။ မိတ်ဆွေ အပေါင်းအသင်း ရောင်းရင်းဘဝ နိုချိုတိုက်ကျွေး အမေဘဝ ရှာဖွေကျွေးမွေး ဖခင်ဘဝ ပါရမီဖြည့်ဖက် ဇနီးမယား လင်ယောက်ျား ဘဝ တအူထုံဆင်း ညီရင်းအစ်ကို ဘဝ အကောက်ကြံကြ ရန်သူဘဝ ဘဝပေါင်းများစွာမှာ အမည်သမုတ် နာမရုပ်အမျိုးမျိုးနဲ့ ကြုံခဲ့ရသမျှ များလှပြီပေါ့ ချစ်ကြမုန်းကြ ဝကို မဝနိုင်ခဲ့ကြဘူး။ ခုတော့ဖြင့်လေ ခင်ဗျားဆိုတာလဲ မရှိ ကျွန်တော်ဆိုတာလဲမရှိ အမှန်တရားက ပျက်ပျက်ထင်ထင် အတ္တဆိုတာ တကယ်မရှိ ကြောင်တောင်ကန်းတဲ့ သဘော မောဟဆိုတဲ့ တရား ယုတ်မာထားတာလို့ ခွဲခြားမြင်စေလိုက်မှတော့ ချစ်ခြင်းမုန်းခြင်း အားလုံးခဝါချ တကယ်တော့ အစကတည်းက ရှိမှ မရှိကြတာပဲလေ။ အနိုင်ယူလိုလဲယူ အနိုင်ပိုင်းသွားတယ်လို့ ခံစားချင်လဲ…