-
စနေနေ့ မနက် ၁၀ နာရီဆိုတာ တစ်ပတ်တာ အလုပ်ပန်းသမျှတွေကို ခဏချပြီး ကော်ဖီလေးတစ်ခွက်နဲ့ အေးအေးဆေးဆေး အနားယူတတ်တဲ့ အချိန်လေးပါ။ ဒီလိုအချိန်မှာ စိတ်ကလေးက ပေါ့ပါးပြီး သက်တောင့်သက်သာ ရှိနေတတ်ပါတယ်။ ဒီလို ပေါ့ပါးနေတဲ့အချိန်မှာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် သတိလေးကပ်ကြည့်ဖူးပါသလား? ကော်ဖီခွက်ကို ကိုင်လိုက်တဲ့ နွေးထွေးတဲ့ အထိအတွေ့၊ သောက်လိုက်တဲ့ အရသာ၊ ပြီးတော့ “ကောင်းလိုက်တာ၊ အေးချမ်းလိုက်တာ” ဆိုပြီး သဘောကျသွားတဲ့ စိတ်ကလေး။ များသောအားဖြင့်တော့ ကျွန်တော်တို့က အဲဒီ ဖြစ်စဉ်တွေအပေါ်မှာ “ငါ သောက်နေတယ်၊ ငါ ပေါ့ပါးနေတယ်” ဆိုပြီး အလိုအလျောက် ပိုင်ရှင် ဝင်လုပ်လိုက်ကြပါတယ်။ တကယ်တမ်း ဉာဏ်နဲ့ သေချာကြည့်လိုက်ရင် အဲဒီမှာ “ငါ” ဆိုတာ ဘယ်နေရာမှာမှ မပါပါဘူး။ ကော်ဖီအရသာကို သိလိုက်တဲ့ သဘောတရား၊…
-
အနတ္တရဲ့ အဓိပ္ပာယ်ကို လက်တွေ့ကျကျ ဆင်ခြင်ကြည့်မယ်ဆိုရင် – “ငါ၊ သူတပါး၊ ယောက်ျား၊ မိန်းမ၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ သတ္တဝါ မရှိဘူး။ အသက်လိပ်ပြာ ခိုင်ခိုင်မာမာ မရှိဘူး။ ဘာကိုမှ ပိုင်ဆိုင်မထားဘူး။ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်သလို သူ့သဘော သူဆောင်နေတာ သက်သက်ပဲ” လို့ နားလည်ရပါမယ်။ ဒီအချက်တွေထဲမှာ အရေးအကြီးဆုံးကတော့ “မပိုင်ဘူး” ဆိုတာရယ်၊ “သူ့သဘော သူဆောင်နေတယ်” ဆိုတာရယ်ကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မြင်ဖို့ပါပဲ။ အဲဒီနှစ်ချက်ကို တကယ် သိသွားတာနဲ့ “ငါ၊ သူတပါး” မရှိဘူး ဆိုတာ အလိုလို ထင်ရှားလာပါလိမ့်မယ်။ ဒီလို သိမြင်ဖို့အတွက် ပထမဆုံး ခြေလှမ်းကတော့ ကိုယ့်ခန္ဓာကိုယ်ကြီး အပါအဝင် အရာအားလုံးကို “ရုပ်” နဲ့ “နာမ်” တရားတွေ အဖြစ် ကွဲကွဲပြားပြား မြင်တတ်ဖို့…
-
တကယ်တော့ မြတ်စွာဘုရားရဲ့ သာသနာဟာ သံသရာက လွတ်အောင် ကျင့်ကြံအားထုတ်လိုသူတွေအတွက်၊ မြတ်စွာဘုရားရဲ့ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော် အစွမ်းနဲ့ စား၊ ဝတ်၊ နေရေး မပူရလေအောင် ဘိက္ခုဆိုတဲ့ အဖွဲ့အစည်းကို စီမံပေးထားတာပါ။ ဒီကမှတစ်ဆင့် သံသရာကလွတ်အောင် ကြိုးစားနေတဲ့ အစုအဖွဲ့ဖြစ်တဲ့အတွက် အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တွေ အဆက်မပြတ် ပေါ်ထွက်နေမှာဖြစ်ပြီး၊ ထိုသို့ ထွက်ပေါ်လာသော သံဃာရတနာ (အရိယာသံဃာ) များကို ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာများအနေနဲ့ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်းအားဖြင့် လွတ်မြောက်ခြင်းအကျိုး၊ သုဂတိအကျိုးတို့ကို ရစေမယ့် သဘောမျိုး စီမံထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီတော့ ဘိက္ခုအစုအဖွဲ့ထဲမှာ သက်တောင့်သက်သာနဲ့ ဟိုဘက်လှည့်လိုက် ဒီဘက်လှည့်လိုက် အချိန်ကုန်အောင် စောင့်နေသူတွေဆိုတာ လုံးဝ မရှိသင့်ပါဘူး။ အားလုံးဟာ “သံသရာက လွတ်အောင် လုပ်မယ်” ဆိုတဲ့ ပြင်းပြတဲ့ ဆန္ဒနဲ့ သင်္ကန်းလဲလာပြီး၊ လက်တွေ့…
-
ကျနော်တို့ မြန်မာဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အများစုရဲ့ ဘဝတွေကို သေချာ ပြန်လေ့လာကြည့်ရင် အင်မတန် ရယ်စရာကောင်းသလို၊ အင်မတန်လည်း သနားစရာ ကောင်းနေတာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ဘာသာရေးလို့ နာမည်တပ်ထားတဲ့ လုပ်ရပ်တော်တော်များများဟာ တကယ်တမ်းကျတော့ “အလေ့အထ” (Habits) တွေ၊ “ရိုးရာဓလေ့” (Traditions) တွေနဲ့ “အယူသည်းမှု” (Superstitions) တွေ သက်သက်သာ ဖြစ်နေလို့ပါပဲ။ ဒီနေ့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်မေးကြည့်ပါ။ ခင်ဗျား ဘုရားသွားတယ်၊ ပန်းကပ်တယ်၊ ရေသက်စေ့ လောင်းတယ်၊ ပုတီးစိပ်တယ်၊ ဂြိုဟ်ပြေနံပြေ ယတြာတွေ ချေတယ်။ အဲဒီလို လုပ်နေတာတွေဟာ သံသရာ မီးလောင်ပြင်ကြီးထဲကနေ တကယ်ပဲ လွတ်မြောက်ချင်လွန်းလို့ လုပ်နေတာလား။ ဒါမှမဟုတ် “ဒီလိုလုပ်မှ စိတ်ချမ်းသာမယ်၊ ဘေးကင်းမယ်၊ စီးပွားတက်မယ်” ဆိုတဲ့ လောကီ အကျိုးကျေးဇူးတွေကို မျှော်ကိုးပြီး…
-
တစ်ပတ်လုံး နေ့စဉ်ဘဝထဲက အနတ္တအကြောင်း ပြောခဲ့ကြတယ်။ သောတာပန် ဖြစ်တယ်ဆိုတာ တန်ခိုးတွေ ရသွားတာ မဟုတ်ပါဘူး။ “ငါ” ဆိုတဲ့ အထင်အမှား (သက္ကာယ ဒိဋ္ဌိ) လေး တစ်ခု ပြုတ်ကျသွားရုံပါပဲ။ အဲဒီအမြင်မှားလေး ပြုတ်သွားရင်ပဲ ဘဝကြီးက ထူးဆန်းစွာ ငြိမ်သက်သွားပါတယ်။ ဘာကိုမှ အတင်းကာရော လိုက်ရှာစရာ မလိုတော့ဘဲ၊ ဖြစ်ပေါ်လာသမျှကို အေးအေးဆေးဆေး လက်ခံနိုင်သွားပါတယ်။ တရားဆိုတာ အဝေးကြီးမှာ သွားရှာရတာ မဟုတ်ဘူး။ ကိုယ့်ခန္ဓာ၊ ကိုယ့်စိတ်မှာ ဖြစ်ပျက်နေတဲ့ သဘောတရားတွေကို အရှိအတိုင်း သိနေတာပါပဲ။ ဒီပိတ်ရက်မှာတော့ အထူးတလည် ဘာမှမလုပ်ဘဲ၊ ကိုယ့်စိတ်လေး ကြည်လင်နေတာကိုပဲ သက်တောင့်သက်သာလေး ခံစားကြည့်ပါ။ ဒီနေ့အတွက် အမေး- အရာရာကို ငါ့အလိုကျ မဖန်တီးဘဲ အရှိအတိုင်း လက်ခံလိုက်တဲ့အခါ စိတ်က ဘယ်လောက်…
-
သာသနာဆိုတာ မြတ်စွာဘုရားရှင်ရဲ့ အဆုံးအမ သက်သက်ပါပဲ။ ဒါပေမယ့် ယနေ့ခေတ် အခြေအနေကို မြန်မာနိုင်ငံမှာပဲ ကြည့်ကြည့်၊ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာမှာပဲ ကြည့်ကြည့်၊ ဘုရားရှင်ရဲ့ အဆုံးအမ အစစ်အမှန်တွေဟာ ခေတ်သစ် အယူဝါဒပေါင်းစုံ၊ လောကီပညာရပ် ပေါင်းစုံတို့ရဲ့ ကြားမှာ အတော်လေးကို မှေးမှိန် ညှိုးနွမ်းနေပြီလို့ ဆိုရပါမယ်။ ဘုရားတစ်ဆူ ပွင့်လာတဲ့ သာသနာနဲ့ ကြုံဆုံခွင့်ရတယ် ဆိုတာ အင်မတန် ရခဲလှတဲ့ ဒုလ္လဘတရားကြီးပါ။ ဒါပေမယ့် ဒီလို အဖိုးတန်တဲ့ အခွင့်အရေးကြီးကို “သောက်ဆေးကို လိမ်းဆေးအဖြစ် သုံးနေသလို” တလွဲ အသုံးချပြီး ပရမ်းပတာ ဖြစ်နေကြတာကို မြင်တွေ့နေရတာဟာ အမှန်တကယ်ပဲ ရင်လေးစရာ ကောင်းလှပါတယ်။ အနာသက်သာရုံ မီးကင်ခြင်းနှင့် ဒုစရိုက်သံသရာ တရားတော်ရဲ့ အနှစ်သာရအတိုင်း တည့်တည့်ပြောရရင်၊ ကောင်းရာသုဂတိကို ရောက်စေတတ်တဲ့ “ဒါန”…
-
ယနေ့ခေတ် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ အသိုင်းအဝိုင်းကို ပြန်လည် လေ့လာဆန်းစစ်ကြည့်လျှင် အလွန်တရာ လွဲမှားနေသော၊ အနှစ်သာရ ပျောက်ဆုံးနေသော မြင်ကွင်းများကို ရင်လေးဖွယ် တွေ့မြင်ရမည် ဖြစ်ပါသည်။ အထူးသဖြင့် “ရဟန်း” ဟူသော ဝေါဟာရနှင့် ပတ်သက်၍ လူအများ၏ နားလည်လက်ခံထားမှုသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ မူလရည်မှန်းချက်နှင့် တက်တက်စင်အောင် လွဲချော်နေပြီ ဖြစ်ပါသည်။ ဤဆောင်းပါးကို ရေးသားရခြင်း၏ ရည်မှန်းချက်ကတော့ လူ၊ ရဟန်း အရိယာတတ်နိုင်သလောက် များများ ပေါ်ထွန်းလာရေး ပင် ဖြစ်ပါသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် လက်ရှိ ရဟန်းလောက၏ အနာအဆာများကို ဖုံးကွယ်မထားဘဲ၊ အမှန်တရားကို သိမြင်စေရန် ဤအကြောင်းအရာကို ပြတ်ပြတ်သားသား ဖော်ထုတ်ရေးသားလိုက်ရပါသည်။ ၁။ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းက သတ်မှတ်သော ရဟန်း (သို့မဟုတ်) အပေါ်ယံ အခွံသက်သက် ယနေ့ခေတ်တွင်…
-
ကျနော်တို့ ပတ်ဝန်းကျင်မှာ တရားစခန်းဝင်ပြီး ပြန်လာတဲ့သူတွေ၊ တရားရိပ်သာကို မကြာခဏ သွားနေတဲ့သူတွေကို လေ့လာကြည့်ဖူးလား။ တချို့က တရားအားထုတ်လေလေ၊ သူတို့ရဲ့ စိတ်ထဲမှာ “ငါ” ဆိုတဲ့ အတ္တ (Ego) က ပိုပိုပြီး ကြီးထွားလာလေလေ ဖြစ်နေတာကို မြင်ရပါလိမ့်မယ်။“ငါက တစ်နေ့ကို နှစ်နာရီ ထိုင်နိုင်တယ်”“ငါ့စိတ်တွေက အခုဆို အရမ်းငြိမ်နေပြီ”“ငါက တရားကျင့်နေတဲ့ ယောဂီ၊ ဟိုလူတွေက တရားမသိတဲ့ လူမိုက်တွေ”ဒီလို အတွေးမျိုးတွေနဲ့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အထင်ကြီးပြီး၊ တရားမအားထုတ်နိုင်သေးတဲ့ လူဝတ်ကြောင်တွေကို အထင်သေးတဲ့ အကြည့်မျိုးနဲ့ ကြည့်တတ်လာကြတယ်။ ဒါဟာ အင်မတန် ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ “တရားအစွဲ” (Spiritual Ego) ပါပဲ။ တရားအားထုတ်တယ် ဆိုတာ “ငါ” ကို ပယ်သတ်ဖို့ လုပ်တာပါ။ ဒါပေမဲ့ နည်းလမ်းလွဲသွားတဲ့အခါ၊ အရှိကို…
-
“ငါ” ရှိတယ်လို့ ထင်နေသရွေ့တော့ အတိတ်က အမှားတွေအတွက် နောင်တရနေမယ်၊ အနာဂတ်အတွက် ကြောက်နေဦးမှာပါပဲ။တကယ်တော့ ဆင်းရဲဒုက္ခဆိုတာ လူဆိုးတွေမို့လို့ ခံစားရတာ မဟုတ်ပါဘူး။ သဘာဝတရားကို မသိမမြင်တဲ့ မောဟကြောင့်သာ ဖြစ်ရတာပါ။ အားလုံးဟာ ထိုစဉ်က အကြောင်းတိုက်ဆိုင်လို့ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ ဖြစ်စဉ်တွေချည်းပါပဲ။အဲဒီဖြစ်ရပ်တွေကို “ငါ” ဖန်တီးခဲ့တာ မဟုတ်ဘူး၊ “ငါ” ဆိုတဲ့ အကောင်အထည် မရှိဘူးလို့ မြင်လိုက်တာနဲ့ အပြစ်ရှိစိတ်တွေ၊ ကြောက်စိတ်တွေ အကုန်လုံး လွတ်ကျသွားပါတယ်။ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးတွေ ချထားလိုက်ဖို့ အချိန်တန်ပါပြီ။အပြစ်တင်နေစရာ ဘယ်သူမှ မရှိသလို၊ ကြောက်စရာလည်း မရှိပါဘူး။ဒီနေ့အတွက် အမေး- မရှိတော့တဲ့ အတိတ်ကို ဆွဲထားမလား၊ အခု လက်ရှိ အချိန်လေးမှာပဲ လွတ်လွတ်လပ်လပ် နေမလား?
-
“သဗ္ဗေ သင်္ခါရာ ဒုက္ခာ” (အလုံးစုံသော သင်္ခါရတရားတို့သည် စက်ဆုပ်ဖွယ်ရာ ဆင်းရဲဒုက္ခ သက်သက်သာ ဖြစ်သည်) ဆိုတဲ့ စကားရပ်ကို ကြားဖူးကြပါလိမ့်မယ်။လက်တွေ့ တရားအားထုတ်တဲ့အခါ လက္ခဏာရေးသုံးပါး (အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ) ထဲမှာ “အနိစ္စ” (မမြဲခြင်း၊ ဖြစ်ပြီးပျက်ခြင်း) ကနေ စတင် ရှုမှတ်တာက ပိုပြီး ခရီးတွင်ပါတယ်။ ရုပ်နာမ်တွေရဲ့ ဖြစ်ပျက်နေမှုကို အဆက်မပြတ် ဖြိုင်ဖြိုင်ကြီး မြင်လာတဲ့အခါ၊ “သြော်… ဒါတွေဟာ ငါလည်း မဟုတ်၊ သူလည်း မဟုတ်၊ ပိုင်ဆိုင်သူလည်း မရှိဘဲ သူ့သဘောသူဆောင်နေတာပါလား” ဆိုတဲ့ “အနတ္တ” သဘောကို ဆက်လက် မြင်လာပါတယ်။(ဒီနေရာမှာ အထူး သတိပြုစေချင်တာက “အနတ္တ” ဆိုတာ “ငါ မဟုတ်လို့ ဘာမှလုပ်လို့မရဘူး” ဆိုတဲ့ လက်မြှောက်အရှုံးပေးရမယ့် အဆိုးမြင်ဝါဒ…