မိတ်ဆွေများအားလုံး မင်္ဂလာပါခင်ဗျာ။ကျနော်တို့ မြန်မာလူမျိုးတွေဟာ ကုသိုလ်လုပ်ရတာကို အင်မတန် ဝါသနာပါကြပါတယ်။ လှူကြတန်းကြတယ်၊ သီလဆောက်တည်ကြတယ်၊ ဘုရားဖူးသွားကြတယ်။ ဒါဟာ အင်မတန် ကောင်းမွန်တဲ့ အလေ့အထပါ။ ဒါပေမဲ့ ကျနော် အလေးအနက် ထောက်ပြချင်တာတစ်ခုကတော့… ခင်ဗျားတို့ ကျနော်တို့ ကုသိုလ်လုပ်နေတဲ့ အချိန်မှာ “ကုသိုလ်” ရနေတာထက် “အတ္တ (ငါ)” ကို အစာကျွေးမိနေတာက ပိုများနေသလား ဆိုတာပါပဲ။၁။ ဒါန ထဲက “ငါ”ခင်ဗျားတို့ လှူဒါန်းတဲ့အခါ စိတ်ထဲမှာ ဘာကို အဓိကထားသလဲ။ “ငါ လှူတာ၊ ငါ့နာမည်နဲ့ လှူတာ၊ ငါ့မှာ အလှူဒါယကာ ဆိုတဲ့ ဂုဏ်ပုဒ်ရှိတယ်” ဆိုတဲ့ စိတ်တွေ ဝင်မလာဘူးလား။ အလှူစာရင်းမှာ ကိုယ့်နာမည် ကျန်ခဲ့ရင် စိတ်တိုတတ်ကြတယ်။ ဒါဟာ ကုသိုလ်လုပ်နေတာလား၊ “ငါ” ဆိုတဲ့…

ဗုဒ္ဓရှင်တော်မြတ် ပွင့်ထွန်းပေါ်ပေါက်လာခြင်း၏ အဓိက ရည်ရွယ်ချက်သည် သတ္တဝါအပေါင်းတို့ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်စေရန် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုလွတ်မြောက်ရာ လမ်းကြောင်းကို လျှောက်လှမ်းရန်အတွက် သာသနာ့ဘောင်သို့ ဝင်ရောက်လာကြသော ရဟန်းတော်များတွင် အစဉ်အလာအရ “ဂန္ထဓုရ” (စာပေကျမ်းဂန်များကို သင်ကြားပို့ချခြင်း) နှင့် “ဝိပဿနာဓုရ” (တရားဘာဝနာ ကြိုးစားအားထုတ်ခြင်း) ဟူ၍ တာဝန်နှစ်ရပ် ရှိသည်ဟု သတ်မှတ်ပြောဆိုလေ့ ရှိကြပါသည်။ သို့သော် ခေတ်ကာလများ ပြောင်းလဲလာသည်နှင့်အမျှ “ဂန္ထဓုရ” ဟူသော စကားလုံးသည် တရားမအားထုတ်လိုသူများ၊ ပညတ်လောက၏ အာရုံများတွင်သာ မွေ့လျော်လိုသူများအတွက် အလွန်ခိုင်မာလှသော၊ အပြစ်ကင်းလှသော အကြောင်းပြချက် (Excuse) တစ်ခုအဖြစ် အသွင်ပြောင်းလာခဲ့သည်ကို ဝမ်းနည်းဖွယ်ရာ တွေ့မြင်လာရပါသည်။ယနေ့ခေတ် ရဟန်းအများစုသည် “စာပေပရိယတ္တိများကို သင်ကြားပို့ချနေခြင်းဖြင့် သာသနာတော်ကြီး အဓွန့်ရှည်တည်တံ့အောင် ထိန်းသိမ်းနေသည်”၊ “လူဝတ်ကြောင်များကို တရားဟောပြခြင်းဖြင့် သူတို့ နားလည်သဘောပေါက်အောင်…

ဒီစာက ကျနော် သင်္ခါရုပေက္ခာဉာဏ်မှာ ရေးခဲ့တာပါ။ အဲဒီတုန်းကတော့ မဂ်မကျသေးတော့ (ပုထုဇဉ်မို့) ဖရုသဝါစာကို မရှောင်နိုင်ခဲ့ဘူး။ ဖရုသဝါစာ စကားလုံးတလုံးပါပါတယ်။ အဲဒါကိုပဲ မှတ်တမ်းတခုအနေနဲ့ ဖရုသဝါစာမပါပဲ စာပြန်လုပ်ပေးထားတာပါ။ မဂ်ကျပြီးနောက်ပိုင်း ဖရုသဝါစာက ပါးစပ်က ထွက်ကို မထွက်တော့တာပါ။ မူရင်းကို လိုချင်ရင်တော့ ကျနော့် Time Line ထဲမှာရှာကြည့်ပါ။ သောတာပန်ဘဝမှာ ထပ်တူညီတဲ့ စိတ်မရှိတော့ပေမယ့် အကြောင်းအရာကတော့ မမှားဘူးလို့ပြောချင်ပါတယ်။တာဝန်သိစိတ်လေးတော့ ထားကြပါတော့ကျနော့်မှာ အတ္တဒိဋ္ဌိ ကွာလာတာနဲ့အမျှ စေတနာတွေနဲ့ ပြောတဲ့ စကားတွေက အကန်တွေချည်း ဖြစ်နေတော့တာပါပဲ။ တကယ်တော့ ‘ကျနော်’ ဆိုတာ ရှိမှ ရှိမနေတာ။ ခန္ဓာငါးပါး ဖြစ်ပျက် သင်္ခါရတရားတွေသာ ဖြစ်ပြီး၊ ‘အတ္တ’ ဆိုတဲ့ ကျနော်ဆိုတာဟာ တကယ့်တကယ်တော့ စေတသိက်လေး တစ်ချက် ဖြစ်ပြီး…

ရဟန်းဘောင်သို့ ဝင်ရောက်မည့် သူတိုင်း၊ ရှင်သာမဏေ ပြုမည့်သူတိုင်း ဥပဇ္ဈာယ်ဆရာတော်ထံတွင် မဖြစ်မနေ ရွတ်ဆိုတောင်းခံရသည့် ပါဠိစာသားတစ်ခု ရှိပါသည်။ ထိုအရာကား “သဗ္ဗဒုက္ခ နိဿရဏ နိဗ္ဗာန သစ္ဆိကရဏတ္ထာယ” ဟူသော စကားရပ်ပင် ဖြစ်သည်။ မြန်မာလို အဓိပ္ပာယ်မှာ “ခပ်သိမ်းသော ဆင်းရဲဒုက္ခမှ ထွက်မြောက်ရာဖြစ်သော နိဗ္ဗာန်ကို မျက်မှောက်ပြုရန်အလို့ငှာ (ဤသင်္ကန်းကို ပေးသနားတော်မူပါ)” ဟူ၍ ဖြစ်ပါသည်။ဤသည်မှာ သင်္ကန်းရုံမည့်သူ တစ်ဦးက သာသနာတော်ကို ပေးသည့် ကတိကဝတ် ဖြစ်သည်။ ထိုကတိကဝတ်ထဲတွင် “ကျောင်းကြီးတွေ ဆောက်ပါမည်”၊ “လူတွေကို လိုက်လံ ကယ်တင်ပါမည်”၊ “သာသနာကြီးကို အဓွန့်ရှည်အောင် ထိန်းသိမ်းပါမည်” ဟူသော စကားလုံးများ လုံးဝ (လုံးဝ) မပါဝင်ပါ။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းတစ်ပါး ဖြစ်လာပြီဆိုလျှင် သူ၏ တစ်ခုတည်းသော တာဝန်သည်…

နေဝင်ဆည်းဆာ ညနေခင်းအချိန်သည် တစ်နေ့တာ၏ အလုပ်ကိစ္စများကို ရပ်နားကာ မိမိကိုယ်ကို ပြန်လည်သုံးသပ်ဆင်ခြင်ရန် အကောင်းဆုံးအချိန် ဖြစ်ပါသည်။ အထူးသဖြင့် ရဟန်းသံဃာတော်များအတွက် ဤအချိန်သည် မိမိ၏ ရဟန်းဘဝ၊ မိမိ သုံးစွဲခဲ့သော ပစ္စည်းလေးပါးနှင့် မိမိ၏ တာဝန်ဝတ္တရားများကို တိတ်ဆိတ်စွာ ပြန်လည်ရှုမြင်ရမည့် အချိန်အခါလည်း ဖြစ်ပါသည်။ ဤဆောင်းပါးသည် ရဟန်းတော်များ၏ ဘဝရပ်တည်မှု အနှစ်သာရနှင့် ပတ်သက်၍ အစဉ်အလာအရ လက်ခံထားကြသော အလွဲများကို ဖယ်ရှားပြီး၊ ပိဋကတ်တော်လာ အမှန်တရားနှင့် လက်တွေ့ကျသော သံဝေဂတရားများကို မီးမောင်းထိုးပြရန် ရည်ရွယ်ပါသည်။ရဟန်းတစ်ပါး ဖြစ်လာပြီဆိုသည်နှင့် ဆွမ်း၊ သင်္ကန်း၊ ကျောင်း၊ ဆေး ဟူသော ပစ္စည်းလေးပါးသည် မရှိမဖြစ် လိုအပ်လာပါသည်။ ထိုပစ္စည်းလေးပါးကို ဒါယကာ၊ ဒါယိကာမများက လာရောက် လှူဒါန်းကြသည့်အခါ၊ ပုထုဇဉ် သဘာဝအရ “ငါ့မှာ…

ရေဟာ ဘယ်မြစ်ချောင်းကပဲလာလာ ပင်လယ်ထဲ ရောက်ရင်တော့ ပင်လယ်ရေပါပဲ။ အဲလိုပါပဲ ဘယ်လိုအယူဝါဒပဲ ယူယူ သာသနာမှာ ထောက်တည်ရာ ရပြီဆိုရင် အရိယာဆိုတဲ့ခေါင်းစဉ်အောက်ရောက်သွားတာပါပဲ။ သာသနာမှာ ဥယျာဉ်စောင့်မဟုတ်ပဲ အသီးစားရသူအဖြစ်မို့ တန်ဖိုးရှိပါတယ်။သာသနာနဲ့ ပါတ်သက်ရင် စာပေတွေ ကျင့်နည်းတွေဆိုတာက ဥယျာဉ်လိုပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ ဥယျာဉ်ကို စောင့်ပြီး အသီးမစားရသူ အသီးစီ ဘယ်လိုသွားရမှန်းမသိတဲ့ ဥယျာဉ်စောင့်တွေ သိန်းနဲ့ချီရှိပါတယ်။ကိုယ်အသီးစားပြီးတဲ့အခါမှာ အသီးအရသာ သိပါစေဆိုပြီး ပြောတဲ့အခါမှာတော့ ပြသနာတွေတက်တော့တာပါပဲ။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ ဥယျာဉ်ထဲမှာ အပင်တွေကို ထင်သလို နာမည်တွေတပ်။ သွားရမယ်လမ်းမှာ နာမည်ပေါင်းစုံတွေတပ်။ အသီးအရွက်တင်မကပဲ ပေါင်းမြက်ကလဲ ပေါင်းစုံနဲ့မို့ ဥယျာဉ်ကြီးဟာ အင်မတန် ရုပ်ဆိုးနေပါတယ်။ ကိုယ်တိုင် လျှောက်ခဲ့တဲ့အခါမှာလဲ မိုးကုတ်ဆရာတော်ကြီးတို့လို ကိုကောင်းတို့လို ကိုမိုးတို့လို အရိယာတွေကပဲ ဘယ်လိုသွားရတယ်ဆိုတာ တကယ်ညွှန်နိုင်တဲ့ သူတွေပါ။…

ဘဝဆိုတာ သတ္တဝါဆိုတာဟာ သေသေချာချာ စဉ်းစားမယ်ဆိုရင် အတော်လေး စိတ်ဝင်စားစရာ ကောင်း ပါတယ်။ ကျနော်တို့ဟာ လူသတ္တဝါတို့ရဲ့ ဖြစ်တည်လာပုံအကြောင်းနဲ့ ပါတ်သက်ပြီး ရှင်းပြထားတာတွေ အတော် များများ ရှိပါတယ်။ သိပ္ပံပညာက လူဆိုတာ သတ္တဝါဆိုတာ ဘယ်လိုဖြစ်လာသလဲ စကြဝဠာ ဘယ်လို အလုပ်လုပ်သလဲ ဆိုတာနဲ့ ပါတ်သက်ပြီး ရှင်းပြထားပါတယ်။ ဒါပေမယ့် သိပ္ပံပညာမှာလဲ ခြုံငုံသုံးသပ်ခြင်း ခန့်မှန်းမှု ပြုလုပ်ခြင်း ဆိုတာတွေ အများကြီးရှိနေပါတယ်။သိပ္ပံပညာရဲ့ ဆက်စပ် တွေးတောပုံကို အပြစ်မပြောချင် ပေမယ့် သိပ္ပံပညာဟာ သတ္တဝါနဲ့ ပါတ်သက်ပြီး လေ့လာတဲ့အခါမှာ အရေးကြီးတဲ့ အချက်ဖြစ်တဲ့ သတ္တဝါ ဆိုသည်မှာ ရုပ်နဲ့ နာမ် ပေါင်းစပ်ထားမှု ဆိုတာနဲ့ ပါတ်သက်ပြီးတော့ သူတို့မှာ နာမ်နဲ့ ပါတ်သက်တဲ့ အကြောင်း၊ ရုပ်နဲ့…

ယနေ့ခေတ်မှာ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေကြား၊ လူဝတ်ကြောင်တွေနဲ့ ရဟန်းသံဃာတွေကြားမှာ အငြင်းပွားစရာ အဖြစ်ဆုံး ကိစ္စတစ်ခုကတော့ ဝိနည်းဖောက်ဖျက်မှု၊ ငွေကိုင်တွယ်သုံးစွဲမှု ပြဿနာတွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ လူတွေက ရဟန်းတွေရဲ့ အားနည်းချက်ကို ထောက်ပြကြ၊ ဝေဖန်ကြ၊ အပြစ်တင်ကြနဲ့ သံသရာလည်နေကြပါတယ်။ တကယ်တော့ ဒီလို အပြစ်တင် ရှုတ်ချနေကြတာဟာ မြတ်စွာဘုရားရှင် တကယ်အလိုရှိတဲ့ လမ်းစဉ် ဟုတ်၊ မဟုတ်ဆိုတာကို အားလုံး စိတ်အေးအေးထားပြီး ပြန်လည်ဆန်းစစ်ကြည့်ဖို့ လိုအပ်နေပါပြီ။ဘုရားရှင်၏ မျက်နှာမလိုက်သော မဟာကရုဏာတော်ပထမဆုံး နားလည်ထားရမယ့် အချက်က လောကမှာ ဘယ်သူတွေက ဘယ်လောက်ပဲ ဝေဖန် အပြစ်တင်နေပါစေ၊ မြတ်စွာဘုရားရှင်ရဲ့ မဟာကရုဏာတော်ကတော့ အလွန်ကို ကြီးမားကျယ်ပြန့်ပါတယ်။ ဘုရားရှင်ဟာ သီလစင်ကြယ်တဲ့ ရဟန်း၊ အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တွေကိုမှ ရွေးချယ်ချစ်ခင်ပြီး၊ အကြောင်းအမျိုးမျိုးကြောင့် ဝိနည်းဖောက်ဖျက်မိတဲ့ ရဟန်း၊ အလဇ္ဇီ ဒုဿီလ ဖြစ်နေတဲ့…

မိတ်ဆွေများအားလုံး မင်္ဂလာပါခင်ဗျာ။ ကျနော်တို့ဆီမှာ အလှူတစ်ခုလုပ်ပြီဆိုရင် ဆွမ်းစားပြီးတာနဲ့ ဘုန်းကြီးရှေ့မှာ လက်အုပ်ချီ၊ ခေါင်းငုံ့ပြီး “ဆုတောင်း” စောင့်ကြတာဟာ ထုံးစံတစ်ခုလို ဖြစ်နေပါပြီ။ “စီးပွားလာဘ်လာဘ ပေါများပါစေ၊ ဘေးရန်ကင်းပါစေ၊ ကျန်းမာပါစေ” ဆိုတဲ့ စကားတွေကို ဘုန်းကြီးဆီက ကြားလိုက်ရမှပဲ အလှူအောင်ပြီလို့ ထင်နေကြတယ်။ ခင်ဗျားတို့ တစ်ခါလောက်ဖြစ်ဖြစ် စဉ်းစားဖူးသလား။ အဲဒီလို ဆုတောင်းပေးနေရုံနဲ့ တကယ်ရော ပြည့်သလား? ဒီနေ့ ကျနော်တို့ ခေါင်းထဲမှာ စွဲနေတဲ့ “ဆုတောင်းခြင်း” ဆိုတဲ့ မှော်အတတ်အယူအဆကို ခွဲစိတ်ကြည့်ကြရအောင်။ ၁။ ဝိနည်းတော်လာ မြတ်စွာဘုရား၏ မေးခွန်း ဝိနည်းပိဋကတ်၊ စူဠဝဂ္ဂပါဠိတော်မှာ ဒီအကြောင်းနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ သမိုင်းကြောင်း ရှိပါတယ်။ မြတ်စွာဘုရားရှင်လက်ထက်က ရဟန်းတော်တွေ အနုမောဒနာပြုတဲ့အခါ လောကီဆုတောင်းတွေကို အကျယ်တဝင့် ရွတ်ဖတ်ကြပါတယ်။ အဲဒီအခါမှာ ဘုရားရှင်က…

နိဒါန်း – သန်းကြွယ်သူဌေး ဖြစ်ခွင့်ရတဲ့ စာအိတ်ကို ကိုင်ထားသူ ရဟန်းရှင်လူ မိတ်ဆွေအပေါင်းတို့… လောကမှာ သနားစရာ အကောင်းဆုံး လူတစ်ယောက်အကြောင်း ပြောပြချင်ပါတယ်။ သူ့ရဲ့ အလုပ်က “စာပို့သမား”ပါ။ တစ်နေ့မှာ သူဟာ စာအိတ်တစ်အိတ်ကို သွားပို့ရတယ်။ အဲဒီစာအိတ်ထဲမှာ “ဒေါ်လာ သန်း ၁၀၀ တန်တဲ့ ချက်လက်မှတ်” ပါပါတယ်။ စာပို့သမားဟာ အဲဒီစာအိတ်ကို လိုရာခရီးရောက်အောင် သွားပို့တယ်။ နေပူမရှောင် မိုးရွာမရှောင် သွားတယ်။ နောက်ဆုံးမှာ စာလက်ခံသူ ဆီ ရောက်သွားတယ်။ စာလက်ခံသူက စာအိတ်ကို ဖောက်တယ်၊ ချက်လက်မှတ်ကို ထုတ်တယ်၊ ဘဏ်မှာ ငွေထုတ်ပြီး ချမ်းသာတဲ့ သူဌေးကြီး ဖြစ်သွားတယ်။ စာပို့သမားကတော့… “ငါ့တာဝန် ကျေပါပြီ” ဆိုပြီး ကျေနပ်နေတယ်။ ဒါပေမဲ့ သူကိုယ်တိုင်ကတော့…