-
တကယ်တော့ မြတ်စွာဘုရားရဲ့ သာသနာဟာ သံသရာက လွတ်အောင် ကျင့်ကြံအားထုတ်လိုသူတွေအတွက်၊ မြတ်စွာဘုရားရဲ့ သဗ္ဗညုတဉာဏ်တော် အစွမ်းနဲ့ စား၊ ဝတ်၊ နေရေး မပူရလေအောင် ဘိက္ခုဆိုတဲ့ အဖွဲ့အစည်းကို စီမံပေးထားတာပါ။ ဒီကမှတစ်ဆင့် သံသရာကလွတ်အောင် ကြိုးစားနေတဲ့ အစုအဖွဲ့ဖြစ်တဲ့အတွက် အရိယာပုဂ္ဂိုလ်တွေ အဆက်မပြတ် ပေါ်ထွက်နေမှာဖြစ်ပြီး၊ ထိုသို့ ထွက်ပေါ်လာသော သံဃာရတနာ (အရိယာသံဃာ) များကို ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာများအနေနဲ့ ကိုးကွယ်ဆည်းကပ်ခြင်းအားဖြင့် လွတ်မြောက်ခြင်းအကျိုး၊ သုဂတိအကျိုးတို့ကို ရစေမယ့် သဘောမျိုး စီမံထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီတော့ ဘိက္ခုအစုအဖွဲ့ထဲမှာ သက်တောင့်သက်သာနဲ့ ဟိုဘက်လှည့်လိုက် ဒီဘက်လှည့်လိုက် အချိန်ကုန်အောင် စောင့်နေသူတွေဆိုတာ လုံးဝ မရှိသင့်ပါဘူး။ အားလုံးဟာ “သံသရာက လွတ်အောင် လုပ်မယ်” ဆိုတဲ့ ပြင်းပြတဲ့ ဆန္ဒနဲ့ သင်္ကန်းလဲလာပြီး၊ လက်တွေ့…
-
ကျနော်တို့ မြန်မာဗုဒ္ဓဘာသာဝင် အများစုရဲ့ ဘဝတွေကို သေချာ ပြန်လေ့လာကြည့်ရင် အင်မတန် ရယ်စရာကောင်းသလို၊ အင်မတန်လည်း သနားစရာ ကောင်းနေတာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ဘာသာရေးလို့ နာမည်တပ်ထားတဲ့ လုပ်ရပ်တော်တော်များများဟာ တကယ်တမ်းကျတော့ “အလေ့အထ” (Habits) တွေ၊ “ရိုးရာဓလေ့” (Traditions) တွေနဲ့ “အယူသည်းမှု” (Superstitions) တွေ သက်သက်သာ ဖြစ်နေလို့ပါပဲ။ ဒီနေ့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်မေးကြည့်ပါ။ ခင်ဗျား ဘုရားသွားတယ်၊ ပန်းကပ်တယ်၊ ရေသက်စေ့ လောင်းတယ်၊ ပုတီးစိပ်တယ်၊ ဂြိုဟ်ပြေနံပြေ ယတြာတွေ ချေတယ်။ အဲဒီလို လုပ်နေတာတွေဟာ သံသရာ မီးလောင်ပြင်ကြီးထဲကနေ တကယ်ပဲ လွတ်မြောက်ချင်လွန်းလို့ လုပ်နေတာလား။ ဒါမှမဟုတ် “ဒီလိုလုပ်မှ စိတ်ချမ်းသာမယ်၊ ဘေးကင်းမယ်၊ စီးပွားတက်မယ်” ဆိုတဲ့ လောကီ အကျိုးကျေးဇူးတွေကို မျှော်ကိုးပြီး…
-
တစ်ပတ်လုံး နေ့စဉ်ဘဝထဲက အနတ္တအကြောင်း ပြောခဲ့ကြတယ်။ သောတာပန် ဖြစ်တယ်ဆိုတာ တန်ခိုးတွေ ရသွားတာ မဟုတ်ပါဘူး။ “ငါ” ဆိုတဲ့ အထင်အမှား (သက္ကာယ ဒိဋ္ဌိ) လေး တစ်ခု ပြုတ်ကျသွားရုံပါပဲ။ အဲဒီအမြင်မှားလေး ပြုတ်သွားရင်ပဲ ဘဝကြီးက ထူးဆန်းစွာ ငြိမ်သက်သွားပါတယ်။ ဘာကိုမှ အတင်းကာရော လိုက်ရှာစရာ မလိုတော့ဘဲ၊ ဖြစ်ပေါ်လာသမျှကို အေးအေးဆေးဆေး လက်ခံနိုင်သွားပါတယ်။ တရားဆိုတာ အဝေးကြီးမှာ သွားရှာရတာ မဟုတ်ဘူး။ ကိုယ့်ခန္ဓာ၊ ကိုယ့်စိတ်မှာ ဖြစ်ပျက်နေတဲ့ သဘောတရားတွေကို အရှိအတိုင်း သိနေတာပါပဲ။ ဒီပိတ်ရက်မှာတော့ အထူးတလည် ဘာမှမလုပ်ဘဲ၊ ကိုယ့်စိတ်လေး ကြည်လင်နေတာကိုပဲ သက်တောင့်သက်သာလေး ခံစားကြည့်ပါ။ ဒီနေ့အတွက် အမေး- အရာရာကို ငါ့အလိုကျ မဖန်တီးဘဲ အရှိအတိုင်း လက်ခံလိုက်တဲ့အခါ စိတ်က ဘယ်လောက်…
-
သာသနာဆိုတာ မြတ်စွာဘုရားရှင်ရဲ့ အဆုံးအမ သက်သက်ပါပဲ။ ဒါပေမယ့် ယနေ့ခေတ် အခြေအနေကို မြန်မာနိုင်ငံမှာပဲ ကြည့်ကြည့်၊ ကမ္ဘာလုံးဆိုင်ရာမှာပဲ ကြည့်ကြည့်၊ ဘုရားရှင်ရဲ့ အဆုံးအမ အစစ်အမှန်တွေဟာ ခေတ်သစ် အယူဝါဒပေါင်းစုံ၊ လောကီပညာရပ် ပေါင်းစုံတို့ရဲ့ ကြားမှာ အတော်လေးကို မှေးမှိန် ညှိုးနွမ်းနေပြီလို့ ဆိုရပါမယ်။ ဘုရားတစ်ဆူ ပွင့်လာတဲ့ သာသနာနဲ့ ကြုံဆုံခွင့်ရတယ် ဆိုတာ အင်မတန် ရခဲလှတဲ့ ဒုလ္လဘတရားကြီးပါ။ ဒါပေမယ့် ဒီလို အဖိုးတန်တဲ့ အခွင့်အရေးကြီးကို “သောက်ဆေးကို လိမ်းဆေးအဖြစ် သုံးနေသလို” တလွဲ အသုံးချပြီး ပရမ်းပတာ ဖြစ်နေကြတာကို မြင်တွေ့နေရတာဟာ အမှန်တကယ်ပဲ ရင်လေးစရာ ကောင်းလှပါတယ်။ အနာသက်သာရုံ မီးကင်ခြင်းနှင့် ဒုစရိုက်သံသရာ တရားတော်ရဲ့ အနှစ်သာရအတိုင်း တည့်တည့်ပြောရရင်၊ ကောင်းရာသုဂတိကို ရောက်စေတတ်တဲ့ “ဒါန”…
-
ယနေ့ခေတ် မြန်မာနိုင်ငံရှိ ထေရဝါဒ ဗုဒ္ဓဘာသာ အသိုင်းအဝိုင်းကို ပြန်လည် လေ့လာဆန်းစစ်ကြည့်လျှင် အလွန်တရာ လွဲမှားနေသော၊ အနှစ်သာရ ပျောက်ဆုံးနေသော မြင်ကွင်းများကို ရင်လေးဖွယ် တွေ့မြင်ရမည် ဖြစ်ပါသည်။ အထူးသဖြင့် “ရဟန်း” ဟူသော ဝေါဟာရနှင့် ပတ်သက်၍ လူအများ၏ နားလည်လက်ခံထားမှုသည် မြတ်စွာဘုရားရှင်၏ မူလရည်မှန်းချက်နှင့် တက်တက်စင်အောင် လွဲချော်နေပြီ ဖြစ်ပါသည်။ ဤဆောင်းပါးကို ရေးသားရခြင်း၏ ရည်မှန်းချက်ကတော့ လူ၊ ရဟန်း အရိယာတတ်နိုင်သလောက် များများ ပေါ်ထွန်းလာရေး ပင် ဖြစ်ပါသည်။ ထို့အတွက်ကြောင့် လက်ရှိ ရဟန်းလောက၏ အနာအဆာများကို ဖုံးကွယ်မထားဘဲ၊ အမှန်တရားကို သိမြင်စေရန် ဤအကြောင်းအရာကို ပြတ်ပြတ်သားသား ဖော်ထုတ်ရေးသားလိုက်ရပါသည်။ ၁။ စည်းမျဉ်းစည်းကမ်းက သတ်မှတ်သော ရဟန်း (သို့မဟုတ်) အပေါ်ယံ အခွံသက်သက် ယနေ့ခေတ်တွင်…
-
ကျနော်တို့ ပတ်ဝန်းကျင်မှာ တရားစခန်းဝင်ပြီး ပြန်လာတဲ့သူတွေ၊ တရားရိပ်သာကို မကြာခဏ သွားနေတဲ့သူတွေကို လေ့လာကြည့်ဖူးလား။ တချို့က တရားအားထုတ်လေလေ၊ သူတို့ရဲ့ စိတ်ထဲမှာ “ငါ” ဆိုတဲ့ အတ္တ (Ego) က ပိုပိုပြီး ကြီးထွားလာလေလေ ဖြစ်နေတာကို မြင်ရပါလိမ့်မယ်။“ငါက တစ်နေ့ကို နှစ်နာရီ ထိုင်နိုင်တယ်”“ငါ့စိတ်တွေက အခုဆို အရမ်းငြိမ်နေပြီ”“ငါက တရားကျင့်နေတဲ့ ယောဂီ၊ ဟိုလူတွေက တရားမသိတဲ့ လူမိုက်တွေ”ဒီလို အတွေးမျိုးတွေနဲ့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အထင်ကြီးပြီး၊ တရားမအားထုတ်နိုင်သေးတဲ့ လူဝတ်ကြောင်တွေကို အထင်သေးတဲ့ အကြည့်မျိုးနဲ့ ကြည့်တတ်လာကြတယ်။ ဒါဟာ အင်မတန် ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ “တရားအစွဲ” (Spiritual Ego) ပါပဲ။ တရားအားထုတ်တယ် ဆိုတာ “ငါ” ကို ပယ်သတ်ဖို့ လုပ်တာပါ။ ဒါပေမဲ့ နည်းလမ်းလွဲသွားတဲ့အခါ၊ အရှိကို…
-
“ငါ” ရှိတယ်လို့ ထင်နေသရွေ့တော့ အတိတ်က အမှားတွေအတွက် နောင်တရနေမယ်၊ အနာဂတ်အတွက် ကြောက်နေဦးမှာပါပဲ။တကယ်တော့ ဆင်းရဲဒုက္ခဆိုတာ လူဆိုးတွေမို့လို့ ခံစားရတာ မဟုတ်ပါဘူး။ သဘာဝတရားကို မသိမမြင်တဲ့ မောဟကြောင့်သာ ဖြစ်ရတာပါ။ အားလုံးဟာ ထိုစဉ်က အကြောင်းတိုက်ဆိုင်လို့ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ ဖြစ်စဉ်တွေချည်းပါပဲ။အဲဒီဖြစ်ရပ်တွေကို “ငါ” ဖန်တီးခဲ့တာ မဟုတ်ဘူး၊ “ငါ” ဆိုတဲ့ အကောင်အထည် မရှိဘူးလို့ မြင်လိုက်တာနဲ့ အပြစ်ရှိစိတ်တွေ၊ ကြောက်စိတ်တွေ အကုန်လုံး လွတ်ကျသွားပါတယ်။ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးတွေ ချထားလိုက်ဖို့ အချိန်တန်ပါပြီ။အပြစ်တင်နေစရာ ဘယ်သူမှ မရှိသလို၊ ကြောက်စရာလည်း မရှိပါဘူး။ဒီနေ့အတွက် အမေး- မရှိတော့တဲ့ အတိတ်ကို ဆွဲထားမလား၊ အခု လက်ရှိ အချိန်လေးမှာပဲ လွတ်လွတ်လပ်လပ် နေမလား?
-
“သဗ္ဗေ သင်္ခါရာ ဒုက္ခာ” (အလုံးစုံသော သင်္ခါရတရားတို့သည် စက်ဆုပ်ဖွယ်ရာ ဆင်းရဲဒုက္ခ သက်သက်သာ ဖြစ်သည်) ဆိုတဲ့ စကားရပ်ကို ကြားဖူးကြပါလိမ့်မယ်။လက်တွေ့ တရားအားထုတ်တဲ့အခါ လက္ခဏာရေးသုံးပါး (အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ) ထဲမှာ “အနိစ္စ” (မမြဲခြင်း၊ ဖြစ်ပြီးပျက်ခြင်း) ကနေ စတင် ရှုမှတ်တာက ပိုပြီး ခရီးတွင်ပါတယ်။ ရုပ်နာမ်တွေရဲ့ ဖြစ်ပျက်နေမှုကို အဆက်မပြတ် ဖြိုင်ဖြိုင်ကြီး မြင်လာတဲ့အခါ၊ “သြော်… ဒါတွေဟာ ငါလည်း မဟုတ်၊ သူလည်း မဟုတ်၊ ပိုင်ဆိုင်သူလည်း မရှိဘဲ သူ့သဘောသူဆောင်နေတာပါလား” ဆိုတဲ့ “အနတ္တ” သဘောကို ဆက်လက် မြင်လာပါတယ်။(ဒီနေရာမှာ အထူး သတိပြုစေချင်တာက “အနတ္တ” ဆိုတာ “ငါ မဟုတ်လို့ ဘာမှလုပ်လို့မရဘူး” ဆိုတဲ့ လက်မြှောက်အရှုံးပေးရမယ့် အဆိုးမြင်ဝါဒ…
-
လောကမှာ အန္တရာယ်အကြီးဆုံးအရာတွေထဲက တစ်ခုကို ပြပါဆိုရင် မျက်စိကန်းနေသူက အခြားမျက်စိကန်းနေသူတွေကို လမ်းပြနေခြင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ သာမန် ခရီးသွားနေတဲ့ လမ်းကြောင်းမှာ လမ်းမှားသွားရင် အချိန်ကုန် လူပန်းဖြစ်ရုံပဲ ရှိပေမယ့်၊ သံသရာ လွတ်မြောက်ရေး ခရီးစဉ်မှာ လမ်းပြမှားယွင်းသွားရင်တော့ ဘဝပေါင်းများစွာ အမှောင်ကျသွားနိုင်ပါတယ်။ ဒီနေ့ခေတ် မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ထေရဝါဒ ရဟန်းလောကကို သေသေချာချာ စောင့်ကြည့်လေ့လာကြည့်မယ်ဆိုရင် ဒီလို ကိုယ်တိုင် မျက်စိကန်းနေလျက်နဲ့ လမ်းပြလုပ်နေကြတဲ့ ရင်လေးဖွယ် ပြကွင်းပြကွက်တွေကို အထင်အရှား တွေ့မြင်နေရပါတယ်။စာအုပ်ထဲက တရားနှင့် လက်တွေ့တရားယနေ့ခေတ်မှာ တရားဟော ဓမ္မကထိကဆိုပြီး နာမည်ကြီးနေတဲ့ ရဟန်းအများစုကို ကြည့်လိုက်ပါ။ သူတို့ ဟောပြောနေတဲ့ တရားတွေဟာ ဘယ်ကလာသလဲ။ စာအုပ်စာပေ ကျမ်းဂန်တွေထဲကနေ အလွတ်ကျက်မှတ်ထားတဲ့ သီအိုရီတွေ၊ မှတ်ဉာဏ်တွေသက်သက်သာ ဖြစ်နေတာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား ဟောကြားခဲ့တဲ့…
-
ကျနော်တို့ ‘အနတ္တ’ (Non-Self / Not-Controlled) လို့ ပြောလိုက်ရင် လူတချို့က ချက်ချင်းဆိုသလို အဆိုးမြင်တဲ့ အတွေးတွေ ဝင်လာတတ်ကြတယ်။“‘ငါ မရှိဘူး’ လို့ ပြောရင် ဘယ်သူက ကြိုးစားမှာလဲ?”“‘အစိုးမရဘူး’ လို့ ပြောရင် ဘာမှ တာဝန်ယူစရာ မလိုတော့ဘူးပေါ့?”“ဒါဆို ဘာမှ ကြိုးစားစရာ မလိုတော့ဘဲ၊ သူ့အလိုလို ဖြစ်ချင်တာ ဖြစ်နေမှာပေါ့?”ဒီလို တွေးခေါ်မှုတွေဟာ ‘အနတ္တ’ ရဲ့ သဘောတရားကို အင်မတန် လွဲမှားစွာ ကောက်ယူထားတာ ဖြစ်သလို၊ ဒီအယူမှားကပဲ လူတွေကို တရားစစ် တရားမှန်နဲ့ ဝေးစေပြီး၊ ‘မောဟ’ ဆိုတဲ့ အမှောင်ထုထဲမှာ ပိုပြီး နစ်မွန်းသွားစေပါတယ်။ ကျနော်ကတော့ ဒီနေ့ ဤအယူမှားကို ပွင့်ပွင့်လင်းလင်း ရိုက်ချိုးပြီး၊ ‘အနတ္တ’ အမြင်ဟာ ဘာမှ မလုပ်ဘဲ…