Author: Htet Aung
-
တကယ်တော့ ခန္ဓာမှာ “ငါ” ဆိုတာ တကယ် မရှိတဲ့အတွက် အဲဒီခံစားတာ၊ လုပ်တာ၊ ပြောတာ၊ ကြံစည်တာတွေဟာ “ငါ” လုပ်တာ မဟုတ်ပါဘူး။ ဒါဆို ဘာတွေက လုပ်နေတာလဲ။ မျက်စိ၊ နား စတဲ့ ဒွါရတွေနဲ့ အာရုံတွေ တိုက်မိလို့ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ နာမ်တရားတွေပဲ ရှိပါတယ်။ နောက်ပြီး အဆက်မပြတ် ဖောက်ပြန်ပျက်စီးနေရင်း ကာယကံ၊ ဝစီကံ လှုပ်ရှားမှုတွေ အဖြစ် ဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ ရုပ်တရားပဲ ရှိတာပါ။ ငါဆိုတဲ့ အထည်ကိုယ် မပါဘဲ၊ အကြောင်းတရားကြောင့် အကျိုးတရား ဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ ဖြစ်စဉ်သက်သက်ပါပဲ။ ကိုယ်ပြောဆို လှုပ်ရှားနေတာတွေကို “ငါ” လုပ်နေတာလား၊ အကြောင်းအကျိုး ဖြစ်စဉ် သက်သက်လားဆိုတာ ခဏလောက် လေ့လာကြည့်ပါလား။
-
ကျနော့်အနေနဲ့က တရားအားထုတ်ဖြစ်တယ် ဆိုတာဟာ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်လို့ ဖြစ်ခဲ့တဲ့ ကိစ္စပါ။ အရင်ကတည်းကတော့ စိတ်ဝင်စားစရာ အကြောင်းအရာ တစ်ခုအနေနဲ့ တရားအားထုတ်ခြင်းကို လုပ်ဖြစ်အောင် လုပ်မယ် ဆိုတဲ့ စိတ်ကူးရှိခဲ့ပါတယ်။ ဒါပေမယ့်လည်း စီးပွားရေး၊ လူမှုရေး ကိစ္စတွေကိုပဲ အားစိုက်မိပြီး အဲဒီလို လုပ်ရင်းက ပြသနာတွေတက်ပြီး ဘယ်လိုမှ ရှေ့ဆက်လို့မရ ဘာမှ လုပ်လို့မရတဲ့ အခြေအနေမှာ တရားအား ထုတ်တဲ့ ကိစ္စကို လုပ်ဖြစ်သွားတာပါ။ အဓိက ကျတဲ့အချက်ကတော့ ရှေ့ဘဝ နောက်ဘဝ ရှိတယ် ဆိုတာကို လက်ခံသွားရာက စတာပါပဲ။ လူဝင်စားဆိုတာဟာ လူတိုင်းလက်ခံလို့ရတဲ့ ကိစ္စဆိုတာကို သဘောပေါက်သွားခဲ့ တဲ့အခါ လူပြန်ဖြစ်တယ် ဆိုတာရှိရင် တိရိစ္ဆာန်ဖြစ်တာလဲ ရှိနိုင်တယ်လို့ လက်ခံခဲ့ပါတယ်။ ချစ်ခြင်း မုန်းခြင်း တွေရဲ့ ပူလောင်မှုကို အပြင်းအထန်…
-
ညနေပိုင်း အချိန်အခါမှာ နေ့စဉ်ဘဝရဲ့ ရှုပ်ထွေးလှတဲ့ အာရုံပေါင်းစုံ ကြားထဲကနေ၊ မိမိရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်နဲ့ စိတ်အစဉ်မှာ ဖြစ်ပျက်နေသမျှကို ဝိပဿနာ ဉာဏ်ပညာနဲ့ အေးချမ်းစွာ စောင့်ကြည့် လေ့လာနေကြတဲ့ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာ ယောဂီသူတော်စင် အပေါင်းတို့… ကျနော်တို့ ရှင်သန် ဖြတ်သန်းနေရတဲ့ ယနေ့ခေတ် လောကကြီးဟာ ပြင်ပအာရုံတွေ အလွန်ပဲ ပေါများလှတဲ့ နေရာကြီး တစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ မနက် အိပ်ရာနိုးတာနဲ့ တစ်ပြိုင်နက် ဖုန်းထဲက သတင်းတွေ၊ လူမှုကွန်ရက်က မြင်ကွင်းတွေ၊ လုပ်ငန်းခွင်က အသံတွေ၊ ပတ်ဝန်းကျင်က အဖြစ်အပျက်တွေ ဆိုတဲ့ အာရုံပေါင်း သောင်းခြောက်ထောင်ဟာ ကျနော်တို့ရဲ့ မျက်စိ၊ နား စတဲ့ တံခါးပေါက် တွေကနေ အဆက်မပြတ် ရိုက်ခတ် ဝင်ရောက်နေပါတယ်။ ဒီလို ပြင်းထန်…
-
လောကတွင် သက်ရှိသတ္တဝါတိုင်းအတွက် မရှိမဖြစ် လိုအပ်သော အသက်သွေးကြော ဆိုသည်မှာ ရှိကြစမြဲ ဖြစ်ပါသည်။ လူတစ်ယောက်အတွက် အောက်ဆီဂျင်သည် အသက်သွေးကြော ဖြစ်သကဲ့သို့၊ ငါးတစ်ကောင်အတွက် ရေသည် အသက်သွေးကြော ဖြစ်ပါသည်။ ထိုအသက်သွေးကြော ပြတ်တောက်သွားသည့် အခိုက်အတန့်တွင် မည်မျှပင် ရုပ်ရည်လှပနေပါစေ၊ မည်မျှပင် ချမ်းသာကြွယ်ဝနေပါစေ အသက်ရှင်သန်ခွင့် ဟူသည် ချက်ချင်း ရပ်စဲသွားရပါသည်။ သို့သော် ထိုအရာများသည် ခန္ဓာကိုယ် ရှင်သန်ရေးအတွက်သာ ဖြစ်ပြီး၊ သံသရာ တစ်လျှောက်လုံး လောင်ကျွမ်းနေသော ဒုက္ခမီးတောက်များမှ လွတ်မြောက်ရေးအတွက်မူ တကယ့် အသက်သွေးကြော အစစ်အမှန်မှာ “စိတ္တာနုပဿနာ” ဟုခေါ်သော မိမိ၏ စိတ်အစဉ်ကို မျက်ခြည်မပြတ် လေ့လာစောင့်ကြည့်သည့် တရားအားထုတ်ခြင်း အလုပ်သာလျှင် ဖြစ်ပါသည်။ ဤအလုပ်ကို အားလပ်ချိန်မှ လုပ်မည့် ဝါသနာပါရာ ကိစ္စတစ်ခုအဖြစ် မဟုတ်ဘဲ၊…
-
ဘဝမှာ အချိန်တွေ အများကြီး ကုန်ဆုံးခဲ့ပြီ။ တကယ်တမ်း ပြန်တွေးကြည့်ရင်၊ ဘယ်တုန်းကမှ မရှိခဲ့တဲ့ သတ္တဝါတွေ၊ ဘယ်တုန်းကမှ မရှိခဲ့တဲ့ ငါ၊ သူတစ်ပါး ဆိုတာတွေအတွက် မိတ်ဆွေရဲ့ ဘဝမှာ အချိန်တွေ ဘယ်လောက်တောင် ကုန်ဆုံးခဲ့ပြီလဲ။ အဲဒီလို အစွဲတွေနဲ့ နေထိုင်လာခဲ့တာ၊ ဘယ်တုန်းကများ ငြိမ်းချမ်းမှု အစစ်အမှန်ကို ရခဲ့ဖူးသလဲ။ ဘာမှ မရှိတဲ့ အရိပ်တွေနောက်ကို လိုက်ပြီး ပူလောင်နေခဲ့တာချည်းပါပဲ။ အခု ဒီအမှန်တရားကို သိနေရက်နဲ့၊ ဒီအတိုင်းပဲ အစွဲတွေနဲ့ ရှေ့ဆက်သွားမယ်ဆိုတာက ဉာဏ်ပညာ ဦးစီးတဲ့ ဆုံးဖြတ်မှု ဖြစ်နိုင်ပါ့မလား။ ကိုယ့်ရဲ့ နေ့စဉ် အချိန်တွေထဲက နည်းနည်းလောက်ကို အရှိတရား လေ့လာဖို့အတွက် ဖယ်ထားပေးလို့ ရမလား။
-
ဒီအပိုင်းမှာတော့ သာသနာဝင် ဘိက္ခုတွေရဲ့ အကြောင်း နည်းနည်း ပြောချင်ပါတယ်။ ကျနော့် အယူအဆ အရ သံဃာ ဆိုတာသည် အယူအဆ တူမျှသော အစုအပေါင်းကို ပြောတာ ဖြစ်ပြီး ရတနာသုံးပါးမှာ ပါတဲ့ သံဃာ ဆိုတာဟာ အရိယာ သံဃာကို ရည်ညွှန်းတယ်လို့ ယူဆပါတယ်။ ဘိက္ခုဆိုတာကတော့ ရဟန်းတွေကို ရည်ညွှန်းတာပဲ ဖြစ်ပြီး အရိယာ ဖြစ်ပြီးရဟန်းများရော အရိယာမဖြစ်သေး ကြိုးစားဆဲ ရဟန်းများရော ပါဝင်ပါတယ်။ ဗုဒ္ဓသာသနာဟာ အထင်ကြီး လေးစားဖွယ်ကောင်းတာဟာ ရဟန်းများရဲ့ ဝိနည်းပဲ ဖြစ်ပြီး ဝိနည်းကို လေးစားလိုက်နာတဲ့ ရဟန်းဆိုရင်ပင်လျှင် အတော်ကြည်ညိုစရာ ကောင်းနေပြီ ဖြစ်ပါတယ်။ သာသနာတွင်းမှာ ဘိက္ခုအဖြစ်နေတယ် ဆိုတာဟာ တကယ်တော့ မြတ်စွာဘုရား ရဲ့ အဆုံးအမ အရ သံသရာက…
-
နေ့စဉ်ဘဝ၏ ရှုပ်ထွေးလှသော အာရုံများ ကြားထဲတွင် မိမိ၏ ခန္ဓာနှင့် စိတ်အစဉ်ကို ဉာဏ်ဖြင့် မျက်ခြည်မပြတ် စောင့်ကြည့် လေ့လာနေကြသည့် ယောဂီသူတော်စင် အပေါင်းတို့… ဝိပဿနာ ကျင့်စဉ်ကို လက်တွေ့ အသုံးချရာတွင် ယောဂီတိုင်း မလွဲမသွေ ကြုံတွေ့ရသည့် စိန်ခေါ်မှု တစ်ခုမှာ “စိတ်လွင့်ပျံ့ခြင်း” ပင် ဖြစ်ပါသည်။ အတိတ်က အကြောင်းအရာများ၊ အနာဂတ်က အစီအစဉ်များ နောက်သို့ စိတ်သည် အလိုအလျောက် ပြေးထွက်သွားတတ်ပါသည်။ ထိုသို့ လွင့်ပျံ့သွားသော စိတ်ကို အချိန်ကြာမြင့်စွာ မျောပါခွင့် မပေးဘဲ၊ ချက်ချင်း သတိထားမိကာ ခန္ဓာ၏ ပစ္စုပ္ပန် အရှိတရားဆီသို့ လျင်မြန်စွာ ပြန်လည် ခေါ်ဆောင်နိုင်စွမ်းသည် ဝိပဿနာဉာဏ် ရင့်ကျက်မှု၏ အဓိက သော့ချက် တစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ ဤကဲ့သို့ စိတ်ကို…
-
ကျနော်တို့ နေထိုင်ဖြတ်သန်းနေရတဲ့ လောကကြီးထဲမှာ လူသားတိုင်းဟာ ကိုယ်စီကိုယ်စီ တာဝန်တွေ၊ ဝတ္တရားတွေနဲ့ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်း ပြုနေကြရပါတယ်။ ဆရာဝန်တစ်ယောက်ရဲ့ အဓိက တာဝန်ဟာ လူနာတွေကို ဆေးကုသပေးဖို့ ဖြစ်သလို၊ ကျောင်းဆရာတစ်ယောက်ရဲ့ အဓိက တာဝန်ဟာ စာသင်ဖို့ ဖြစ်ပါတယ်။ အကယ်၍ ဆရာဝန်က လူနာမကုဘဲ အခြားအလုပ်တွေ လုပ်နေမယ်၊ ကျောင်းဆရာက စာမသင်ဘဲ အခြားကိစ္စတွေမှာ အချိန်ကုန်နေမယ် ဆိုရင် သူတို့ဟာ သူတို့ရဲ့ မူလတာဝန်ကို ပျက်ကွက်သူတွေ ဖြစ်သွားပါလိမ့်မယ်။ ထိုနည်းတူစွာပင်၊ လောကီလူ့ဘောင်ကို စွန့်ခွာပြီး သာသနာ့ဘောင်ကို ဝင်ရောက်လာကြတဲ့ ရဟန်းတော်များ အတွက်လည်း ဘယ်လိုမှ ရှောင်လွှဲလို့ မရတဲ့၊ ရွေးချယ်စရာ မဟုတ်တဲ့ အဓိက တာဝန်ကြီး တစ်ရပ် ရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ မိမိသန္တာန်မှာ ရှိနေတဲ့ အစွဲအမှားတွေကို…
-
ခန္ဓာမှာ “ငါ” ဆိုတာ တကယ် မရှိပါဘူး။ ကိုယ်ဆိုတာ မရှိရင် ကိုယ့်အလိုဆိုတာ မရှိသလို၊ ကိုယ်မကျေနပ်မှု ဆိုတာလည်း မရှိတော့ပါဘူး。 နေ့စဉ်ဘဝမှာ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်ရင် လောဘဖြစ်စရာ ပေါ်လာမယ်၊ ဒေါသထွက်စရာ ကြုံလာပါလိမ့်မယ်။ အဲဒီလို ဖြစ်ပျက်နေတဲ့ လောဘ၊ ဒေါသတွေကို “ငါ ဖြစ်တယ်” ဆိုတဲ့ မောဟ ကင်းကွာစွာနဲ့ အရှိကို အရှိအတိုင်း သိပေးလိုက်ပါ။ “ငါ ဒေါသထွက်မိပြန်ပြီ” ဆိုပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အပြစ်တင်တာမျိုးလည်း မရှိတော့ပါဘူး။ သဘာဝတရားက သူ့အကြောင်းနဲ့သူ အလုပ်လုပ်သွားတယ်လို့ မြင်ပြီး အပြစ်တင်မှု ကင်းစင်စွာ ဖြတ်သန်းတာဟာ သောတာပန်တို့ရဲ့ ဘဝပါပဲ။ စိတ်တိုစရာ ကြုံလာတဲ့အခါ ငါဆိုတဲ့ အစွဲမပါဘဲ ဒေါသစိတ်လေး ဖြစ်ပြီး ပျက်သွားတာကို လေ့လာကြည့်ရအောင်။
-
ဗုဒ္ဓသာသနာဟာ တကယ်တော့ နိုင်ငံရေးနဲ့ ဆက်စပ်တယ် ဆိုတာ မရှိပါဘူး။ မြတ်စွာဘုရားကတော့ ရေလုရင်း စစ်ဖြစ်မယ့်အချိန်မှာ သွားတာတယ် ဆိုတာတစ်ခုပဲ ဖတ်ဖူးပါတယ်။ နိုင်ငံရေးထဲကို ဝင်မရှုပ်ပါဘူး။ နိုင်ငံရေးက ဝင်ရှုတ်လာတဲ့အခါမှာသာ တခွန်းတည်းနှင့် အမှန်ကိုပြောသော ဂုဏ်ကျေးဇူးအတိုင်း အမှန်ကို ပြောခြင်းသာ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျနော် မျှော်လင့်တဲ့ ဗုဒ္ဓသာသနာဟာ အခုမြင်နေရတဲ့ ဗုဒ္ဓဘာသာမျိုး မဟုတ်ပါဘူး။ ဗုဒ္ဓက ဘယ်တုန်းကမှ ဗုဒ္ဓသာသနာဝင် ဖြစ်လို့ ဘယ်လူမျိုး၊ ဘယ်ဘာသာ ကို နှိမ်ချဆက်ဆံရမယ်လို့ မဟောထားပါဘူး။ ချစ်ခြင်းမေတ္တာ ဟာ ဒုက္ခကို ဖြစ်စေတယ်လို့ ဟောထားပါတယ်။ ချစ်ခြင်း မေတ္တာ ဆိုတဲ့အထဲမှာ ကိုယ့်နိုင်ငံ၊ ကိုယ့်လူမျိုး၊ ကိုယ့်ဘာသာကို ချစ်တယ် ဆိုတာကလဲ အကြုံးဝင်နေတာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီတော့ ဗုဒ္ဓသာသနာမှာ သူတပါးကို…