• ခင်ဗျား ရှာနေတဲ့ “ငါ” ဘယ်နားမှာ ပုန်းနေသလဲ

    မိတ်ဆွေ… မှန်ရှေ့ရောက်ရင် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်ကြည့်ပြီး “ဒါ ငါပဲ” လို့ တွေးဖူးမှာပါ။ နာမည်တစ်ခု ခေါ်လိုက်ရင် “ငါ့ကို ခေါ်တာပဲ” လို့ ထူးလိုက်မှာပါ။ တစ်ခုခု လုပ်ချင်ရင် “ငါ လုပ်ချင်တာပဲ” လို့ ဆုံးဖြတ်မိမှာပါ။ ဒါပေမဲ့ ကျွန်တော် မေးခွန်းတစ်ခု မေးမယ်။ တကယ်ရော ခင်ဗျားမှာ “ငါ” (Atta) ဆိုတဲ့ အကောင်အထည် ရှိရဲ့လား။ ဒါကို အဖြေထုတ်ဖို့အတွက် ရှေးဦးစွာ “ငါ” (Self) ဆိုတာ ဘာလဲလို့ အဓိပ္ပာယ် ဖွင့်ကြည့်ရအောင်။ တကယ်လို့ “ငါ” ဆိုတာ အစစ်အမှန် ရှိတယ်ဆိုရင်… အဲဒီ “ငါ” ဟာ အောက်ပါ အရည်အချင်းတွေနဲ့ ပြည့်စုံရပါမယ်။ ၁။ ကိုယ်တိုင် သွားနိုင် လာနိုင်ရမယ်။…

  • အနတ္တမျက်လုံးဖြင့် လောကကို ကြည့်ခြင်း

    (သို့မဟုတ်) ပညတ်လောကထဲက ပရမတ်လူသား မိတ်ဆွေ… ခင်ဗျား မနက်မိုးလင်းလို့ မျက်လုံးဖွင့်ကြည့်လိုက်တာနဲ့ ဘာကို မြင်ရသလဲ။ ဇနီးမယားကို မြင်ရမယ်၊ သားသမီးကို မြင်ရမယ်၊ အိမ်ရာ တိုက်တာ ကား တွေကို မြင်ရမယ်။ မှန်ကို ကြည့်လိုက်ရင် “ငါ” ကို မြင်ရမယ်။ လမ်းမပေါ်ထွက်လိုက်ရင် လူတွေ၊ ခွေးတွေ၊ တိုက်တာအဆောက်အဦးတွေကို မြင်ရမယ်။ ခင်ဗျား မြင်နေရတဲ့ အမြင်ဟာ “အမှန်” လား။ ကျနော် ရဲရဲကြီး ပြောရဲတယ်။ ခင်ဗျား မြင်နေရတာတွေ အကုန်လုံးဟာ “အမှား” တွေချည်းပါပဲ။ ခင်ဗျား မျက်လုံးက မြင်တာကို ပြောတာ မဟုတ်ဘူး။ ခင်ဗျားရဲ့ စိတ်က ဘာသာပြန်လိုက်တဲ့ အမြင်ကို ပြောတာ။ ခင်ဗျားရဲ့ စိတ်က မျက်စိနဲ့ အဆင်းတိုက်လို့…

  • သိနားလည်ခြင်းရဲ့ ငြိမ်သက်မှု (စိတ်နှလုံးအေးချမ်းမှု)

    တစ်ပတ်လုံးမှာ ကျွန်တော်တို့ “ငါ” ကို ရှာခဲ့ကြတယ်။ တစ်ကယ်တမ်းကျတော့ “ငါ” ဆိုတာဟာ အတွေးထဲမှာပဲ ရှိတဲ့ ယုံကြည်ချက် တစ်ခုပါ။ “ငါ” မရှိတာကို သိလိုက်ရလို့ ဘဝကြီးကို စွန့်ခွာရမှာ မဟုတ်ပါဘူး။ လုပ်စရာရှိတာတွေကို ပုံမှန်အတိုင်းပဲ ဆက်လုပ်သွားမှာပါ။ ဒါပေမဲ့ အရင်လို ပူလောင်မှု မရှိတော့ဘူး။ လောကကြီးကို ကြည့်ရတာ ပိုကြည်လင်လာမယ်။ သံသယတွေ ကင်းစင်ပြီး “ဒါဟာ သဘောတရားသက်သက်ပဲ” လို့ နှလုံးသွင်းနိုင်တဲ့အခါ သောတာပန်ဆိုတဲ့ လမ်းကြောင်းပေါ်ကို စတင်ခြေချမိတာပါပဲ။ စာဖတ်ရုံနဲ့ မရပါဘူး၊ ကိုယ်တိုင် မြင်အောင် ကြည့်ဖို့ လိုပါတယ်။ ဒီပိတ်ရက်မှာတော့ ဘာမှအထူးတလည် မလုပ်ဘဲ၊ စိတ်ကို အေးအေးလေးထားပြီး ဒီတစ်ပတ် သိခဲ့တာလေးတွေကို ပြန်ဆင်ခြင်ကြည့်ပါ။ ဒီနေ့အတွက် အမေး- အမှန်တရားဟာ ဝေးဝေးမှာ…

  • ကိုယ်တွေ့ ဝိပဿနာ ဉာဏ်စဉ်များ (၄)

    ဝိပဿနာ ဉာဏ်စဉ်နဲ့ ပါတ်သက်လို့ နာမရူပ ဉာဏ်ကနေပြီး ဖြစ်ပျက် မြင်တဲ့ ဉာဏ်အထိ ရေးခဲ့ပါတယ်။ ဒီအပိုင်းမှာတော့ ဖြစ်ပျက်မြင်တဲ့ ဉာဏ်ရင့်သန်လာပုံ နဲ့ အပျက်တွေချည်းသာ မြင်သော ဘင်္ဂဉာဏ် အပိုင်းကို ရေးပါ့မယ်။ ပြောခဲ့တဲ့ အတိုင်း ကျနော့်အတွက် ဖြစ်ပျက်ပဲ ဆိုတာကို လက်ခံနိုင်ဖို့ အရင် ကြိုးစားရပါတယ်။ အဲဒီနောက်မှာ တော့ သွားရင်းလာရင်း လှဲလျောင်းရင်းနဲ့ပဲ ဖြစ်ပျက်ဆိုတာကို မှတ်နိုင်သလောက် မှတ်ဖို့ ကြိုးစားပါတယ်။ အဲဒီ အချိန်က ကျနော်တစ်ယောက်တည်း နေဖို့အတွက် မိသားစုက အိမ်ငှားပေးလေတော့ (အိမ်လခက တသိန်း ပေးရပါတယ်။) ကျနော်အတွက် အချိန်ပြည့် ဖြစ်ပျက်ကိုသာ မှတ်နေတာပါ။ ဒီလို မှတ်ရတာဟာ အတော်ကို အချိန်ပေးပြီး ရှုမှတ်ခဲ့ရပါတယ်။ အားလုံးလဲ ဖြစ်ပျက်မြင်တဲ့ ဉာဏ်မှာ…

  • ဘုရားစင်ရှေ့က “သူတော်ကောင်း”၊ လမ်းပေါ်ရောက်တော့ “ဘီလူး” ဖြစ်နေသလား

    ပြီးခဲ့တဲ့ရက်က ကျွန်တော် တင်ခဲ့တဲ့ “ဒဏ္ဍာရီထဲက ဘုရားသခင်ကို စွန့်လွှတ်လိုက်ပါ” ဆိုတဲ့ စာကို လူအများအပြား လက်ခံအားပေးကြတဲ့အတွက် ဝမ်းသာပါတယ်။ ဒီနေ့ ညနေအတွက်လဲ စာတစောင် လက်ဆောင်ပေးချင်ပါတယ်။ လူတော်တော်များများက ဗုဒ္ဓကို တန်ခိုးရှင်လို ကိုးကွယ်ပြီး ဆုတောင်းနေတာထက်၊ ကိုယ့်စိတ်ကိုယ် ပြန်စောင့်ကြည့်ရမယ်ဆိုတဲ့ အချက်ကို သဘောပေါက်လာကြပါပြီ။ ဒါဟာ အရမ်းကောင်းတဲ့ အစပျိုးမှုပါ။ ဒါပေမဲ့… ဒီနေရာမှာ ပြဿနာကြီး တစ်ခု ရှိနေသေးတယ်။ အဲဒါကတော့ – “အချိန်မရှိဘူး” ဆိုတဲ့ ဆင်ခြေပါပဲ။ “ကိုထက်အောင်ရေ… ခင်ဗျားပြောတာတော့ ဟုတ်ပါပြီ။ ဒါပေမဲ့ ကျွန်တော်တို့က မနက်မိုးလင်းတာနဲ့ ရုန်းကန်နေရတဲ့ လူသားတွေဗျ။ ဘုရားစင်ရှေ့မှာ ငြိမ်ငြိမ်ထိုင်ပြီး စိတ်ကို ကြည့်ဖို့ အချိန်မရဘူး” လို့ ပြောချင်ကြမှာပါ။ ကျွန်တော် ပြန်မေးချင်ပါတယ်။ ခင်ဗျားတို့…

  • ဘွဲ့ထူးဂုဏ်ထူး လိုချင်ရင် တက္ကသိုလ်သွားပါ၊ နိဗ္ဗာန်လိုချင်မှ ဘုန်းကြီးဝတ်ပါ

    မိတ်ဆွေ… ဒီနေ့ ခင်ဗျားတို့ကို မေးခွန်းတစ်ခုလောက် မေးချင်တယ်။ ခင်ဗျားတို့ ဘုန်းကြီးကျောင်းသွားတဲ့အခါ ကျောင်းတိုက်တွေရဲ့ အဝင်ဝမှာ၊ ဧည့်ခန်းမဆောင်တွေမှာ ဘာတွေကို အများဆုံး တွေ့ရသလဲ။ ဆရာတော်ရဲ့ ဓာတ်ပုံကြီးတွေ၊ အဲဒီဓာတ်ပုံအောက်မှာ စာလုံးအရှည်ကြီးတွေနဲ့ ရေးထားတဲ့ ဘွဲ့ထူး ဂုဏ်ထူးတွေ၊ နိုင်ငံတော်က ဆက်ကပ်ထားတဲ့ တံဆိပ်တော်တွေ… ဒါတွေကို ဂုဏ်ယူဝင့်ကြွားစွာ ချိတ်ဆွဲထားတာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ဒါဟာ သာမန်ကြည့်ရင်တော့ ကြည်ညိုစရာလို့ ထင်ကောင်းထင်ပါလိမ့်မယ်။ ဒါပေမဲ့ “အမှန်တရား” (သစ္စာ) မျက်လုံးနဲ့ သေချာကြည့်လိုက်ရင်တော့… ဒါဟာ ဗုဒ္ဓသာသနာအတွက် အင်မတန် ရင်လေးစရာကောင်းတဲ့ မြင်ကွင်းတစ်ခု ဖြစ်နေပါတယ်။ ဘာကြောင့် ကျွန်တော် ဒီလိုပြောရတာလဲ။ ၁။ သင်္ကန်းဆိုတာ ယူနီဖောင်း မဟုတ်ပါ လောကမှာ စစ်သားဆိုတာ တိုက်ပွဲဝင်ဖို့ ယူနီဖောင်း ဝတ်တာပါ။ ကျောင်းသားဆိုတာ…

  • ကြောက်စိတ်နဲ့ အပြစ်တင်ခြင်းကို ကျော်လွန်ခြင်း (ကိုယ့်ကိုကိုယ် စွပ်စွဲမှုတွေ ဘာမှန်းမသိသောကြောက်ရွံမှုတွေ)

    “ငါ” ဆိုတာ မရှိဘူးလို့ ပြောရင် တချို့က ကြောက်ကြတယ်။ ဘဝကြီးက ဘာမှ မရှိတော့သလို၊ အဓိပ္ပာယ် မရှိတော့သလို ခံစားရတတ်ပါတယ်။ တကယ်တော့ “ငါ” ဆိုတဲ့ အစွဲကို လွှတ်ချလိုက်တာဟာ အကျဉ်းထောင်ထဲက ထွက်ရသလိုပါပဲ။ “ငါ့ဂုဏ်”၊ “ငါ့အမှား”၊ “ငါ့အရှက်” ဆိုတဲ့ ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုးတွေ မရှိတော့ရင် ဘယ်သူ့ကိုမှ အပြစ်တင်စရာ မလိုတော့ဘူး။ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်လည်း နှိပ်စက်စရာ မလိုတော့ဘူး။ အမှားဆိုတာ အကြောင်းတရားကြောင့် ဖြစ်တာပါ။ အမှန်ဆိုတာလည်း အကြောင်းတရားကြောင့် ဖြစ်တာပါ။ ကျွန်တော်တို့ဟာ အကောင်အထည် မဟုတ်ဘဲ စီးဆင်းနေတဲ့ ဖြစ်စဉ်တစ်ခုပဲလို့ မြင်ရင် ဘဝဟာ အများကြီး ပေါ့ပါးသွားပါလိမ့်မယ်။ ဘယ်သူ့ကိုမှ အပြစ်မတင်ဘဲ၊ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ်လည်း အပြစ်မရှိဘဲ နေရတာဟာ တကယ့် ငြိမ်းချမ်းမှုပါ။ ဒီနေ့အတွက် အမေး-…

  • ကိုယ်တွေ့ ဝိပဿနာ ဉာဏ်စဉ်များ (၃)

    နောက်ဉာဏ်ကတော့ အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ ကို သိတဲ့ ဉာဏ်ပါပဲ။ အဲဒီဉာဏ်ကတော့ ဘယ်အချိန်ရောက်တယ် မပြောနိုင်ပါဘူး။ ကျနော့်အနေနဲ့က ဉာဏ်စဉ်တွေကို လိုက်ပြီး လုပ်ခဲ့တာမဟုတ်ပါဘူး။ ဆရာလဲ မရှိတော့ ကိုယ် ဘယ်ရောက်နေပြီ ဘာဖြစ်နေပြီ ဆိုတာကိုလဲ သေချာ မသိပါဘူး။ မိုးကုတ်ဆရာတော်ကြီး တရားတွေ နာပြီး သစ္စာသိအောင် လုပ်ဆိုလဲ လိုက်လုပ်၊ အရိယာ တရားနာ ဆိုလို့ အရိယာ လိုက်ရှာ၊ ဖြစ်ပျက်ရှုခိုင်းတော့ ဖြစ်ပျက် ရှု၊ စိတ္တာနုပဿနာ မှာ ဝင်လေ ရှုသွင်းချင်တဲ့စိတ်၊ ထွက်လေ ရှုထုတ်ချင်တဲ့ စိတ်ကို မှတ်ရမယ် ဆိုတာက ကျနော်နဲ့ ဘယ်လိုမှ မအပ်စပ်။ ဒါပေမယ့် ကျန်တဲ့ စိတ်တွေရဲ့ ဖြစ်ပျက်ကိုတော့ ရှုပါတယ်။ ကိုယ်ဖက်က လွန်ခဲ့တဲ့…

  • မိတ်ဆွေ ခင်ဗျား “မြေပုံ” ကို ကိုးကွယ်မိနေလား၊ ဒါမှမဟုတ် “လမ်း” ကို လျှောက်နေပြီလား

    နေဝင်သွားပြီ။ တချို့ကတော့ အလုပ်က ပြန်ရောက်လို့ ရေမိုးချိုး၊ ထမင်းစားပြီး နားနေကြပြီ။ တချို့ကတော့ ဘုရားစင်ရှေ့မှာ ထိုင်ပြီး ပုတီးစိပ်၊ မေတ္တာပို့ နေကြပြီ။ ကောင်းပါတယ်။ ကုသိုလ်စိတ် ဖြစ်တာ ကောင်းပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ကျွန်တော် ဒီညနေခင်းမှာ မေးခွန်းတစ်ခု မေးချင်တယ်။ နည်းနည်းတော့ ခါးမယ်။ “ခင်ဗျားတို့ ဘုရားရှေ့မှာ ထိုင်နေတဲ့အချိန်၊ ခင်ဗျားတို့ရဲ့ စိတ်ထဲမှာ ဘာရှိနေသလဲ။” “ငါ့ဘဝ အဆင်ပြေပါစေ” ဆိုတဲ့ လိုချင်မှု (လောဘ) လား။ “ငါ့မိသားစု ကျန်းမာပါစေ” ဆိုတဲ့ သံယောဇဉ် (စွဲလမ်းမှု) လား။ ဒါမှမဟုတ် “ငါ ဒီလောက်လုပ်နေမှတော့ ကုသိုလ်တွေ ရမှာပဲ” ဆိုတဲ့ မာန (မျက်ကန်း ယုံကြည်မှု) လား။ တကယ်လို့ ဒီစိတ်တွေ ရှိနေမယ်ဆိုရင်…

  • အရှိကို အရှိအတိုင်း ကြည့်ခြင်း (အဖြစ်မှန်ကို အမှန်အတိုင်းသိခြင်း)

    တရားအားထုတ်တယ်ဆိုတာ မျက်စိမှိတ်ပြီး ထိုင်နေမှ မဟုတ်ပါဘူး။ လက်ရှိ ဖြစ်ပျက်နေတာကို အရှိအတိုင်း မြင်အောင် ကြည့်တာပါ။ အတွေးတစ်ခု ဝင်လာရင် “ငါ တွေးနေတယ်” လို့ မသတ်မှတ်ဘဲ “အတွေးတစ်ခု ဖြစ်လာတယ်” လို့ပဲ နှလုံးသွင်းပါ။ ဒေါသထွက်ရင်လည်း “ငါ စိတ်တိုတယ်” လို့ မပြောဘဲ “ဒေါသသဘော ဖြစ်နေတယ်” လို့ နှလုံးသွင်းပေးပါ။ သိနေတဲ့စိတ်နဲ့ ဖြစ်ပျက်နေတဲ့ သဘောကြားမှာ သတိလေးထားကြည့်ပါ။ အဲဒီအခါ အရာအားလုံးဟာ သူ့အရှိန်နဲ့သူ လာပြီး၊ သူ့အရှိန်နဲ့သူ ပြန်ပျောက်သွားတာကို တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ဝင်စွက်ဖက်စရာ မလိုဘူးဆိုတာ သိလာပါလိမ့်မယ်။ ဒီနေ့တော့ ဖြစ်သမျှကို ဘေးကနေ ကြည့်နေတဲ့သူ (အပေါ်စီးကြည့်သူ) အနေနဲ့ပဲ နေကြည့်ပေးပါ။ ဒီနေ့အတွက် အမေး- ဖြစ်သမျှဟာ ငါ့ခိုင်းစေချက်မပါဘဲ ဖြစ်နေတာကို သတိထားမိရဲ့လား။