Category: ဥပါသကာ ဥပါသိကာ များအတွက်
-
စနေနေ့ နေ့လည် တစ်နာရီဆိုတဲ့ အချိန်ဟာ တစ်ပတ်လုံး အလုပ်တွေ ပင်ပန်းလာခဲ့သမျှ အိမ်မှာ အနားယူကြတဲ့ အချိန်ဖြစ်သလို၊ တချို့အတွက်တော့ တစ်ပတ်စာ စုပုံနေတဲ့ အိမ်မှုကိစ္စတွေ၊ အဝတ်လျှော်၊ မီးပူတိုက်၊ အိမ်သန့်ရှင်းရေး လုပ်ငန်းတွေကို လုံးပန်းရတဲ့ အချိန်လည်း ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလို အလုပ်တွေ ရှုပ်နေတဲ့အခါ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာ တော်တော်များများက “ဒီနေ့တော့ အိမ်အလုပ်တွေနဲ့တင် အချိန်ကုန်သွားပြီ၊ တရားထိုင်ဖို့တောင် အချိန်မရလိုက်ဘူး” လို့ ညည်းတွားတတ်ကြပါတယ်။တရားအားထုတ်တယ် ဆိုတာ တိတ်ဆိတ်တဲ့ အခန်းထဲမှာ မျက်စိမှိတ်ပြီး ငြိမ်ငြိမ်လေး ထိုင်နေမှ ရတယ်လို့ ထင်မှတ်ထားရင် အဲဒါဟာ အင်မတန် နစ်နာပါတယ်။ ကျနော်ရေးတဲ့ စာတွေရဲ့ အဓိက ရည်မှန်းချက်ကတော့ လူ၊ ရဟန်း အရိယာတတ်နိုင်သလောက် များများ ပေါ်ထွန်းလာရေးပါ။ ဒါကြောင့်…
-
တစ်ပတ်တာလုံး ပင်ပန်းခဲ့သမျှ စနေနေ့ မနက် ၁၀ နာရီလောက်ဆိုရင် ခန္ဓာရော စိတ်ပါ အတော်လေး ပေါ့ပါးနေတတ်ပါတယ်။ အလုပ်တွေ ခဏနားထားရလို့၊ ဒါမှမဟုတ် ကိုယ်ဝါသနာပါတာလေးတွေ လုပ်ခွင့်ရလို့ စိတ်ထဲမှာ လန်းဆန်းပြီး သက်တောင့်သက်သာ ဖြစ်နေတဲ့ အချိန်ပါ။ဒီလို ပေါ့ပါးလန်းဆန်းနေတဲ့ အချိန်မှာ ကိုယ့်စိတ်ကို ပြန်ကြည့်ဖို့ မေ့နေတတ်ကြပါတယ်။ အများစုက “ငါ အနားရနေတယ်၊ ငါ ပေါ့ပါးနေတယ်၊ ငါ ပျော်တယ်” ဆိုပြီး အဲဒီခံစားချက်ကို “ငါ” နဲ့ သွားပြီး ပိုင်ရှင်လုပ်တတ်ကြပါတယ်။ အဲဒီလို ပိုင်ရှင်လုပ်လိုက်တဲ့အတွက် တနင်္လာနေ့ ရုံးပြန်တက်ရမယ့် အကြောင်း တွေးမိတာနဲ့ အဲဒီ “ငါ့ရဲ့ ပေါ့ပါးမှု” ကြီး ပျောက်သွားမှာ စိုးရိမ်တဲ့ ပူလောင်မှုက ချက်ချင်း ဝင်လာပါတော့တယ်။ဝိပဿနာအားထုတ်တယ်၊ စိတ္တာနုပဿနာ ရှုတယ်ဆိုတာ…
-
လောကကြီးမှာ ပကတိ အမှန်တရား (အရှိတရား) ဆိုတာ တကယ်တော့ အကြောင်းတရားတွေက ပြုပြင်ပေးနေတဲ့ သင်္ခါရတရားတွေ ဖြစ်တဲ့ “စိတ်၊ စေတသိတ်၊ ရုပ်” သက်သက်သာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ ပရမတ်တရားတွေ အပေါ်မှာမှ “ငါ၊ သူတပါး၊ ယောကျ်ား၊ မိန်းမ၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ သတ္တဝါ၊ အသက်လိပ်ပြာ” လို့ သွားပြီး ထင်မှတ်နေတာတွေ အားလုံးကတော့ တကယ်မရှိဘဲ ဖန်တီးယူထားတဲ့ “အစွဲ” တွေ သက်သက်ပါပဲ။ ကျနော်တို့ အများစုဟာ ဒီပကတိ အမှန်တရားကို မျက်ကွယ်ပြုပြီး၊ အတုအယောင် အစွဲအလမ်းတွေနဲ့ပဲ အချိန်ကုန်နေကြတာပါ။ပညတ် နှင့် ပရမတ်၊ မည်သည့်အရာကို ဉာဏ်ဖြင့် ယူရမည်နည်း“ပညတ် ပရမတ် စပ်သိသူမြတ်၏” ဆိုတဲ့ စကားတစ်ခွန်း အတော်လေး တွင်ကျယ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ပညတ်…
-
ဒီဆောင်းပါးကို မဖတ်ခင် “အရာရာဟာ အကြောင်းကြောင့် ဖြစ်တဲ့ သင်္ခါရတရားတွေ သက်သက်ပဲ၊ အဲဒီ သင်္ခါရတရား အားလုံးဟာ ဘယ်သူမှ မပိုင်ဆိုင်တဲ့၊ သူ့သဘောသူ ဆောင်နေတဲ့ အနတ္တ သက်သက်ပဲ” ဆိုတဲ့ အသိကို အရင်ဆုံး ပိုင်နိုင်ထားဖို့ လိုအပ်ပါတယ်။အခု ဆက်ပြီး ဆွေးနွေးချင်တာကတော့ ဒုက္ခသစ္စာ (ဆင်းရဲခြင်း အမှန်တရား) နဲ့ သမုဒယသစ္စာ (ဆင်းရဲကြောင်း အမှန်တရား) တို့ အဆုံးမရှိ လည်ပတ်နေတဲ့ သံသရာကြီး အကြောင်းပါ။ ဒီသဘောတရားတွေကို စာဖတ်ရုံ၊ တွေးတောရုံနဲ့ တန်းပြီး သိလို့ မရပါဘူး။ ကိုယ်တိုင် လက်တွေ့ အားထုတ်လို့-ဖြစ်ပျက်ကို မြင်တဲ့ဉာဏ် (ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်)အပျက်ချည်း ဆက်တိုက်မြင်တဲ့ဉာဏ် (ဘင်္ဂဉာဏ်) နဲ့အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ လက္ခဏာ သုံးပါးလုံးကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း ထိုးထွင်းသိမြင်တဲ့…
-
ဗုဒ္ဓရဲ့ အဆုံးအမဟာ တကယ်တမ်းကျတော့ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲကနေ လွတ်မြောက်ကြောင်းကိုသာ အဓိက ဦးတည်ပါတယ်။ လောကုတ္တရာကို မျက်နှာမူတဲ့ လမ်းစဉ်ဖြစ်တဲ့အတွက်၊ လောကီရဲ့ သတ်မှတ်ချက် အများစုနဲ့တော့ ဆန့်ကျင်ဘက် ဖြစ်နေတတ်ပါတယ်။ လောကီလူသားတွေ တွေးခေါ်ခံစားကြတဲ့အခါမှာ “ငါ၊ ငါ့ဟာ” ဆိုတဲ့ “အတ္တ” ကို အခြေခံပြီးမှ စဉ်းစားကြတာပါ။ ဒါကြောင့် လောကီရေးရာမှာ “ချစ်ခြင်းမေတ္တာ” ဆိုတာကို အကောင်းဆုံး၊ အမြင့်မြတ်ဆုံးအဖြစ် အတ္တနဲ့ ပုံဖော် ကြံစည်ကြပါတယ်။ လောကီလူသားတွေကို ချစ်ခြင်းမေတ္တာအကြောင်း ဟောပြောရတာ အလွန်လွယ်ကူပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲဆိုတော့ လူတွေဟာ အမုန်းတရားရဲ့ ဆိုးရွားတဲ့ အပြစ်ကို မြင်တဲ့အခါ၊ သူ့ရဲ့ ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်တဲ့ ချစ်ခြင်းမေတ္တာကတော့ အပြစ်ကင်းတယ်လို့ အလွယ်တကူ ယူဆလိုက်ကြလို့ပါပဲ။ တကယ်တော့ ဝိပဿနာအမြင်နဲ့ ကြည့်ရင် လောကီချစ်ခြင်းမေတ္တာဆိုတာ အပြစ်ကင်းတဲ့ တရား…
-
ကျွန်တော်တို့ အားလုံးရဲ့ သန္တာန်မှာ အမြစ်တွယ်နေတဲ့ အင်မတန် ဆိုးရွားတဲ့ ရောဂါဆိုးကြီး တစ်ခုရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ “ဒိဋ္ဌုပါဒါန်” လို့ခေါ်တဲ့ အမှားကို အမှန်ထင်ပြီး အသေအလဲ စွဲလမ်းနေတဲ့ တရားပါပဲ။ ဘယ်လို စွဲလမ်းတာလဲဆိုရင်- “ငါ၊ သူ၊ ယောက်ျား၊ မိန်းမ” ဆိုပြီး တစ်ဦးချင်းစီရဲ့ ကိုယ်ပိုင်ဖြစ်တည်မှု (Identity) တွေ တကယ် ရှိနေတယ်၊ “ပုဂ္ဂိုလ်၊ သတ္တဝါ၊ အသက်လိပ်ပြာ” ဆိုတာတွေ တကယ် ရှိတယ်လို့ စွဲယူထားတာပါ။ ဒီအစွဲ နှစ်ခု ပေါင်းသွားတဲ့အခါ လောကကြီးမှာ ဖြစ်ပျက်နေသမျှကို “ဒါကတော့ ငါ စီမံတာ၊ ငါ လုပ်တာ၊ သူကတော့ ဘယ်လိုလူမျိုး” စသဖြင့် အမြင်တွေ ကွဲပြားလာပါတော့တယ်။ သမုတိအမှန် အပေါ် အထင်မှားမှု ဒီနေရာမှာ…
-
ကျမ်းဂန်လာ အဘိဓမ္မာ စကားရပ်တွေကို လက်တွေ့ တရားအားထုတ်နေတဲ့ ယောဂီတွေ ဉာဏ်ထဲမှာ ရှင်းလင်းလွယ်ကူစွာ ပေါ်လွင်သွားအောင်၊ ဥပမာလေးတွေနဲ့ တွဲဖက်ပြီး အောက်ပါအတိုင်း အသစ် ပြန်လည် ရှင်းလင်း တင်ပြပေးလိုက်ပါတယ်။ ၁။ သမ္မာဒိဋ္ဌိ (မှန်ကန်သော သိမြင်မှု) ဝိပဿနာရှုတဲ့အခါ ရုပ်နာမ်တွေရဲ့ ဖြစ်ပျက်နေမှု (အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ သဘော) ကို ကွဲကွဲပြားပြား ထိုးထွင်း သိမြင်တဲ့ဉာဏ်ပါ။ ဥပမာ – မှောင်မိုက်နေတဲ့ အခန်းထဲကို ရောက်လာတဲ့ “အလင်းရောင် (သို့) ဓာတ်မီး” နဲ့ တူပါတယ်။ အမှောင် (မောဟ) ကို ခွင်းပြီး အရှိတရားကို ထင်ရှားစေပါတယ်။ ဒါ့အပြင် လမ်းမှားသွားမယ့် စိတ်ကို လမ်းမှန်ရောက်အောင် ပြန်လည် ထိန်းကျောင်းပေးတဲ့ “ကြိမ်လုံး” နဲ့လည်း…
-
မြန်မာ့လူဘောင်မှာ ငယ်စဉ်ကတည်းက ရိုက်သွင်းခံထားရတဲ့ “အနန္တော အနန္တ ငါးပါး” ဆိုတဲ့ စကားဟာ တကယ်တမ်း မြတ်စွာဘုရားရှင် ဟောကြားခဲ့တဲ့ ပါဠိတော်တွေမှာ လုံးဝ (လုံးဝ) မပါရှိပါဘူး။ ဒါဟာ ဗုဒ္ဓရဲ့ တိုက်ရိုက်အဆုံးအမ မဟုတ်ဘဲ၊ နောက်ပိုင်းခေတ်တွေကျမှ ဂိုဏ်းဆရာတချို့က မိမိတို့ကိုယ်တိုင် အပူဇော်ခံ၊ အကိုးကွယ်ခံချင်တဲ့ ဆန္ဒနဲ့ “မိဘ” ဆိုတဲ့ ကြားခံကို အသုံးချပြီး “ဆရာ” ဆိုတဲ့ ခေါင်းစဉ်ကိုပါ ရတနာသုံးပါးနဲ့ တစ်တန်းတည်းထားဖို့ တီထွင်ခဲ့ကြတဲ့ အယူအဆတစ်ခုသာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလို လွဲမှားတဲ့ အယူအဆကို လက်ခံထားခြင်းကြောင့် လက်တွေ့ဘဝတွေမှာ ကြီးမားတဲ့ လွဲချော်မှုတွေ၊ စိတ်ပိုင်းဆိုင်ရာ အခက်အခဲတွေ အများကြီး ဖြစ်ပေါ်လာရပါတယ်။ ဒါကို အချက်ကျကျ ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာကြည့်ပါမယ်။ ၁။ လောကုတ္တရာ နှင့် လောကီကို…
-
မြန်မာ့လူဘောင်မှာ အမြစ်တွယ်နေတဲ့ “ထဘီတန်းအောက် ဝင်ရင် ဘုန်းနိမ့်တယ်” ဆိုတဲ့ အယူအဆကို ဗုဒ္ဓရဲ့ တရားစစ်တရားမှန် မြင်ကွင်းကနေ သုံးသပ်ကြည့်ချင်ပါတယ်။ ဒီအစဉ်အလာကို ဉာဏ်နဲ့ ဖြတ်ကျော်ကြည့်တဲ့အခါ အလွန်ရှင်းလင်းတဲ့ အဖြေကို ရရှိမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ၁။ ဘုန်း ဆိုတာ ဘာလဲ ပထမဆုံး “ဘုန်း” ဆိုတဲ့ စကားလုံးကို တရားသဘောအရ အရင် သတ်မှတ်ဖို့ လိုပါတယ်။ “ဘုန်း” ဆိုတာ တကယ်တော့ “ကံ” (ဘုန်းကံ) ကို ဆိုလိုတာပါ။ မြတ်စွာဘုရားက “စေတနာကို ကံလို့ ငါဘုရား ဟောတော်မူတယ်” လို့ မိန့်ဆိုခဲ့ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ကံကို ဖြစ်စေတဲ့ အဓိက လက်သည်ဟာ ကိုယ့်စိတ်ထဲမှာ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ “စေတနာ” သက်သက်ပါပဲ။ စေတနာ ကောင်းရင်…
-
ကျနော်တို့ လူသားတွေရဲ့ အကြီးမားဆုံးသော အလွဲကြီး၊ သံသရာ တစ်လျှောက်လုံး လှည့်စားခံခဲ့ရတဲ့ အလိမ်အညာကြီး တစ်ခုရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ “မနေ့က ‘ငါ’ နဲ့ ဒီနေ့ ‘ငါ’ ဟာ အတူတူပဲ။ ငယ်ငယ်က ‘ငါ’ နဲ့ အခု ကြီးလာတဲ့ ‘ငါ’ ဟာ တစ်ယောက်တည်းပဲ” လို့ ထင်မှတ်ထားတဲ့ အထင်မှားကြီးပါပဲ။ ဒီအထင်မှားကို တရားသဘောအရ “နိစ္စသညာ” (အမြဲတမ်း ခိုင်မြဲနေတယ်လို့ မှတ်ယူထားတဲ့ အမှတ်လွဲကြီး) လို့ ခေါ်ပါတယ်။ ဒီ နိစ္စသညာ ရှိနေသရွေ့ “ငါ” ဆိုတဲ့ အတ္တ (Ego) က ခိုင်မာနေမှာဖြစ်ပြီး၊ အဲဒီ “ငါ” အတွက် လိုချင်တပ်မက်မှုတွေ၊ စိုးရိမ်ပူပန်မှုတွေ၊ ဒေါသတွေ၊ မာနတွေက ဆက်တိုက် ဖြစ်ပေါ်နေမှာပါ။…