ယခုလို အင်္ဂါနေ့ နေ့လည် တစ်နာရီ အချိန်ဆိုတာဟာ တစ်ပတ်တာရဲ့ အလုပ်တာဝန်တွေ အရှိန်ရနေပြီ ဖြစ်သလို၊ နေ့လည်စာ စားသောက်ပြီးနောက် ခန္ဓာကိုယ်နဲ့ စိတ်က အနည်းငယ် လေးလံ ထိုင်းမှိုင်းချင်နေတတ်တဲ့ အချိန်မျိုး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလို အချိန်အခါမျိုးမှာ ကိုယ့်ရဲ့ နေ့စဉ် ဖြတ်သန်းလှုပ်ရှားနေတဲ့ ဘဝကို ဉာဏ်နဲ့ တစ်ချက်လောက် ရပ်ပြီး လေ့လာကြည့်စေချင်ပါတယ်။ ကျနော်တို့တွေဟာ နေ့စဉ်နဲ့အမျှ မြင်နေ၊ ကြားနေ၊ စားသောက်နေ၊ တွေးတောနေကြပါတယ်။ အဲဒီလို လုပ်ဆောင်နေတဲ့ အခါတိုင်းမှာ ကျနော်တို့ရဲ့ စိတ်ထဲမှာ အလိုအလျောက် ဝင်ရောက်လာတဲ့ အသိတစ်ခု ရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ “ငါ မြင်တယ်၊ ငါ ကြားတယ်၊ ငါ ခံစားရတယ်၊ ငါ တွေးတယ်” ဆိုတဲ့ အသိပါပဲ။ ဒီကနေ့…

ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား ဟောကြားတော်မူခဲ့တဲ့ တန်ဖိုး မဖြတ်နိုင်တဲ့ သာသနာတော်ရဲ့ အသက်၊ အနှစ်သာရဟာ “မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး” ဆိုတဲ့ အကျင့်မြတ်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ဘုရားမပွင့်ခင် ကာလတွေတုန်းက လူတွေဟာ ကိလေသာ ခေါင်းပါးသွားအောင် ဆိုပြီး လမ်းမှားတွေကို ကျင့်ကြံခဲ့ကြပါတယ်။ တချို့က တဏှာကို ကုန်ခန်းသွားအောင် လုပ်မယ်ဆိုပြီး နေပူလှန်း၊ မီးကင်စသဖြင့် ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် အပြင်းအထန် နှိပ်စက်တဲ့ အကျင့် (အတ္တကိလမထာနုယောဂ) ကို ကျင့်ကြပါတယ်။ (မြတ်စွာဘုရားလောင်း ကိုယ်တော်တိုင်ပင် ဘုရားမဖြစ်မီက ဤဒုက္ကရစရိယာ အကျင့်ကို ခြောက်နှစ်တိုင်တိုင် ကျင့်ကြံခဲ့ဖူးပါတယ်)။ တချို့ကျတော့လည်း တဏှာကို ပြည့်ဝသွားအောင် ဖြည့်ဆည်းပေးလိုက်ရင် ငြိမ်းသွားမှာပဲ ဆိုပြီး ကာမဂုဏ် အာရုံတွေကို အဆုံးစွန် ခံစားကြပြန်ပါတယ် (ကာမသုခလ္လိကာနုယောဂ)။ နောက်ဆုံး ဘုရားရှင် ကိုယ်တော်တိုင် ဒီအစွန်းရောက် အကျင့်နှစ်ခုစလုံးဟာ…

ယခုလို တနင်္လာနေ့ နေ့လည် တစ်နာရီ အချိန်ဆိုတာ တစ်ပတ်တာရဲ့ အလုပ်တာဝန်တွေကို စတင် အကောင်အထည်ဖော်ရတဲ့ အချိန်ဖြစ်ပါတယ်။ လုပ်ငန်းခွင်မှာဖြစ်စေ၊ အိမ်မှုကိစ္စတွေမှာဖြစ်စေ လှုပ်ရှား ရုန်းကန်နေကြရချိန်မှာ၊ လူတွေရဲ့ စိတ်ဟာ လက်ရှိ လုပ်နေတဲ့ ပစ္စုပ္ပန် အလုပ်တွေထက်၊ ပြီးဆုံးသွားခဲ့ပြီ ဖြစ်တဲ့ “အတိတ်” ကာလတွေဆီကို မကြာခဏ ဆိုသလို ပြန်လည် လွင့်မျောသွားတတ်ပါတယ်။ “အရင်တုန်းက သူက ငါ့ကို ဒီလို မတရား လုပ်ခဲ့တာ”၊ “ငါသာ အဲဒီတုန်းက ဒီလို ဆုံးဖြတ်ခဲ့ရင် အခုလောက်ဆို ငါ့ဘဝက သာယာနေလောက်ပြီ” စသဖြင့် အတိတ်က နာကြည်းစရာတွေ၊ နောင်တရစရာတွေကို ခေါင်းထဲမှာ အထပ်ထပ် ပြန်တွေးပြီး ပူလောင်နေတတ်ကြပါတယ်။ တချို့ကျတော့လည်း အတိတ်က အောင်မြင်ခဲ့တာတွေ၊ ပျော်ရွှင်ခဲ့ရတာတွေကို ပြန်တွေးပြီး “အခုတော့…

ဤဆောင်းပါးကို မဖတ်ရှုမီ “သင်္ခါရမှ အနတ္တကို သိမ်းဆည်းခြင်း” ဟူသော ဆောင်းပါးကို အရင် ဖတ်ရှုထားရန် အကြံပြုလိုပါသည်။ ထို့အပြင် သင်္ခါရ၏ သဘော၊ ရုပ်နာမ်၏ သဘော၊ အနတ္တ၏ သဘောတရားများကို အခြေခံအားဖြင့် နားလည်ထားရန် လိုအပ်ပါသည်။ ဒီဆောင်းပါးမှာ အဓိက ဆွေးနွေးချင်တာကတော့ ဒုက္ခသစ္စာနဲ့ သမုဒယသစ္စာ နှစ်ပါး ဘယ်လို အချိတ်အဆက်မိမိ သံသရာလည်နေသလဲ ဆိုတဲ့ အကြောင်းပါ။ ဒီအကြောင်းကို ချက်ချင်းကြီး တန်းပြီး သဘောပေါက်ဖို့တော့ မလွယ်ပါဘူး။ ဖတ်ရှုသူ ယောဂီ မိတ်ဆွေများ အနေနဲ့- ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်: ဖြစ်ပျက်ကို မြင်တဲ့ဉာဏ်၊ ဘင်္ဂဉာဏ်: အပျက်ချည်းသက်သက်ကို မြင်တဲ့ဉာဏ်၊ အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ ဆိုတဲ့ လက္ခဏာရေး သုံးပါးကို အထူး ထင်ထင်ရှားရှား မြင်တဲ့ဉာဏ်-…

ယခုလို တနင်္ဂနွေနေ့ နေ့လည် တစ်နာရီ အချိန်ဆိုတာ မိသားစုတွေ စုံစုံလင်လင်နဲ့ အနားယူကြ၊ စကားစမြည် ပြောကြရင်း ဖြတ်သန်းလေ့ရှိတဲ့ အချိန်အခါ ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလို ပတ်ဝန်းကျင်နဲ့ မိသားစုကြားမှာ နေထိုင်တဲ့အခါ ကျနော်တို့ရဲ့ နှုတ်ဖျားမှာရော၊ စိတ်ထဲမှာပါ အမြဲတမ်း နေရာယူထားတဲ့ စကားလုံးတွေ ရှိပါတယ်။ အဲဒါတွေကတော့ “ငါ”၊ “သူ”၊ “ငါ့သား”၊ “ငါ့သမီး”၊ “လူ”၊ “သတ္တဝါ” ဆိုတဲ့ အသုံးအနှုန်းတွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ ကျနော်ရေးတဲ့ စာတွေရဲ့ အဓိက ရည်မှန်းချက်ကတော့ လူ၊ ရဟန်း အရိယာ တတ်နိုင်သလောက် များများ ပေါ်ထွန်းလာရေး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီကနေ့ တနင်္ဂနွေ နေ့လည်ခင်းမှာ ဝိပဿနာ အားထုတ်နေကြတဲ့ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာ အပေါင်းတို့အတွက် ကျနော်တို့…

“ငါ၊ သူ၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ သတ္တဝါ ဆိုတာ တကယ်တော့ မရှိပါဘူး” ဆိုတဲ့ စကားဟာ ဗုဒ္ဓမြတ်စွာဘုရား ပွင့်ထွန်းလာမှသာ ကြားခွင့်ရတဲ့ အလွန် နက်နဲတဲ့ စကားရပ် ဖြစ်ပါတယ်။ နားလည် သဘောပေါက်ဖို့လည်း အင်မတန် ခက်ခဲပါတယ်။ ဝိပဿနာ အားထုတ်နေကြတဲ့ ဓမ္မမိတ်ဆွေများ အနေနဲ့ ရုပ်နဲ့ နာမ်ကို ခွဲခြားသိမြင်တဲ့ ဉာဏ် (နာမရူပပရိစ္ဆေဒဉာဏ်) လောက်တော့ ရရှိပြီးကြပြီလို့ ယူဆပါတယ်။ အဲဒီလို ရုပ်နာမ်ခွဲသိတဲ့ ဉာဏ်ပေါ်လာတဲ့အခါ၊ “ငါ၊ သူ၊ ယောကျ်ား၊ မိန်းမ၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ သတ္တဝါ ဆိုတာ တကယ်မရှိဘဲ ရုပ်နဲ့ နာမ် သက်သက်သာ ရှိပါလား” လို့ သိမြင်သွားတဲ့ “ဒိဋ္ဌိဝိသုဒ္ဓိ (အမြင်စင်ကြယ်ခြင်း)” ရဲ့ အရသာကို ခံစားဖူးကြမှာပါ။ ကျနော့်အတွက်တော့…

နေ့လည် ၁ နာရီ အချိန်အခါသမယမှာ နေ့စဉ် ဘဝရဲ့ ရှုပ်ထွေးလှတဲ့ လောကီအာရုံတွေ ကြားထဲကနေ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်ဖို့ ဝိပဿနာတရားကို လက်တွေ့ အားထုတ်နေကြတဲ့ ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာမများ အားလုံးအတွက် ဒီဆောင်းပါးကို အထူးရည်ရွယ် ရေးသားလိုက်ပါတယ်။ ကျွန်တော်တို့ လူသားတွေရဲ့ စိတ်သဘာဝမှာ အလွန် ကြောက်စရာကောင်းတဲ့ အကျင့်ဆိုးတစ်ခု ရှိပါတယ်။ အဲဒါကတော့ ကျက်ပြီးသား အနာဟောင်းတွေကို ပြန်ဆွပြီး ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ပြန်လည် နှိပ်စက်တတ်တဲ့ အကျင့်ပါပဲ။ ငြိမ်ငြိမ်လေး ထိုင်နေရင်းကနေ၊ ဒါမှမဟုတ် အလုပ်တစ်ခုခု လုပ်နေရင်းကနေ ရုတ်တရက် လွန်ခဲ့တဲ့ လက၊ လွန်ခဲ့တဲ့ နှစ်က၊ ဒါမှမဟုတ် မနေ့က ဖြစ်ခဲ့တဲ့ အဆင်မပြေမှု တစ်ခုကို စိတ်က ပြန်ရောက်သွားတတ်ပါတယ်။ “သူ ငါ့ကို ဒီလို…

ကျွန်တော်တို့ တစ်ပတ်တာလုံး တနင်္ဂနွေနေ့ကနေ သောကြာနေ့အထိ နေ့စဉ်ဘဝမှာ ကြုံတွေ့ရတဲ့ အခက်အခဲတွေ၊ ပူပန်မှုတွေ၊ မကျေနပ်မှုတွေ၊ မာနတက်မှုတွေကို ဝိပဿနာ ရှုထောင့်ကနေ ဘယ်လို ဓာတ်ခွဲ ကြည့်ရမလဲ ဆိုတာကို အသေးစိတ် လေ့လာခဲ့ကြပြီး ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီလို ပြဿနာတွေ အားလုံးရဲ့ အမြစ်ခြေကို လိုက်ရှာကြည့်လိုက်ရင်၊ အဖြေက တစ်ခုတည်းပါပဲ။ အဲဒါကတော့ “ငါ” ဆိုတဲ့ အတ္တအစွဲ နဲ့ “သူ” ဆိုတဲ့ ပညတ်အမြင်မှား (ဒိဋ္ဌိ) ကြီးကို အခိုင်အမာ ဆုပ်ကိုင်ထားခြင်း ကြောင့်ပါပဲ။ “ငါ” လို့ စွဲလိုက်တာနဲ့ “ငါ့ဟာ၊ ငါ့မိသားစု၊ ငါ့ဂုဏ်သိက္ခာ” ဆိုတဲ့ ဥပါဒါန်တွေ ဆက်လာပါတယ်။ အဲဒီအရာတွေကို ကာကွယ်ဖို့အတွက် “သူ” နဲ့ ယှဉ်ပြိုင်ရတယ်၊ “သူ”့ ကို…

‘အနတ္တ’ ဆိုတဲ့ စကားလုံးရဲ့ တိုက်ရိုက် အဓိပ္ပာယ်ကတော့ ‘အတ္တ မဟုတ်ခြင်း’ ပါပဲ။ တကယ်တော့ အနတ္တ ဆိုတာကို စကားလုံး တစ်လုံးတည်း သီးခြား ခွဲထုတ် ပြောဆိုတာထက်၊ အပြည့်အစုံ ဆိုရရင် “သဗ္ဗေ ဓမ္မာ အနတ္တာ” လို့ နားလည်ထားရပါမယ်။ အဓိပ္ပာယ်ကတော့- အလုံးစုံသော ဓမ္မ (တရား) တို့သည် အတ္တ မဟုတ်ကြဘူး လို့ ဆိုလိုတာပါ။ (ဒီနေရာမှာ အလုံးစုံသော တရားဆိုသည်မှာ အကြောင်းတရားကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ ‘သင်္ခါရတရား’ တွေရော၊ အကြောင်းတရားက ပြုပြင်ဖန်တီးထားခြင်း မဟုတ်တဲ့ ‘ဝိသင်္ခါရတရား’ တွေပါ အကုန်လုံး အကျုံးဝင်ပါတယ်)။ ‘အတ္တ’ ဟူသော အထင်မှားမှု အစွဲအလမ်း လောကမှာရှိတဲ့ လူသားအများစုဟာ မိမိကိုယ်မိမိ ‘အတ္တ (ငါ)’…

ကျွန်တော်တို့ လူသားတွေရဲ့ စိတ်သဘာဝကို သေချာ လေ့လာကြည့်မယ်ဆိုရင်၊ မျောက်တစ်ကောင် သစ်ပင်တစ်ပင်ကနေ နောက်တစ်ပင်ကို အဆက်မပြတ် ခုန်ကူးနေသလိုပဲ၊ ကျွန်တော်တို့ရဲ့ စိတ်ဟာလည်း ပစ္စုပ္ပန်တည့်တည့်မှာ ငြိမ်ငြိမ်လေး နေလေ့မရှိပါဘူး။ ခဏနေရင် ပြီးဆုံးသွားတဲ့ “အတိတ်” ကိစ္စတွေကို ပြန်တွေးပြီး နောင်တရလိုက်၊ မကျေနပ်ဖြစ်လိုက်၊ လွမ်းဆွတ်လိုက် ဖြစ်နေတတ်ပါတယ်။ နောက်ခဏနေတော့ မရောက်လာသေးတဲ့ “အနာဂတ်” ကို လှမ်းတွေးပြီး ကြိုတင်ပူပန်လိုက်၊ မျှော်လင့်ချက်တွေ ထားလိုက်နဲ့ အချိန်ပြည့် ဗျာများနေတတ်ပါတယ်။ ဒီလို အတိတ်နဲ့ အနာဂတ် ဇာတ်လမ်းတွေကြားမှာ စိတ်က ဟိုပြေးဒီလွှား လုပ်နေတဲ့အခါ၊ ကျွန်တော်တို့ဟာ တကယ့် အသက်ရှင်နေတဲ့ အချိန်၊ တကယ့် တရားရှိတဲ့ အချိန်ဖြစ်တဲ့ “ပစ္စုပ္ပန် အခိုက်အတန့်လေး” ကို လုံးဝ လက်လွတ် ဆုံးရှုံးသွားရပါတယ်။ ပစ္စုပ္ပန်ကို…