“အာဟုနေယျာ” (အဝေးမှ ဆောင်လာသော အလှူကို ခံထိုက်ခြင်း)

====================================

ဂုဏ်တော်သည် ဝိနည်းအရ သင်္ကန်းဝတ်ထားရုံမျှဖြင့် မရနိုင်ဘဲ၊ တရားအားထုတ်မှု (ဝိပဿနာ/မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး) ကြောင့် ရရှိလာသော အရိယာမဂ်ဉာဏ်အပေါ်၌သာ တိုက်ရိုက်အခြေခံကြောင်း အောက်ပါကျမ်းဂန်အထောက်အထားများဖြင့် သက်သေပြနိုင်ပါသည်။

________________________________________

၁။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ် အဋ္ဌကထာ (သံဃာနုဿတိနိဒ္ဒေသ)

အဋ္ဌကထာဆရာ အရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသက “အာဟုနေယျ” ဂုဏ်တော်ကို အကျယ်ဖွင့်ဆိုရာတွင် မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်ရှိသူကိုသာ ရည်ညွှန်းကြောင်း ဤသို့ဆိုပါသည်။

“စတုန္နံ မဂ္ဂါနံ စတုန္နံ ဖလာနဉ္စ ဝသေန အာဟုနံ အရဟတီတိ အာဟုနေယျော။” (မဂ်လေးပါး၊ ဖိုလ်လေးပါးတို့၏ အစွမ်းဖြင့် အဝေးမှဆောင်လာသော အလှူကို ခံထိုက်သောကြောင့် အာဟုနေယျ မည်၏။)

• ကျမ်းကိုးအချက်: မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်ဆိုသည်မှာ ဝိပဿနာတရားအားထုတ်မှု၏ နောက်ဆုံးရလဒ်များ ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အာဟုနေယျဂုဏ်သည် ဝိပဿနာအကျင့်မှ ထွက်ပေါ်လာသော “အရိယာရဟန်း” တို့၏ ကိုယ်ပိုင်ဂုဏ်တော်ဖြစ်ပြီး တရားမအားထုတ်သော ပုထုဇဉ်တို့နှင့် မသက်ဆိုင်ကြောင်း ထင်ရှားပါသည်။

၂။ ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ဣတိဝုတ္တကပါဠိ (တတိယဣတိဝုတ္တက)

မြတ်စွာဘုရားရှင်က အလှူခံထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ် (အာဟုနေယျ) နှင့် ပတ်သက်၍ ဤသို့ ဟောကြားခဲ့ပါသည်။

“အကြင်ရဟန်းသည် သမာဓိရှိ၏၊ ပညာရှိ၏၊ ကိလေသာတို့မှ လွတ်မြောက်၏။ ထိုကဲ့သို့သော ရဟန်းသည်သာ အဝေးမှဆောင်လာသော အလှူကို ခံထိုက်သော (အာဟုနေယျ) ဖြစ်၏။”

• ကျမ်းကိုးအချက်: ဤနေရာတွင်ပါရှိသော သမာဓိ နှင့် ပညာ ဟူသည်မှာ မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး (ဝိပဿနာ) အကျင့်ကို ဆိုလိုခြင်းဖြစ်သည်။ တရားအားထုတ်ခြင်းမရှိဘဲ ကိလေသာမကင်းသောသူသည် အလှူကို ခံထိုက်သည့် အဆင့်သို့ မရောက်နိုင်ပါ။

၃။ မဇ္ဈိမနိကာယ်၊ ဒက္ခိဏဝိဘင်္ဂသုတ်

အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်တို့၏ အဆင့်အတန်းကို ခွဲခြားပြရာတွင် ဘုရားရှင်က “အရိယာပုဂ္ဂိုလ် ရှစ်ပါး” (မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်ရသူများ) ကိုသာ အလှူခံအမြတ်ဆုံး (အာဟုနေယျ) အဖြစ် သတ်မှတ်ခဲ့ပါသည်။

• ပုထုဇဉ်ရဟန်းသည် သီလရှိနေစေဦးတော့၊ တရားမရသေးသရွေ့ အာဟုနေယျဂုဏ်တော် အစစ်အမှန် မရှိသေးပါ။

• ကျမ်းကိုးအချက်: အရိယာဖြစ်ရန်မှာ ဝိပဿနာအားထုတ်ခြင်းမှတစ်ပါး အခြားလမ်းမရှိသဖြင့် အာဟုနေယျဂုဏ်သည် တရားအားထုတ်မှုအပေါ်၌သာ အခြေခံပါသည်။

________________________________________

ချေပချက် အနှစ်သာရ

အစဉ်အလာသမားတို့က ရဟန်းဝတ်ထားပြီး ဝိနည်းစောင့်နေလျှင် အလှူခံထိုက်သည် (အာဟုနေယျ) ဟု ယူဆကြသော်လည်း ကျမ်းဂန်များအရ –

1. အာဟုနေယျ = မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်ရှိသူ (ဝိပဿနာအကျင့်၏ ရလဒ်) ဖြစ်သည်။

2. အာဟုနေယျ = ကိလေသာကင်းစင်သူ (တရားအားထုတ်မှုကြောင့် စင်ကြယ်သူ) ဖြစ်သည်။

ထို့ကြောင့် သင်ပေးပို့ထားသော စာမူပါအတိုင်း “ရဟန်းကိစ္စ (တရားအားထုတ်ခြင်း) ကို မလုပ်သောသူအား လှူဒါန်းခြင်းသည် အကျိုးမရှိနိုင်ရုံမျှမက သာသနာကို ဖျက်ဆီးနေသူအား ထောက်ပံ့ရာ ရောက်သည်” ဆိုသောအချက်မှာ အင်မတန် ခိုင်လုံပါသည်။ တရားမအားထုတ်ဘဲ အလှူခံနေသော ပုထုဇဉ်ရဟန်းသည် အလှူရှင်၏ စေတနာကို အကျိုးမဖြစ်စေနိုင်ဘဲ “အာဟုနေယျ” ဟူသော ဂုဏ်တော်နှင့် ဆန့်ကျင်ဘက်ဖြစ်သော “အလှူခံယုတ်” သာ ဖြစ်နေမည် ဖြစ်ပါသည်။

“ပါဟုနေယျာ” (ဧည့်သည်အတွက် ပြင်ဆင်ထားသော အလှူကို ခံထိုက်ခြင်း)

=========================================

ဂုဏ်တော်သည်လည်း ရုပ်ပိုင်းဆိုင်ရာ သင်္ကန်းဝတ်ထားရုံမျှဖြင့် မရနိုင်ဘဲ၊ တရားအားထုတ်မှု (ဝိပဿနာ/မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး) ကြောင့် ကိလေသာစင်ကြယ်သွားသော အရိယာရဟန်းများ၏ ဂုဏ်ရည်ဖြစ်ကြောင်း အောက်ပါကျမ်းဂန်အထောက်အထားများဖြင့် သက်သေပြနိုင်ပါသည်။

________________________________________

၁။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ် အဋ္ဌကထာ (သံဃာနုဿတိနိဒ္ဒေသ)

အဋ္ဌကထာဆရာ အရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသက “ပါဟုန” (ဧည့်သည်အတွက်ပစ္စည်း) နှင့် “ပါဟုနေယျ” ကို ဤသို့ ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။

“ပါဟုနံ နာမ သက္ကာရော၊ သော စ အဘိပတ္တေဟိ ပိယမနာပေဟိ ဉာတိမိတ္တေဟိ ဥပနီတတ္တာ ပါဟုနန္တိ ဝုစ္စတိ။ တဿ ပါဟုနဿ အရဟတ္တာ ပါဟုနေယျော။” (ချစ်ခင်မြတ်နိုးအပ်သော ဆွေမျိုးမိတ်ဆွေ ဧည့်သည်များအတွက် ရည်စူး၍ အထူးပြင်ဆင်ထားသော လက်ဆောင်ပစ္စည်းကို ‘ပါဟုန’ ဟု ခေါ်သည်။ ထိုကဲ့သို့သော အမြတ်ဆုံးပစ္စည်းကို ခံယူရန် ထိုက်တန်သောကြောင့် ‘ပါဟုနေယျ’ မည်၏။)

• ကျမ်းကိုးအချက်: ဤနေရာတွင် မည်သည့်အတွက်ကြောင့် ထိုမျှအဖိုးတန်သော ပစ္စည်းနှင့် ထိုက်တန်သနည်းဟု ဆက်လက်ဆန်းစစ်သော် သံဃာတော်များ၏ “လောကုတ္တရာဂုဏ်” (မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်) ကြောင့်သာ ဖြစ်သည်ဟု ဖွင့်ဆိုပါသည်။ ပုထုဇဉ်ရဟန်းသည် ကိလေသာမကင်းသဖြင့် ဆွေမျိုးများအတွက် ပြင်ထားသော အမြတ်ဆုံးပစ္စည်းကို ခံယူရန် ဂုဏ်ရည်မပြည့်သေးဘဲ ဝိပဿနာကျင့်စဉ်ဖြင့် ကိလေသာကို ဖယ်ရှားထားသူသာလျှင် ဤဂုဏ်နှင့် ပြည့်စုံပါသည်။

၂။ ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ သုတ္တနိပါတ် (သုန္ဒရိကဘာရဒွါဇသုတ်)

မြတ်စွာဘုရားရှင်က အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်၏ အရည်အချင်းနှင့် ပတ်သက်၍ ဘာရဒွါဇပုဏ္ဏားအား ဤသို့ ဟောကြားခဲ့ပါသည်။

“အကြင်ပုဂ္ဂိုလ်သည် သံသရာဝဋ်မှ လွတ်မြောက်ကြောင်းတရားကို သိမြင်၏၊ ကိလေသာအညစ်အကြေး ကင်းစင်၏၊ ဇာတ် (အနွယ်) ကြောင့် ရဟန်းဖြစ်သည်မဟုတ်ဘဲ အကျင့်ကြောင့်သာ ရဟန်းဖြစ်၏။ ထိုသူသည်သာ ‘ပါဟုန’ (ဧည့်သည်အတွက်ပစ္စည်း) ကို ခံယူထိုက်သောသူ ဖြစ်၏။”

• ကျမ်းကိုးအချက်: မြတ်စွာဘုရားရှင်က ဇာတ်နိမ့်မြင့် သို့မဟုတ် အသွင်သဏ္ဌာန်ကို ပယ်၍ “ဝိပဿနာနှင့် မဂ်ဉာဏ်” ကြောင့် ကိလေသာကင်းစင်သူကိုသာ ပါဟုနေယျဟု အတိအကျ သတ်မှတ်ခဲ့ပါသည်။

၃။ ဒီဃနိကာယ်၊ သီလက္ခန္ဓဝဂ် (ကူဋဒန္တသုတ်)

မြတ်စွာဘုရားရှင်က ယဇ်ပူဇော်ခြင်းထက် မြတ်သော အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်များကို ပြရာတွင် “သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ” ကျင့်စဉ် (မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး) ကို ကျင့်ကြံ၍ အရဟတ္တဖိုလ်သို့ ရောက်သူများကိုသာ အမြတ်ဆုံးသော ပါဟုနေယျပုဂ္ဂိုလ်များအဖြစ် မိန့်ကြားခဲ့ပါသည်။

• ကျမ်းကိုးအချက်: တရားမအားထုတ်သော ပုထုဇဉ်သည် မည်မျှပင် ဝိနည်းစောင့်စေဦးတော့၊ ပါဟုနေယျဂုဏ်၏ အနှစ်သာရဖြစ်သော “အမြတ်ဆုံးသော ဧည့်သည်ကဲ့သို့ ကိုးကွယ်ခံထိုက်ခြင်း” ဂုဏ်ကို မရနိုင်ပါ။

________________________________________

ချေပချက် အနှစ်သာရ

အစဉ်အလာသမားတို့က ရဟန်းအသွင်ရှိလျှင် ဧည့်သည်ထက် မြတ်သည်ဟု ယူဆတတ်ကြသော်လည်း ကျမ်းဂန်များအရ –

1. ပါဟုနေယျ = ကိလေသာကင်းစင်သော အရိယာ (တရားအားထုတ်မှု၏ ရလဒ်) ဖြစ်သည်။

2. ပါဟုနေယျ = လောကုတ္တရာတရားကို သိမြင်သူ (ဝိပဿနာဉာဏ်ရှိသူ) ဖြစ်သည်။

ထို့ကြောင့် သင်၏ အယူအဆအတိုင်း “အန္ဓီဘူတော အယံ လောကော” (ဤလောကသည် ကန်းနေ၏) ဆိုသကဲ့သို့၊ မျက်စိကန်းနေသော ပုထုဇဉ်တို့သည် တရားမရှိသော ရဟန်းကို “ပါဟုနေယျ” ဟု မှားယွင်းစွာ ထင်မှတ်နေကြခြင်း ဖြစ်သည်။ စစ်မှန်သော ပါဟုနေယျဂုဏ်သည် တရားအားထုတ်၍ ကိလေသာအမှောင်ကို ခွင်းထားသော “အရိယာရဟန်း” များ၌သာ တည်ရှိကြောင်း ဤကျမ်းကိုးများက သက်သေပြနေပါသည်။

“ဒက္ခိဏေယျာ” (နောင်ဘဝကောင်းကျိုးအတွက် ရည်မှန်းလှူသော အလှူကို ခံထိုက်ခြင်း)

============================================

ဂုဏ်တော်သည်လည်း ဝိနည်းအရ သင်္ကန်းဝတ်ရုံမျှဖြင့် မရနိုင်ဘဲ၊ တရားအားထုတ်မှု (ဝိပဿနာ/မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး) ကြောင့် ရရှိလာသော “စင်ကြယ်သော သီလ၊ သမာဓိ၊ ပညာ” အပေါ်၌သာ အခြေခံကြောင်း အောက်ပါကျမ်းဂန်အထောက်အထားများဖြင့် သက်သေပြနိုင်ပါသည်။

________________________________________

၁။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ် အဋ္ဌကထာ (သံဃာနုဿတိနိဒ္ဒေသ)

အဋ္ဌကထာဆရာ အရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသက “ဒက္ခိဏေယျာ” ဂုဏ်တော်ကို အောက်ပါအတိုင်း အနက်ဖွင့်ထားပါသည်။

“ပရလောကံ သဒ္ဓဟိတွာ ဒါတဗ္ဗန္တိ ဒက္ခိဏာ၊ တံ အရဟတီတိ ဒက္ခိဏေယျော။” (နောင်ဘဝကို ယုံကြည်၍ လှူအပ်သော အလှူကို ‘ဒက္ခိဏာ’ ဟု ခေါ်သည်။ ထိုအလှူကို ခံယူရန် ထိုက်တန်သောကြောင့် ‘ဒက္ခိဏေယျ’ မည်၏။)

• ကျမ်းကိုးအချက်: အဘယ်ကြောင့် ဤအလှူကို ခံထိုက်သနည်းဟု ဆိုသော် သံဃာတော်များ၏ သန္တာန်၌ရှိသော “အနုတ္တရ ဝိသုဒ္ဓိ” (အတုမရှိ စင်ကြယ်ခြင်း) ကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ရှင်းပြပါသည်။ ထိုစင်ကြယ်ခြင်းသည် ဝိပဿနာအကျင့်ဖြင့် ကိလေသာကို အမြစ်ပြတ်အောင် သတ်ထားသည့် အရိယာမဂ်ဉာဏ် ကြောင့်သာ ရရှိခြင်း ဖြစ်သည်။ တရားမအားထုတ်သော ပုထုဇဉ်ရဟန်းသည် ကိလေသာမစင်ကြယ်သဖြင့် အလှူရှင်၏ အလှူကို “ဒက္ခိဏေယျ” ဂုဏ်ဖြင့် အကျိုးမဖြစ်ထွန်းစေနိုင်ပါ။

၂။ မဇ္ဈိမနိကာယ်၊ ဒက္ခိဏဝိဘင်္ဂသုတ်

မြတ်စွာဘုရားရှင်သည် အလှူခံပုဂ္ဂိုလ် (၁၄) မျိုးကို အဆင့်ခွဲခြားပြရာတွင် “ဒက္ခိဏေယျ” အစစ်အမှန်အဖြစ် အရိယာပုဂ္ဂိုလ် (၈) ပါး ကိုသာ အစဉ်လိုက် ဟောကြားခဲ့ပါသည်။

• ကျမ်းကိုးအချက်: ပုထုဇဉ်ရဟန်းကို လှူခြင်းထက် သောတာပတ္တိမဂ်ကို ရရန် အားထုတ်နေသူ (ဝိပဿနာအားထုတ်နေသူ) အား လှူခြင်းက ပို၍ အကျိုးကြီးကြောင်း၊ ထိုထက် သောတာပန်ကို လှူခြင်းက ပို၍ အကျိုးကြီးကြောင်း အဆင့်ဆင့် ဟောကြားခဲ့သည်။ ဤသည်မှာ ဒက္ခိဏေယျဂုဏ်သည် “ဝိပဿနာအဆင့်” နှင့် “မဂ်ဉာဏ်အဆင့်” အပေါ်၌သာ တိုက်ရိုက်တည်နေကြောင်း သက်သေပြနေခြင်း ဖြစ်သည်။

၃။ ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ဓမ္မပဒ (အတ္တဝဂ်)

မြတ်စွာဘုရားရှင်က အလှူခံထိုက်သူ (ဒက္ခိဏေယျ) နှင့် ပတ်သက်၍ ဤသို့ မိန့်ကြားခဲ့ပါသည်။

“အတ္တနာ ဟိ သုဒန္တေန၊ နာထံ လဘတိ ဒုလ္လဘံ။” (မိမိကိုယ်ကို ကောင်းစွာ ယဉ်ကျေးအောင် ဆုံးမထားသူ (တရားအားထုတ်ထားသူ) သည်သာလျှင် ရခဲသော ကိုးကွယ်ရာကို ရ၏။)

• ကျမ်းကိုးအချက်: ဤနေရာတွင် မိမိကိုယ်ကို ဆုံးမခြင်း (သုဒန္တ) ဆိုသည်မှာ ကိလေသာကို ဝိပဿနာဉာဏ်ဖြင့် နှိမ်နင်းခြင်း ဖြစ်သည်။ ထိုသို့ နှိမ်နင်းထားသော အရိယာရဟန်းသည်သာ အလှူရှင်တို့၏ “ဒက္ခိဏာ” အလှူကို အကျိုးဖြစ်ထွန်းစေနိုင်သော ဒက္ခိဏေယျ ပုဂ္ဂိုလ်မြတ် ဖြစ်ပါသည်။

________________________________________

ချေပချက် အနှစ်သာရ

အစဉ်အလာသမားတို့က ဝိနည်းလုံသော ပုထုဇဉ်ရဟန်းကို “ဒက္ခိဏေယျ” (အလှူခံပုဂ္ဂိုလ်) အဖြစ် အားကိုးနေကြသော်လည်း ကျမ်းဂန်များအရ –

1. ဒက္ခိဏေယျ = မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ် ရရှိထားသူ (ဝိပဿနာ၏ ရလဒ်) ဖြစ်သည်။

2. ဒက္ခိဏေယျ = အလှူရှင်၏ ကုသိုလ်ကို အကျိုးအကြီးဆုံး ဖြစ်စေသူ ဖြစ်သည်။

သင်ပေးပို့ထားသော စာစုပါအတိုင်း “အန္ဓီဘူတော အယံ လောကော” (မျက်စိကန်းသော လောကသားများ) သည် တရားမရှိသော ပုထုဇဉ်ရဟန်းကို “ဒက္ခိဏေယျ” ဟု ထင်ကာ လှူဒါန်းနေကြခြင်းမှာ လယ်ကွက်ကောင်း (ပုညက္ခေတ္တံ) မဟုတ်သော လယ်၌ မျိုးစေ့ချနေခြင်းနှင့် တူပါသည်။ စစ်မှန်သော ဒက္ခိဏေယျဂုဏ်သည် တရားအားထုတ်၍ ကိလေသာစင်ကြယ်သော “အရိယာရဟန်း” များ၌သာ တည်ရှိကြောင်း ဤကျမ်းကိုးများက အခိုင်အမာ သက်သေပြနေပါသည်။

“အဉ္ဇလီကရဏီယာ” (လက်အုပ်ချီမိုး၍ ရှိခိုးထိုက်ခြင်း)

===============================

ဂုဏ်တော်သည် သင်္ကန်းဝတ်ရုံမျှ၊ ဝိနည်းစောင့်ရုံမျှဖြင့် မရနိုင်ဘဲ၊ တရားအားထုတ်မှု (ဝိပဿနာ/မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး) ကြောင့် ကိလေသာအပူမီးများ ငြိမ်းအေးသွားသော အရိယာရဟန်းများ၏ ကိုယ်ပိုင်ဂုဏ်ရည်ဖြစ်ကြောင်း အောက်ပါကျမ်းဂန်အထောက်အထားများဖြင့် သက်သေပြနိုင်ပါသည်။

________________________________________

၁။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ် အဋ္ဌကထာ (သံဃာနုဿတိနိဒ္ဒေသ)

အဋ္ဌကထာဆရာ အရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသက “အဉ္ဇလီကရဏီယာ” ကို ဤသို့ အနက်ဖွင့်ထားပါသည်။

“သကလလောကေန အဉ္ဇလီကရဏံ အရဟတီတိ အဉ္ဇလီကရဏီယော။” (လောကသားအားလုံး၏ လက်အုပ်ချီရှိခိုးမှုကို ခံယူရန် ထိုက်တန်သောကြောင့် အဉ္ဇလီကရဏီယ မမည်၏။)

• ကျမ်းကိုးအချက်: အဘယ်ကြောင့် ရှိခိုးထိုက်သနည်းဟု ဆိုသော် သံဃာတော်များ၏ သန္တာန်၌ရှိသော “အနုတ္တရဂုဏ်” (အတုမရှိသော ဂုဏ်တော်များ) ကြောင့် ဖြစ်သည်ဟု ရှင်းပြပါသည်။ ထိုဂုဏ်များသည် မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ် (ဝိပဿနာ၏ အသီးအပွင့်) များ ဖြစ်သည်။ တရားမရှိသော ပုထုဇဉ်ရဟန်းကို ရှိခိုးခြင်းမှာ အသွင်သဏ္ဌာန်ကို ရှိခိုးခြင်းသာ ဖြစ်ပြီး၊ အရိယာရဟန်းကို ရှိခိုးခြင်းမှာမူ ကိလေသာကင်းစင်သော “တရားအနှစ်သာရ” ကို ရှိခိုးခြင်း ဖြစ်သဖြင့် စစ်မှန်သော ရှိခိုးထိုက်သူမှာ အရိယာရဟန်းသာ ဖြစ်ပါသည်။

၂။ ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ ဣတိဝုတ္တကပါဠိ (တတိယဣတိဝုတ္တက)

မြတ်စွာဘုရားရှင်က လက်အုပ်ချီရှိခိုးထိုက်သော ပုဂ္ဂိုလ်နှင့် ပတ်သက်၍ အတိအကျ မိန့်ကြားခဲ့ပါသည်။

“အကြင်ရဟန်းသည် ကိလေသာတို့ကို ဝိပဿနာဉာဏ်ဖြင့် ပယ်သတ်ပြီး၏၊ သံသရာဝဋ်မှ လွတ်မြောက်ကြောင်းကို သိမြင်၏။ ထိုကဲ့သို့သော ရဟန်းသည်သာ နတ်လူတို့၏ လက်အုပ်ချီရှိခိုးမှုကို ခံယူထိုက်သော (အဉ္ဇလီကရဏီယ) ဖြစ်၏။”

• ကျမ်းကိုးအချက်: ဤနေရာတွင် “ဝိပဿနာဉာဏ်” ကြောင့် ကိလေသာစင်ကြယ်ခြင်းကိုသာ ရှိခိုးထိုက်ခြင်း၏ အကြောင်းရင်းအဖြစ် ပြထားပါသည်။ တရားမအားထုတ်သော ပုထုဇဉ်မှာ ကိလေသာ အပူရှိန်ရှိနေသေးသဖြင့် အစစ်အမှန် ရှိခိုးထိုက်သူ မဖြစ်နိုင်သေးပါ။

၃။ ဒီဃနိကာယ်၊ သမ္ပသာဒနီယသုတ်

အရှင်သာရိပုတ္တရာ မထေရ်မြတ်က မြတ်စွာဘုရားရှင်အား ချီးမွမ်းရာတွင် သံဃာတော်များ၏ “အဉ္ဇလီကရဏီယ” ဂုဏ်တော်သည် “အရိယေန ဉာဏေန” (အရိယာဉာဏ်) ကြောင့်သာ ဖြစ်တည်ကြောင်း လျှောက်ထားခဲ့ပါသည်။

• ကျမ်းကိုးအချက်: အရိယာဉာဏ်ဆိုသည်မှာ ဝိပဿနာတရားကို စိုက်လိုက်မတ်မတ် အားထုတ်မှသာ ရရှိသော ဉာဏ်ဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် အဉ္ဇလီကရဏီယ ဂုဏ်တော်သည် တရားအားထုတ်မှုနှင့် တိုက်ရိုက်သက်ဆိုင်ကြောင်း ထင်ရှားပါသည်။

________________________________________

ချေပချက် အနှစ်သာရ

အစဉ်အလာသမားတို့က ဝိနည်းစောင့်သော ပုထုဇဉ်ရဟန်းကို “အဉ္ဇလီကရဏီယ” (ရှိခိုးထိုက်သူ) အဖြစ် လက်ခံနေကြသော်လည်း ကျမ်းဂန်များအရ –

1. အဉ္ဇလီကရဏီယ = ကိလေသာအပူငြိမ်းပြီးသူ (ဝိပဿနာကြောင့် စင်ကြယ်သူ) ဖြစ်သည်။

2. အဉ္ဇလီကရဏီယ = သစ္စာလေးပါးကို သိမြင်သူ (အရိယာရဟန်း) ဖြစ်သည်။

သင်၏ အယူအဆအတိုင်း “အန္ဓီဘူတော အယံ လောကော” (မျက်စိကန်းသော လောကသားများ) သည် တရားမရှိ၊ ကိလေသာအပြည့်ရှိသော ရဟန်းကို “ဘုရားသားတော်” ဟု ထင်ကာ လက်အုပ်ချီနေကြခြင်းမှာ အနှစ်သာရကင်းမဲ့သော ရှိခိုးခြင်းသာ ဖြစ်သည်။ စစ်မှန်သော ရှိခိုးထိုက်ခြင်းဂုဏ်သည် တရားအားထုတ်၍ ကိလေသာအမှောင်ကို ခွင်းထားသော “အရိယာရဟန်း” များ၌သာ တည်ရှိကြောင်း ဤကျမ်းကိုးများက သက်သေပြနေပါသည်။

“အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ လောကဿ” (လောကသားတို့၏ အမြတ်ဆုံးသော ကုသိုလ်မျိုးစေ့ စိုက်ပျိုးရာ လယ်ယာမြေကောင်း ဖြစ်ခြင်း)

==========================================

ဟူသော နောက်ဆုံးဂုဏ်တော်သည် သံဃာရတနာ၏ အနှစ်သာရကို အပြည့်စုံဆုံး ဖော်ပြသော ဂုဏ်တော် ဖြစ်ပါသည်။ ဤဂုဏ်တော်သည်လည်း တရားအားထုတ်မှု (ဝိပဿနာ/မဂ္ဂင်ရှစ်ပါး) ကြောင့်သာ ဖြစ်တည်နိုင်ကြောင်း အောက်ပါကျမ်းဂန်အထောက်အထားများဖြင့် သက်သေပြနိုင်ပါသည်။

________________________________________

၁။ ဝိသုဒ္ဓိမဂ် အဋ္ဌကထာ (သံဃာနုဿတိနိဒ္ဒေသ)

အဋ္ဌကထာဆရာ အရှင်မဟာဗုဒ္ဓဃောသက “ပုညက္ခေတ္တံ” (ကုသိုလ်လယ်မြေ) ကို ဤသို့ ဖွင့်ဆိုထားပါသည်။

“သဗ္ဗလောကဿ ပုညဿ ဝိရုဟဏဋ္ဌာနတ္တာ ပုညက္ခေတ္တံ၊ အနုတ္တရံ သဗ္ဗလောကဿ ပုညက္ခေတ္တန္တိ အတ္ထော။” (လောကသားအားလုံး၏ ကုသိုလ်မျိုးစေ့တို့ ရှင်သန်ကြီးထွားရာ နေရာဖြစ်သောကြောင့် ပုညက္ခေတ္တံ မည်၏။ ထိုလယ်မြေထက် သာလွန်သော လယ်မြေ မရှိသောကြောင့် အနုတ္တရံ မည်၏။)

• ကျမ်းကိုးအချက်: လယ်မြေတစ်ခုသည် ပေါင်းမြက်များ စင်ကြယ်မှသာ မျိုးစေ့ရှင်သန်နိုင်သကဲ့သို့၊ သံဃာတော်၏ သန္တာန်၌ “ကိလေသာ ပေါင်းမြက်များ” ကင်းစင်မှသာလျှင် အလှူရှင်၏ ကုသိုလ်မျိုးစေ့သည် အကျိုးကြီးမားနိုင်ပါသည်။ ထိုကိလေသာ ပေါင်းမြက်များကို ဝိပဿနာကျင့်စဉ်ဖြင့်သာ အမြစ်ပြတ်အောင် သတ်နိုင်သဖြင့် “အမြတ်ဆုံးလယ်မြေ” ဆိုသည်မှာ တရားအားထုတ်သော အရိယာရဟန်းကိုသာ ဆိုလိုခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

၂။ သံယုတ္တနိကာယ်၊ မဟာဝဂ္ဂသံယုတ် (ပုညက္ခေတ္တသုတ်)

မြတ်စွာဘုရားရှင်က လောကတွင် အမြတ်ဆုံး လယ်ယာမြေကောင်း ဖြစ်သော ပုဂ္ဂိုလ်များကို ဤသို့ ဟောကြားခဲ့ပါသည်။

“ချစ်သားရဟန်းတို့… အရိယာပုဂ္ဂိုလ် ရှစ်ပါး (မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်ရသူများ) သည်သာလျှင် လောက၏ အမြတ်ဆုံးသော ကုသိုလ်မျိုးစေ့ စိုက်ပျိုးရာ လယ်ယာမြေကောင်း (အနုတ္တရံ ပုညက္ခေတ္တံ) ဖြစ်ကုန်၏။”

• ကျမ်းကိုးအချက်: ဤနေရာတွင် ဘုရားရှင်က ပုထုဇဉ်ရဟန်းကို ထည့်သွင်းဟောကြားခြင်း မရှိဘဲ မဂ်ဖိုလ်ရထားသော အရိယာရဟန်း များကိုသာ အမြတ်ဆုံးလယ်မြေအဖြစ် အတိအကျ သတ်မှတ်ခဲ့ပါသည်။ မဂ်ဖိုလ်ရရန်မှာ ဝိပဿနာကျင့်စဉ်ဖြင့်သာ ဖြစ်နိုင်သဖြင့် ဤဂုဏ်တော်သည် တရားအားထုတ်မှုနှင့် တိုက်ရိုက်သက်ဆိုင်ပါသည်။

၃။ ခုဒ္ဒကနိကာယ်၊ သုတ္တနိပါတ် (ဒက္ခိဏဝိဘင်္ဂသုတ် အဖွင့်)

ပုထုဇဉ်ရဟန်းသည် သီလရှိနေစေဦးတော့၊ သူ၏ သန္တာန်၌ အဝိဇ္ဇာ၊ တဏှာ၊ မာန ဟူသော ပေါင်းမြက်များ ရှိနေသေးသဖြင့် “အနုတ္တရ” (အတုမရှိသော) လယ်မြေ မမည်နိုင်ပါ။

• ကျမ်းကိုးအချက်: ဝိပဿနာအားထုတ်၍ ကိလေသာကို အဆင့်ဆင့် ပယ်သတ်ထားသော အရိယာရဟန်းသည်သာ အလှူရှင်၏ ကုသိုလ်ကို အတုမရှိသော အကျိုးတရားများ ဖြစ်ထွန်းစေနိုင်သည့် လယ်မြေကောင်း ဖြစ်ပါသည်။

________________________________________

ချေပချက် အနှစ်သာရ

အစဉ်အလာသမားတို့က ဝိနည်းစောင့်သော ပုထုဇဉ်ရဟန်းကို လယ်မြေကောင်း (ပုညက္ခေတ္တံ) ဟု ထင်နေကြသော်လည်း ကျမ်းဂန်များအရ –

1. ပုညက္ခေတ္တံ = ကိလေသာ ပေါင်းမြက် ကင်းစင်သူ (ဝိပဿနာဖြင့် သန့်စင်ထားသူ) ဖြစ်သည်။

2. အနုတ္တရံ = မဂ်ဉာဏ်၊ ဖိုလ်ဉာဏ်ရှိသော အရိယာရဟန်း ကိုသာ ဆိုလိုသည်။

သင်၏ အယူအဆအတိုင်း “အန္ဓီဘူတော အယံ လောကော” (မျက်စိကန်းသော လောကသားများ) သည် ပေါင်းမြက်တွေ ပြည့်နေတဲ့ (ကိလေသာတွေ ရှိနေတဲ့) ပုထုဇဉ်ရဟန်းကို လယ်မြေကောင်း ထင်ပြီး မျိုးစေ့ချနေကြခြင်းမှာ အကျိုးတရား အပြည့်အဝ မရနိုင်သော လုပ်ရပ်သာ ဖြစ်သည်။ စစ်မှန်သော “အမြတ်ဆုံး လယ်ယာမြေကောင်း” ဂုဏ်သည် တရားအားထုတ်၍ အရိယာဖြစ်ပြီးသော ရဟန်းများ၌သာ တည်ရှိကြောင်း ဤကျမ်းကိုးများက အခိုင်အမာ သက်သေပြနေပါသည်။