ကျနော်တို့တွေ နေ့စဉ်ဘဝမှာ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် “ငါ” လို့ အခိုင်အမာ ယူဆပြီး အရာရာကို တုံ့ပြန်နေကြပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ခန္ဓာကိုယ်ထဲကို ဉာဏ်နဲ့ ထိုးထွင်းပြီး တိုက်ရိုက် လေ့လာကြည့်မယ်ဆိုရင်တော့ အဲဒီ “ငါ” ဆိုတဲ့ အကောင်အထည်ကို ဘယ်နေရာမှာမှ ရှာတွေ့မှာ မဟုတ်ပါဘူး။ တကယ်တမ်း အရှိတရားအနေနဲ့ တွေ့ရမှာက အမြဲတမ်း ဖောက်ပြန်နေတဲ့ ရုပ်တရားနဲ့၊ အာရုံကို သိနေတဲ့ ဝိဉာဏ် (နာမ်တရား) တို့ရဲ့ အဆက်မပြတ် ဖြစ်ပေါ်နေမှု သက်သက်သာ ဖြစ်ပါတယ်။

ဖောက်ပြန်ပျက်စီးနေတဲ့ ရုပ်သဘာဝကို သိမြင်ခြင်း

ကျနော်တို့ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ကြီးဟာ အချိန်နဲ့အမျှ ဖောက်ပြန်နေပါတယ်။ အသက်ရှူလိုက်တိုင်း၊ သွေးကြောတွေ လည်ပတ်နေတိုင်း၊ အပူအအေး ပြောင်းလဲသွားတိုင်းမှာ ရုပ်တရားတွေဟာ အသစ်ဖြစ်ပေါ်လာလိုက်၊ ပျက်စီးသွားလိုက်နဲ့ အလုပ်လုပ်နေကြတာပါ။ ဒီလို ဖောက်ပြန်နေတဲ့ သဘောတရားကို “ငါ့ကိုယ်ကြီး”၊ “ငါ နာတယ်” လို့ အမည်မတပ်ဘဲ ရုပ်ရဲ့ သဘာဝအတိုင်း ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ လေ့လာရပါမယ်။ ကိုယ်ပေါ်မှာ ပူသွားတာ၊ အေးသွားတာ၊ နာကျင်တာတွေ ပေါ်လာရင် ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်း မပြုဘဲ အရှိကို အရှိတိုင်း စောင့်ကြည့်ရုံ သက်သက်သာ ပြုလုပ်ပါ။

သိစိတ် (ဝိဉာဏ်) ၏ အဖြစ်အပျက်ကို စောင့်ကြည့်ခြင်း

ရုပ်တရားလိုပဲ အမြဲတမ်း ဖြစ်ပြီးပျက်နေတာကတော့ သိမှုသဘောတရားတွေပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ မျက်စိနဲ့ အဆင်း တိုက်မိတဲ့အခါ မြင်သိစိတ် ပေါ်လာသလို၊ နားနဲ့ အသံ တိုက်မိတဲ့အခါ ကြားသိစိတ် ပေါ်လာပါတယ်။ ဒီနေရာမှာ အင်မတန် အရေးကြီးတာက ခန္ဓာမှာ ပေါ်လာတဲ့ သိစိတ် မှန်သမျှဟာ ဝိဉာဏ် သက်သက်သာ ဖြစ်တယ်ဆိုတာကို သေချာ ပိုင်းခြားသိဖို့ပါပဲ။ ဒေါသထွက်စရာ အာရုံနဲ့ ကြုံလို့ ဒေါသစိတ် ပေါ်လာရင်လည်း “ငါ ဒေါသထွက်တယ်” လို့ ကိုယ်ပိုင်အဖြစ် မသိမ်းပိုက်လိုက်ပါနဲ့။ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်လို့ ပေါ်လာတဲ့ ဝိဉာဏ် ကလေး ဖြစ်ပြီး ချက်ချင်း ပြန်ပျက်သွားတာကိုသာ အမိအရ လေ့လာကြည့်ပါ။

အဓိပတိတရားများဖြင့် အရှိတရားကို ရင်ဆိုင်ခြင်း

ဒီလို ဖောက်ပြန်မှုနဲ့ သိမှုတွေကို လေ့လာတဲ့နေရာမှာ စိတ်ကို ငြိမ်အောင်၊ ကောင်းအောင် အတင်းအကျပ် ပြင်ယူနေဖို့ မလိုပါဘူး။ စိတ်ကို ပြင်ဖို့ ကြိုးစားတာဟာ “ငါ လုပ်နေတယ်” ဆိုတဲ့ အတ္တဒိဋ္ဌိကို ပိုပြီး ကြီးထွားလာစေပါတယ်။ ဒါကြောင့် အရှိတရားကို အရှိအတိုင်း လက်ခံနိုင်ဖို့အတွက် အောက်ပါ အဓိပတိတရားလေးပါးကိုသာ လက်ကိုင်ထားရပါမယ်။

• ဆန္ဒ: သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲကနေ လွတ်မြောက်လိုတဲ့ ပြင်းပြတဲ့ ဆန္ဒကို ရှေ့တန်းတင်ပါ။

• စိတ္တ: မိမိ လေ့လာနေတဲ့ ရုပ်နာမ် အာရုံပေါ်မှာ စိတ်ကို အပြည့်အဝ စူးစိုက်ထားပါ။

• ဝီရိယ: ဖြစ်ပျက်ကို မျက်ခြည်မပြတ် စောင့်ကြည့်ဖို့ မဆုတ်မနစ်တဲ့ ဇွဲလုံ့လနဲ့ ကြိုးစားအားထုတ်

ပါ။

• ဝီမံသာ: ခန္ဓာရဲ့ ဖြစ်ပျက်ကို ဉာဏ်ပညာနဲ့ အစဉ်အမြဲ စစ်ဆေး ဆင်ခြင်ပါ။

နိဂုံး

ဖောက်ပြန်တတ်တဲ့ ရုပ်နဲ့ သိတတ်တဲ့ ဝိဉာဏ် တို့ရဲ့ အဖြစ်အပျက်ကို ဒီလို ကိုယ်တိုင် တိုက်ရိုက် လေ့လာပါများလာတဲ့အခါ၊ လောကကြီးမှာ ဘာတစ်ခုမှ ခိုင်မြဲတာ မရှိဘူးဆိုတဲ့ အနိစ္စသဘောကို ထိုးထွင်းသိမြင်လာပါလိမ့်မယ်။ ကိုယ်ပိုင်ဆိုင်တာ၊ အစိုးရတာ ဘာတစ်ခုမှ မရှိဘူးဆိုတဲ့ အနတ္တသဘောကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း သဘောပေါက်သွားတဲ့အခါ အတ္တဒိဋ္ဌိဆိုတဲ့ အယူမှားကြီး အကြွင်းမဲ့ ပြုတ်ကျသွားပါပြီ။ ဒါဟာ ကျနော်တို့အားလုံး ဦးတည်နေတဲ့ ရဟန်း၊ လူ အရိယာများ အမြန်ဆုံး ပေါ်ထွန်းလာရေးအတွက် အခိုင်မာဆုံးသော လက်တွေ့ကျင့်စဉ်ပဲ ဖြစ်ပါကြောင်း တိုက်တွန်း ရေးသားလိုက်ရပါတယ်။