ယနေ့ ခေတ်ကာလသည် နည်းပညာများ အလွန်တိုးတက်လာသော ခေတ်ဖြစ်သည့်အလျောက်၊ ရဟန်းတော်များ၏ နေ့စဉ်ဘဝတွင်လည်း စမတ်ဖုန်း (Smartphone) သည် မပါလျှင် မဖြစ်သကဲ့သို့သော အသုံးအဆောင်တစ်ခု ဖြစ်လာပါသည်။ ပိဋကတ်တော်များကို အလွယ်တကူ ရှာဖွေဖတ်ရှုရန်၊ တရားတော်များ နာယူရန်၊ သာသနာရေးကိစ္စများ ဆက်သွယ်ရန်စသည့် ကောင်းမွန်သော ရည်ရွယ်ချက်များဖြင့် စမတ်ဖုန်းကို အသုံးပြုကြရပါသည်။ သို့သော်လည်း စမတ်ဖုန်းအတွင်းရှိ လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများ (Social Media) နှင့် သတင်းအက်ပ်လီကေးရှင်းများသည် လူသားတို့၏ စိတ်ကို အလွယ်တကူ ဖမ်းစားနိုင်ရန်၊ အာရုံစိုက်မှု (Attention) ကို အဆက်မပြတ် ဆွဲယူထားနိုင်ရန် စနစ်တကျ ဖန်တီးထားသော အရာများ ဖြစ်ကြပါသည်။

ထို့ကြောင့် ဖုန်းစခရင် (Screen) ကို အပေါ်သို့ ပွတ်ဆွဲ (Scroll) လိုက်တိုင်း၊ သတင်းအသစ်များ၊ ပုံသဏ္ဌာန်အသစ်များ၊ အကြောင်းအရာအသစ်များကို အဆက်မပြတ် မြင်တွေ့နေရသည့်အခါ ပုထုဇဉ် သဘာဝအရ စိတ်သည် အာရုံသစ်ကို အလွန်အမင်း ဆာလောင်မွတ်သိပ်လာပါသည်။ “နောက်ထပ် ဘာလာဦးမလဲ၊ ဘာသတင်း ထူးသေးလဲ” ဟူ၍ အဆုံးမရှိသော လောဘ (တပ်မက်စိတ်) နှင့်၊ စခရင်ပေါ်မှ မျက်စိမခွာနိုင်လောက်အောင် ဂနာမငြိမ် ဖြစ်နေသော ဥဒ္ဓစ္စ (ပျံ့လွင့်စိတ်) တို့သည် အလွန်သိမ်မွေ့စွာဖြင့် သန္တာန်၌ ဝင်ရောက် ခြယ်လှယ်သွားတတ်ပါသည်။

စိတ္တာနုပဿနာကို လက်တွေ့ ကျင့်ကြံအားထုတ်နေသော ရဟန်းတော်တစ်ပါး အနေဖြင့် ဤကဲ့သို့ စမတ်ဖုန်း အသုံးပြုနေသည့် အချိန်ကို ကိလေသာ၏ သားကောင်အဖြစ် အချည်းနှီး မလွှတ်ထားဘဲ၊ ထိုဖုန်းကြည့်နေစဉ် လှုပ်ရှားဖောက်ပြန်နေသော “စိတ်” ကို မိမိ၏ “ငါ” ဟူသော အတ္တစွဲကို ဖြိုခွင်းရန်နှင့် ဝိပဿနာဉာဏ် ရင့်သန်စေရန်အတွက် အလွန်ကောင်းမွန်သော လက်တွေ့ အလုပ်ခွင်ကြီးတစ်ခုအဖြစ် အောက်ပါအတိုင်း အဆင့်ဆင့် ပြောင်းလဲရှုမှတ်ရမည် ဖြစ်ပါသည်။

၁။ ပြင်ပ စခရင် (Screen) မှသည် အတွင်းစိတ်၏ ဆာလောင်မှုဆီသို့ ဉာဏ်ကို လှည့်ခြင်း

ဖုန်းကို ကိုင်၍ လူမှုကွန်ရက် (သို့မဟုတ်) သတင်းများကို ဖတ်ရှုနေစဉ်၊ သာမန်အားဖြင့် မျက်စိနှင့် စိတ်သည် ဖုန်းစခရင်ပေါ်ရှိ ရုပ်ပုံများ၊ စာသားများနှင့် ဇာတ်လမ်းများထဲသို့ အပြည့်အဝ နစ်မြုပ်သွားတတ်ပါသည်။ တစ်ခုပြီးတစ်ခု ပွတ်ဆွဲရင်း (Scrolling) အချိန်မည်မျှ ကုန်သွားသည်ကိုပင် သတိမထားမိတော့ဘဲ၊ လက်မလေးက အလိုအလျောက် ရွေ့လျားနေတတ်ပါသည်။ ထိုအချိန်တွင် အတွင်းစိတ်၌ “နောက်တစ်ခု ကြည့်ဦးမယ်၊ နောက်တစ်ပုဒ် ဖတ်ဦးမယ်” ဟူသော ရပ်တန့်မရသည့် အာရုံဆာလောင်မှုကြီး ဖြစ်ပေါ်နေပါသည်။

ဤနေရာတွင် ဝိပဿနာဉာဏ်ဖြင့် စောင့်ကြည့်နေသော ရဟန်းသည် ဖုန်းထဲရှိ ဇာတ်လမ်းများ၊ သတင်းများနောက်သို့ အပြည့်အဝ မျောပါမသွားဘဲ၊ မိမိသန္တာန်၌ အာရုံသစ်ကို ငတ်မွတ်နေသော ထို “ဆာလောင်နေသည့်စိတ် (လောဘ) နှင့် ဂနာမငြိမ်ဖြစ်နေသောစိတ် (ဥဒ္ဓစ္စ)” ဆီသို့ ဉာဏ်ကို ချက်ချင်း နောက်ပြန်လှည့်၍ ဖမ်းယူလိုက်ရပါမည်။

“သြော်… အာရုံသစ်ကို ထပ်လိုချင်နေတဲ့ လောဘစိတ်လေး ပေါ်လာပါလား… ဖုန်းကို ချမထားနိုင်ဘဲ ဖမ်းဆုပ်ထားချင်တဲ့ စွဲလမ်းစိတ်၊ ပျံ့လွင့်စိတ်လေး ဝင်လာပါလား” ဟု မိမိစိတ်၏ လှုပ်ရှားမှုကို အရှိကို အရှိအတိုင်း ချက်ချင်း သိလိုက်ရပါမည်။ ဖုန်းထဲမှ အကြောင်းအရာ (ပညတ်) ကို ခဏဘေးဖယ်ထားပြီး၊ ဖုန်းကို ကြည့်နေသော၊ သာယာနေသော မိမိရင်ဘတ်ထဲမှ စိတ်၏ အခြေအနေ (ပရမတ်) ကို ကွဲကွဲပြားပြား မြင်အောင် ကြည့်ခြင်းသည် စိတ္တာနုပဿနာ၏ အရေးအကြီးဆုံးသော ပထမခြေလှမ်းပင် ဖြစ်ပါသည်။

၂။ အကြောင်းအကျိုး သက်သက်ဖြစ်သော နာမ်ဓမ္မဖြစ်စဉ်ကို ဖောက်ထွင်းသိမြင်ခြင်း

မိမိသန္တာန်တွင် “အာရုံကို ဆာလောင်နေသောစိတ်” ပေါ်လာသည်ကို မြင်သောအခါ၊ ထိုစိတ်ကြီးသည် အလိုလိုနေရင်း လွတ်လပ်စွာ ပေါ်လာခြင်း မဟုတ်ကြောင်းကို ဉာဏ်ဖြင့် ဆက်လက် ထိုးထွင်း ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာရပါမည်။

ထိုဖုန်းသုံးနေစဉ် ပေါ်လာသော လောဘနှင့် ဥဒ္ဓစ္စစိတ်များသည် တိကျလှသော “အကြောင်းတရားများ” ကြောင့် ပေါ်ပေါက်လာရသည့် “အကျိုးတရား” သက်သက်သာ ဖြစ်ပါသည်။

ဖုန်းစခရင်ပေါ်မှ တောက်ပသော အရောင်အဆင်းများ၊ ရွေ့လျားနေသော ပုံရိပ်များ (ရူပါရုံ – အကြောင်းတရား) သည် မျက်စိ (စက္ခုဒွါရ) နှင့် အဆက်မပြတ် တိုက်ခိုက်မိပါသည်။

ထိုသို့ မြင်တွေ့ရသော သတင်းအချက်အလက်များကို အတိတ်က မှတ်ဉာဏ်များဖြင့် ပေါင်းစပ်ကာ “ဒါက စိတ်ဝင်စားစရာပဲ၊ ဒါက ရယ်စရာပဲ၊ ဒါက ဒေါသထွက်စရာပဲ” ဟု လျင်မြန်စွာ အဓိပ္ပာယ်ဖော်လိုက်သော (သညာ – အကြောင်းတရား) ဝင်ရောက်လာပါသည်။

ထိုအာရုံများအပေါ်တွင် သတိဖြင့် မထိန်းချုပ်နိုင်ဘဲ၊ အသစ်အသစ်သော အာရုံကို ခံစားလိုသော ကိလေသာအနုသယနှင့် အယောနိသော မနသိကာရ (အကြောင်းတရား) တို့ ပေါင်းဆုံသွားပါသည်။

ဤအကြောင်းတရားများ ဆုံစည်းသွားသောကြောင့်သာလျှင်၊ ဖုန်းစခရင်မှ မျက်စိမခွာနိုင်အောင် စွဲလမ်းနေသည့် “လောဘ” နှင့်၊ အတွေးများ ပြန့်လွင့်နေသည့် “ဥဒ္ဓစ္စယှဉ်သော မနောဝိဉာဏ်” (အကျိုးတရား) လေး အဆက်မပြတ် ဖြစ်ပေါ်လာရခြင်း ဖြစ်ပါသည်။ အကယ်၍ အင်တာနက်လိုင်း ပြတ်သွားပါက (အကြောင်းတရား ပျက်သွားပါက) ထိုကြည့်လိုစိတ်သည် ချက်ချင်းရပ်တန့်သွားပြီး မကျေနပ်သော ဒေါသစိတ်သာ အစားထိုး ဝင်ရောက်လာပါမည်။ ဤသည်ကို ဉာဏ်ဖြင့် ချိန်ထိုးကြည့်ပါက၊ ဤဆာလောင်မှု ဆိုသည်မှာ ခိုင်မာသော အရာကြီး မဟုတ်ဘဲ၊ စခရင်ပေါ်မှ အလင်းတန်းများနှင့် မျက်စိတို့ ဆုံစည်းမှုကြောင့် ပေါ်လာပြီး လျင်မြန်စွာ ချုပ်ပျောက်သွားမည့် “နာမ်ဓမ္မ” အစဉ်တန်း သက်သက်သာ ဖြစ်သည်ဆိုသည်ကို တိကျစွာ မြင်တွေ့လာပါလိမ့်မည်။

၃။ ရဟန်းမဟုတ်၊ သတ္တဝါမဟုတ်၊ ငါမဟုတ် ဟူသော အမှန်တရားကို တည်ဆောက်ခြင်း

ဤသို့ အကြောင်းအကျိုး သက်သက်ဖြစ်ပျက်နေသော နာမ်ဓမ္မများကို ဉာဏ်ဖြင့် စူးစူးစိုက်စိုက် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ လေ့လာကြည့်လိုက်သောအခါ၊ ထိုစမတ်ဖုန်းကို ကိုင်၍ ကြည့်ရှုနေသော အချိန်အခိုက်အတန့်အတွင်း၌ “ငါ” သော်လည်းကောင်း၊ “ရဟန်း” သော်လည်းကောင်း လုံးဝ မရှိသည်ကို အလွန် ရှင်းလင်းပြတ်သားစွာ တွေ့ရှိလာရမည် ဖြစ်ပါသည်။

သာမန်အားဖြင့် “ငါ သတင်းဖတ်နေတယ်၊ ငါ ဗဟုသုတ ရှာနေတယ်၊ ငါ ကြည့်နေတယ်” ဟု မိမိကိုယ်ကို ပုဂ္ဂိုလ်သတ္တဝါအဖြစ် အခိုင်အမာ စွဲလမ်းနေတတ်ပါသည်။ သို့သော် တကယ်တမ်း ဉာဏ်ဖြင့် ထိုးခွဲကြည့်သောအခါ ဖုန်းစခရင်ကို ပွတ်ဆွဲနေသောအရာမှာ “လှုပ်ရှားချင်သော စိတ် (စေတနာ)” ၏ စေခိုင်းမှုကြောင့် လှုပ်ရှားသွားသော “ဝါယောဓာတ် (လေဓာတ်) လွှမ်းမိုးသည့် ရုပ်တရား (လက်မ၏ လှုပ်ရှားမှု)” သက်သက်သာ ဖြစ်ပါသည်။ ထိုအထဲတွင် “ငါ” လုံးဝ မရှိပါ။ ထို့ပြင် သတင်းများကို ဖတ်ရှုပြီး သဘောကျနေသောအရာ၊ နောက်တစ်ခုကို ထပ်လိုချင်နေသောအရာသည်လည်း “လောဘနှင့် ယှဉ်သော နာမ်တရား” သက်သက်သာ ဖြစ်ပါသည်။

လူသားတို့ အစဉ်အဆက် သမုတ်ထားသော “ဖုန်းသုံးနေသော ရဟန်း၊ သတင်းဖတ်နေသော ပုဂ္ဂိုလ်၊ ငါ” ဆိုသည့် အမည်နာမ ပညတ်ချက်များအားလုံးကို ဉာဏ်ဖြင့် ဖယ်ခွာကြည့်လိုက်သည့်အခါ၊ တကယ်တမ်း အရှိတရား (ပရမတ်) မှာ “ငါမဟုတ်၊ သူမဟုတ်၊ သတ္တဝါမဟုတ်သည့် နာမ်ဓမ္မလေးများနှင့် ရုပ်ဓမ္မလေးများက အကြောင်းအကျိုး ဆက်စပ်ပြီး လျင်မြန်သော နှုန်းဖြင့် အစားထိုး တုံ့ပြန် ဖြစ်ပျက်နေသည့် ဖြစ်စဉ်ကြီး သက်သက် (Pure Process of Cause and Effect)” သာ ရှိနေသည်ကို မျက်ဝါးထင်ထင် မြင်တွေ့လာရမည် ဖြစ်ပါသည်။ စခရင်ပေါ်မှ အလင်းတန်းများ (ရူပါရုံ) လည်း ရုပ်တရား၊ မျက်လုံး (စက္ခုပသာဒ) လည်း ရုပ်တရား၊ မြင်သိစိတ် (စက္ခုဝိဉာဏ်) သည် နာမ်တရား သက်သက်သာ ဖြစ်သည်ဟု မြင်တွေ့လိုက်သည်နှင့် တစ်ပြိုင်နက် “ငါ ကြည့်တယ်” ဟူသော ဥပါဒါန်အစွဲသည် ချက်ချင်း ကင်းစင်ငြိမ်းအေးသွားမည် ဖြစ်ပါသည်။

၄။ သဗ္ဗေ ဓမ္မာ အနတ္တာ ကို မျက်မှောက်ပြုခြင်း

ထိုသို့ သတ္တဝါမဟုတ်၊ ကိုယ်မဟုတ်၊ ရဟန်းမဟုတ်သော နာမ်ဓမ္မ ဖြစ်စဉ်ကြီးသည် မိမိသဘောအလျောက် အကြောင်းအကျိုး သက်သက် ဖြစ်ပျက်နေသည်ကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မြင်လာသောအခါ၊ “အနတ္တ” ရဲ့ အနက်အဓိပ္ပာယ် အစစ်အမှန်ကို ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်ဖြင့် ကောင်းစွာ သဘောပေါက်လာမည် ဖြစ်ပါသည်။

အကယ်၍ စိတ်သာ မိမိပိုင်ဆိုင်သော အရာ၊ မိမိ အစိုးရသော အရာ (အတ္တ) ဖြစ်မည်ဆိုပါက “ဖုန်းကို ၅ မိနစ်ပဲ ကြည့်မယ်၊ အချိန်ပြည့်ရင် ချက်ချင်း ချထားလိုက်မယ်၊ စိတ်လုံးဝ မလွင့်စေနဲ့” ဟု အမိန့်ပေး စေခိုင်းထား၍ ရမည် ဖြစ်ပါသည်။ သို့သော် လက်တွေ့တွင် စိတ်သည် မိမိစကားကို နားမထောင်ဘဲ၊ လူမှုကွန်ရက်၏ ဆွဲဆောင်မှုနောက်သို့ ပါသွားကာ နာရီဝက်၊ တစ်နာရီကြာသည်အထိ ဖုန်းကို ချမထားနိုင်ဘဲ အလိုအလျောက် မျောပါသွားတတ်ပါသည်။

ဤသည်မှာ စိတ်သည် အစိုးမရသော သဘော၊ ပိုင်ရှင်မရှိသော သဘော (အနတ္တသဘော) ဖြစ်ကြောင်းကို အထင်ရှားဆုံး သက်သေပြနေခြင်းပင် ဖြစ်ပါသည်။ လူမှုကွန်ရက်ပေါ်ရှိ သတင်းများ၊ ပုံရိပ်များသည်လည်း တစ်စက္ကန့်နှင့် တစ်စက္ကန့် မတူဘဲ အမြဲတမ်း ပြောင်းလဲပျက်စီးနေသော (အနိစ္စ) သဘောတရားများသာ ဖြစ်ပါသည်။ ဤဖြစ်စဉ် တစ်ခုလုံးတွင် မိမိက အစိုးရခြင်း၊ မိမိက အမြဲတမ်း ထိန်းချုပ်ထားနိုင်ခြင်း ဘာတစ်ခုမှ မရှိသည်ကို ဉာဏ်ဖြင့် ဖောက်ထွင်းသိမြင်လာပြီး၊ “သဗ္ဗေ ဓမ္မာ အနတ္တာ” (ရုပ်နာမ် စိတ် စေတသိက် အပါအဝင် ခပ်သိမ်းသော တရားတို့သည် အနတ္တသာတည်း၊ ငါပိုင် ငါဆိုင် ငါအစိုးရသော တရား လုံးဝ မဟုတ်ပါတကား) ဟူသော အမြင်မှန် (သမ္မာဒိဋ္ဌိ) အစစ်အမှန်ကို ဖုန်းစခရင်ကို ကြည့်ရှုနေရင်းပင် မျက်မှောက်ပြုလာနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။

၅။ အနတ္တအပေါ် လွဲမှားသော အမြင် (အဆိုးမြင်ဝါဒ) ကို ရှောင်ကြဉ်ခြင်း

ဤနေရာတွင် အထူးသတိပြုရန် လိုအပ်သော၊ အလွန်အရေးကြီးသော အချက်တစ်ချက်ကို အလေးအနက်ထား၍ ရှင်းလင်းလိုပါသည်။ “အနတ္တ” ဆိုသည်ကို “ဖုန်းသုံးနေတာလည်း ရုပ်နာမ်ဖြစ်စဉ်ပဲ၊ သတိလွတ်တာလည်း စေတသိက်ပဲ၊ အစိုးမရတဲ့ သဘောတွေဆိုတော့ ဖုန်းကို အတိုင်းအဆမရှိ ဆက်သုံးနေလိုက်တော့မယ်” ဟူသော တာဝန်မဲ့သည့် အဆိုးမြင်ဝါဒ (Carelessness / Indulgence) သို့မဟုတ် “နည်းပညာဆိုတာ ကိလေသာချည်းပဲ၊ ဖုန်းကို လုံးဝ မကိုင်တော့ဘူး” ဟူသော အစွန်းရောက်သည့် အမြင်မျိုးသို့ လုံးဝ (လုံးဝ) မရောက်သွားစေရန် အထူး လိုအပ်လှပါသည်။

သဗ္ဗေ ဓမ္မာ အနတ္တာကို အမှန်တကယ် သိမြင်သော အရိယာသူတော်စင်သည် နည်းပညာကို အလွဲသုံးစားလုပ်မည် မဟုတ်သကဲ့သို့၊ အကြောက်လွန်မည်လည်း မဟုတ်ပါ။ အနတ္တကို သိခြင်းသည် ခေါင်းမာခြင်း၊ တာဝန်မဲ့ခြင်း မဟုတ်ပါ။ ဖုန်းအသုံးပြုရာတွင် “ငါ ခံစားဖို့ ကြည့်တယ်၊ ငါ သတင်းသိချင်တယ်” ဟူသော “အတ္တ” နှင့် ဇာတ်လမ်းထဲ မျောပါသွားသော “လောဘ၊ ဥဒ္ဓစ္စ” ကိုသာ ဖယ်ရှားလိုက်ခြင်း ဖြစ်ပါသည်။

အတ္တကို ဖယ်ရှားလိုက်သောအခါ၊ ထိုနေရာတွင် “ပညာ၊ သတိ” နှင့် “သမ္ပဇဉ် (ဆင်ခြင်ဉာဏ်)” တို့က ဝင်ရောက် နေရာယူလာပါသည်။ ဖုန်းအသုံးပြုရာတွင် သာသနာရေးအတွက်၊ ပညာရေးအတွက် အကျိုးရှိမည့် အချိန်ပမာဏကိုသာ သတ်မှတ်၍ အသုံးပြုရပါမည်။ သတင်းဖတ်နေစဉ်တွင်လည်း ဇာတ်လမ်းနောက်သို့ လိုက်ပါ ပူလောင်မနေဘဲ၊ လောကကြီး၏ ဖောက်ပြန်ပျက်စီးနေသော သဘောကို ပညာဖြင့် ဆင်ခြင်သုံးသပ်ရပါမည်။ အနတ္တကို မြင်ခြင်းသည် အသုံးအဆောင်ကို လွှင့်ပစ်ခြင်း မဟုတ်၊ သုံးစွဲမှု၏ နောက်ကွယ်မှ “အတ္တနှင့် လောဘ” ကို ဖယ်ရှားပြီး “ပညာ၊ သတိ၊ သမ္ပဇဉ်” ဖြင့် အစားထိုး တုံ့ပြန်ခြင်းပင် ဖြစ်ပါသည်။

၆။ အဓိပတိတရားလေးပါးဖြင့် အနတ္တလမ်းမှန်ကို လက်တွေ့ တည်ဆောက်ခြင်း

စမတ်ဖုန်း အသုံးပြုချိန်များတွင် သတိလွတ်၍ လောဘနှင့် ဥဒ္ဓစ္စများ အလွယ်တကူ ဝင်ရောက် ခြယ်လှယ်မသွားစေရန်နှင့်၊ မိမိ၏ ဉာဏ်ကို မလွတ်တမ်း ထိန်းကျောင်းနိုင်ရန်အတွက် “အဓိပတိတရားလေးပါး နှင့်ပြည့်စုံလျှင် မိမိလိုတာ ပြည့်သည်” ဟူသော မူဝါဒကို ဖုန်းကိုင်လိုက်တိုင်း အစဉ်အမြဲ လက်ကိုင်ထားရမည် ဖြစ်ပါသည်။

ဆန္ဒာဓိပတိ (ပြင်းပြသော ဆန္ဒ) ៖ စမတ်ဖုန်းကို စတင်ကိုင်တွယ်လိုက်သည်နှင့် “ဤဖုန်းစခရင်ပေါ်ရှိ အာရုံများနောက်သို့ ငါ၏ စိတ်ကို မျောပါခံမည် မဟုတ်။ အာရုံသစ်ကို ဆာလောင်နေသော စိတ်ကို ဖြတ်တောက်ပြီး၊ ဤဖုန်းအသုံးပြုချိန်ကိုပင် စိတ္တာနုပဿနာ အလုပ်ခွင်အဖြစ် ပြောင်းလဲကာ အရိယာလမ်းသို့ အရောက်သွားမည်” ဟူသော တိကျခိုင်မာသည့်၊ သံသရာမှ လွတ်မြောက်လိုသော ပြင်းပြသည့် ဆန္ဒကို မွေးမြူရပါမည်။

ဝီရိယာဓိပတိ (မဆုတ်မနစ်သော ဝီရိယ) ៖ ဖုန်းကို စတင်ကြည့်ရှုသည်မှစ၍ ချထားလိုက်သည့် အချိန်အထိ၊ အတွင်းစိတ်ထဲတွင် ပေါ်လာသမျှသော လွင့်စင်မှု၊ နောက်ထပ် ကြည့်လိုမှု၊ ဆာလောင်မှု ဝိဉာဏ်များကို တစ်ချက်မျှ မလွတ်သွားစေရန်၊ သတိတရားကို အမြဲတမ်း တင်းတင်းကျပ်ကျပ် ကပ်ထားကာ အားထုတ်သော ဝီရိယကို အဓိပတိအဖြစ် တင်ထားရပါမည်။ စိတ်က အာရုံနောက် လိုက်သွားတိုင်း ချက်ချင်း ဖြတ်တောက်၍ ဖုန်းကို ချထားနိုင်သည့် လုံ့လဝီရိယ ရှိရပါမည်။

စိတ္တာဓိပတိ (စူးစိုက်သော စိတ်) ៖ အာရုံသည် ဖတ်ရှုနေသော သတင်း၏ ဇာတ်လမ်းသက်သက်ဆီသို့ အပြည့်အဝ မျောပါမသွားစေဘဲ၊ ထိုသတင်းကို အကြောင်းပြု၍ ဖောက်ပြန်ပြောင်းလဲလာသော မိမိစိတ်၏ လှုပ်ရှားမှု၊ သာယာသွားမှု၊ လိုချင်သွားမှု၊ ဒေါသထွက်သွားမှုများပေါ်၌သာ စိတ်ကို မျက်ခြည်မပြတ် စူးစိုက်လေ့လာရပါမည်။

ဝီမံသာဓိပတိ (ထိုးထွင်းသိမြင်သော ဉာဏ်ပညာ) ៖ ပေါ်လာသမျှသော ဆာလောင်သည့် ဝိဉာဏ်၊ ပျံ့လွင့်သည့် စေတသိက်တို့သည် “ငါမဟုတ်၊ ရဟန်းမဟုတ်၊ အကြောင်းအကျိုး ဖြစ်ပျက်နေသော နာမ်ဓမ္မသက်သက်သာတည်း၊ ဖုန်းစခရင်မှ အလင်းတန်းများသည်လည်း ဖောက်ပြန်ပျက်စီးမည့် ရုပ်ဓမ္မ သက်သက်သာတည်း၊ အားလုံးသည် သဗ္ဗေ ဓမ္မာ အနတ္တာ သဘောတရားများသာတည်း” ဟု ဖုန်းအသုံးပြုနေစဉ် အခိုက်အတန့်တိုင်း၌ အဖန်တလဲလဲ ပိုင်းခြားသိမြင်သော ဉာဏ်ဖြင့် ထိုးထွင်းလေ့လာရပါမည်။

နိဂုံး

အချုပ်အားဖြင့် ပြန်လည် သုံးသပ်ရသော်၊ ယနေ့ခေတ် ရဟန်းတော်များအတွက် စမတ်ဖုန်း အသုံးပြုခြင်းနှင့် လူမှုကွန်ရက်များ ကြည့်ရှုခြင်း ဆိုသည်မှာ ရှောင်လွှဲ၍မရသော နည်းပညာ၏ အစိတ်အပိုင်းတစ်ခု ဖြစ်ပါသည်။ အမှတ်တမဲ့ နေပါက ဤအရာများသည် သမာဓိကို အလျင်မြန်ဆုံး ဖြိုခွဲပြီး၊ သတိကို လွတ်ကျစေကာ လောကီအာရုံများထဲသို့ လုံးဝ ဆွဲချသွားနိုင်သော အန္တရာယ်အကြီးမားဆုံး ကိလေသာ ထောင်ချောက်များ ဖြစ်ပါသည်။ သို့သော် ဝိပဿနာအလုပ်ကို တကယ်တမ်း စိုက်လိုက်မတ်တတ် လုပ်ဆောင်နေသော ရဟန်းတော်များအတွက်မူ ဤအချိန်သည် မိမိ၏ သန္တာန်၌ ကိန်းအောင်းနေသော လောဘနှင့် ဥဒ္ဓစ္စကို ပစ္စုပ္ပန်တည့်တည့်တွင် အထင်ရှားဆုံး မြင်တွေ့နိုင်ပြီး၊ ဉာဏ်ဖြင့် ခွာချရန် အလွန်ကောင်းမွန်သော စစ်မြေပြင်ကြီး တစ်ခု ဖြစ်လာပါသည်။

ဒစ်ဂျစ်တယ် အာရုံများနောက်သို့ လိုက်၍ စီးမျောမနေဘဲ၊ ထိုအာရုံကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာသော “အာရုံသစ်ကို ဆာလောင်နေသော စိတ် (ဝိဉာဏ်)” ကိုသာ ဉာဏ်ဖြင့် ချက်ချင်း ဖမ်းယူစောင့်ကြည့်ရပါမည်။ ထိုသို့ စောင့်ကြည့်ခြင်းအားဖြင့် ထိုစိတ်များသည် အလိုအလျောက် ဖြစ်နေခြင်းမဟုတ်ဘဲ အကြောင်းအကျိုး သက်သက်ဖြစ်သော နာမ်ဓမ္မများသာ ဖြစ်ကြောင်းကို တွေ့မြင်လာပါမည်။ ထိုနာမ်ဓမ္မတစ်ခုချင်းစီကို ဆန်းစစ်လိုက်သောအခါ ငါမဟုတ်၊ ပုဂ္ဂိုလ်သတ္တဝါမဟုတ်ဘဲ ယာယီဖြစ်ပျက်နေသော သဘောတရားများသာ ဖြစ်ကြောင်း ရှင်းလင်းစွာ သိမြင်လာပြီး “သဗ္ဗေ ဓမ္မာ အနတ္တာ” ဟူသော အမှန်တရားကို စခရင်ကို ကြည့်ရှုနေစဉ်၌ပင် လင်းကနဲ မျက်မှောက်ပြုလာနိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။

ယင်းသို့ အနတ္တကို မြင်သော်လည်း နည်းပညာ၏ အဆိပ်သင့်ခံရသည့် ဘဝသို့ မရောက်စေဘဲ၊ အဓိပတိတရားလေးပါးကို အပြည့်အဝ အသုံးချ၍ ပညာ၊ သတိ၊ သမ္ပဇဉ် ရှေ့ဆောင်ကာ စမတ်ဖုန်းကို သာသနာအတွက် မှန်ကန်စွာ အသုံးချရင်း၊ မိမိကိုယ်တိုင်လည်း အရိယာမဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်ဆီသို့ ရောက်ရှိရန် မှန်ကန်သော အကြောင်းတရားများကို ပညာရှိရှိ ဆက်လက် ဖန်တီးတည်ဆောက်သွားရမည် ဖြစ်ပါသည်။ စမတ်ဖုန်း၏ ကျေးကျွန်ဘဝမှ ရုန်းထွက်ပြီး၊ ဒစ်ဂျစ်တယ် အာရုံများကြား၌ပင် သတိပညာဖြင့် ကြာပန်းသဖွယ် ရပ်တည်နိုင်သော ရဟန်းသည်သာလျှင် ခေတ်သစ်လောကဓံကို အောင်မြင်စွာ ကျော်လွှားနိုင်သူ ဖြစ်ပါသတည်း။