သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ အပြီးတိုင် လွတ်မြောက်ရေးဟူသော အရိယာအဖြစ်သို့ ရောက်ရှိရန် ရည်မှန်းချက်ဖြင့် တရားအားထုတ်နေကြသော ရဟန်းတော်များအတွက် မိမိခန္ဓာကိုယ်ပေါ်၌ အမှန်တကယ် ဖြစ်ပျက်နေသော သဘောတရားများကို လက်တွေ့ လေ့လာကြည့်ရှုခြင်းသည် တစ်ခုတည်းသော လမ်းစဉ်ဖြစ်ပါသည်။ ထိုသို့ လေ့လာရာတွင် ခန္ဓာကိုယ်၏ “ဖောက်ပြန်ပျက်စီးနေသော” (ရုပ်တရား) များကို မျက်ခြည်မပြတ် စောင့်ကြည့်နေရန်မှာ လွန်စွာ အရေးကြီးလှပါသည်။

အဘယ်ကြောင့် ဤမျှ အရေးကြီးရသနည်းဆိုသည့် အကြောင်းရင်းများကို အောက်ပါအတိုင်း ဉာဏ်ဖြင့် ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ လေ့လာနိုင်ပါသည်။

၁။ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ (အတ္တအစွဲ) ကို တိုက်ရိုက် ဖြိုခွင်းနိုင်ခြင်း

သံသရာတစ်လျှောက်လုံးတွင် လူသားများသည် မိမိတို့၏ ခန္ဓာကိုယ်ကြီးကို “ငါ၏ ကိုယ်၊ ငါ၏ ခြေလက်၊ ငါ၏ အဆင်းသဏ္ဌာန်” ဟု အခိုင်အမာ မှားယွင်းစွာ ယူဆထားခဲ့ကြပါသည်။ ဤသည်မှာ သက္ကာယဒိဋ္ဌိ တည်းဟူသော အယူမှားကြီးပင် ဖြစ်ပါသည်။

ခန္ဓာကိုယ်ကို ဉာဏ်ဖြင့် မျက်ခြည်မပြတ် စောင့်ကြည့် လေ့လာသောအခါ၊ ထိုခန္ဓာကိုယ်ကြီးသည် ပုံသဏ္ဌာန်တစ်ခုအနေဖြင့် ငြိမ်သက်နေခြင်းမဟုတ်ဘဲ၊ ပူခြင်း၊ အေးခြင်း、တင်းခြင်း၊ တောင့်ခြင်း၊ လှုပ်ရှားခြင်း၊ ယိုစီးခြင်း အစရှိသည့် ဖောက်ပြန်မှု သဘောတရားများ အဆက်မပြတ် ဖြစ်ပေါ်နေသည်ကို လက်တွေ့ တွေ့မြင်လာရမည် ဖြစ်ပါသည်။ ထိုဖောက်ပြန်မှုများသည် “ငါ” လည်း မဟုတ်၊ “ငါ့အလိုကျ” စီမံ၍ ရသောအရာများလည်း မဟုတ်ဘဲ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်၍ ပေါ်လာသော ရုပ်တရားသက်သက်သာ ဖြစ်ကြောင်းကို တိုက်ရိုက် လေ့လာသိမြင်လာပါမည်။ ဖောက်ပြန်မှုများကို မြင်လေလေ၊ ပုံသဏ္ဌာန် (ပညတ်) အပေါ်၌ စွဲလမ်းနေသော အတ္တအစွဲ ပြုတ်ကျလေလေ ဖြစ်သောကြောင့် မျက်ခြည်မပြတ် စောင့်ကြည့်ရန် အလွန်အရေးကြီးပါသည်။

၂။ ဖြစ်ပျက် (အနိစ္စသဘော) ကို အမီလိုက်နိုင်ခြင်း

ဝိပဿနာအလုပ်၏ အဓိကသော့ချက်မှာ ရုပ်နာမ်တို့၏ “ဖြစ်ခြင်း” နှင့် “ပျက်ခြင်း” ကို အချိန်နှင့်တစ်ပြေးညီ သိမြင်ရန်ပင် ဖြစ်ပါသည်။ ခန္ဓာကိုယ်၏ ဖောက်ပြန်မှုများသည် တစ်စက္ကန့်မျှ ငြိမ်သက်နေခြင်း မရှိပါ။ လေကို ရှူသွင်းလိုက်ချိန်တွင် တိုးဝှေ့သွားသော ဖောက်ပြန်မှုသည် ရှူထုတ်လိုက်ချိန်တွင် လုံးဝ မရှိတော့ဘဲ ပျက်စီးသွားပါသည်။

အကယ်၍ ထိုဖောက်ပြန်မှုများကို မျက်ခြည်ပြတ်သွားပါက အတိတ်က ဖြစ်ခဲ့သည်များကို ပြန်တွေးခြင်း၊ သို့မဟုတ် အနာဂတ်အတွက် ကြိုတင်တွေးတောခြင်းဟူသော အတွေးများ (သင်္ခါရများ) ဝင်ရောက်လာမည် ဖြစ်ပါသည်။ ဖောက်ပြန်မှုတိုင်းကို မျက်ခြည်မပြတ် စောင့်ကြည့်နေမှသာလျှင် ပေါ်လာသော ဖောက်ပြန်မှုနှင့် ထိုဖောက်ပြန်မှုကို သိလိုက်သော ဝိဉာဏ်လေးတို့ အတူတကွ ပျက်စီးသွားသည်ကို အရှိကိုအရှိအတိုင်း ရှင်းလင်းစွာ လေ့လာသိမြင်နိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။

၃။ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် လည်ပတ်မှုကို ဝေဒနာ၌ ရပ်တန့်နိုင်ခြင်း

ခန္ဓာကိုယ်၌ ပူခြင်း၊ အေးခြင်း၊ နာကျင်ခြင်း၊ ကိုက်ခဲခြင်း အစရှိသည့် ဖောက်ပြန်မှုများ အဆက်မပြတ် ဖြစ်ပေါ်နေသောကြောင့် ထိုဖောက်ပြန်မှုအပေါ် ခံစားရသော ဝေဒနာများ မလွဲမသွေ ပေါ်ပေါက်လာစမြဲ ဖြစ်ပါသည်။ အကယ်၍ ဖောက်ပြန်မှုများကို မျက်ခြည်မပြတ် စောင့်ကြည့်လေ့လာနိုင်ခြင်း မရှိပါက၊ သာယာဖွယ်ကောင်းသော ဖောက်ပြန်မှုအပေါ်၌ လိုချင်တပ်မက်မှု (တဏှာ) ဖြစ်လာပြီး၊ မသာယာဖွယ် (နာကျင်ကိုက်ခဲမှု) အပေါ်၌ ဒေါသ၊ ပူပန်မှုများ ဖြစ်ပေါ်လာမည် ဖြစ်ပါသည်။

ဖောက်ပြန်မှုများကို မျက်ခြည်မပြတ် ဉာဏ်ဖြင့် ကပ်၍ လေ့လာနေသော ရဟန်းတော်သည် ထိုဖောက်ပြန်မှုကြောင့် ဖြစ်လာသော ဝေဒနာကို “ငါ နာသည်၊ ငါ ကိုက်သည်” ဟု မယူဆတော့ပါ။ ဖြစ်လာသည့် ဝေဒနာသည်လည်း ဖောက်ပြန်မှုများနည်းတူ ပျက်စီးသွားမည့် အနိစ္စတရားသက်သက်မျှသာ ဖြစ်ကြောင်း မြင်သောကြောင့် ဝေဒနာမှတစ်ဆင့် တဏှာသို့ ကူးမသွားတော့ဘဲ ပဋိစ္စသမုပ္ပါဒ် စက်ဝိုင်းကြီးကို အောင်မြင်စွာ ဖြတ်တောက်နိုင်မည် ဖြစ်ပါသည်။

၄။ အဓိပတိတရားလေးပါးဖြင့် အားဖြည့်စောင့်ကြည့်ခြင်း

ခန္ဓာ၏ ဖောက်ပြန်မှုများကို စက္ကန့်မလပ် မျက်ခြည်မပြတ် စောင့်ကြည့်ရန်မှာ သာမန်လုပ်ရိုးလုပ်စဉ် တွန်းအားများဖြင့် မလုံလောက်ပါ။ ဤနေရာတွင် အဓိပတိတရားလေးပါးကို မဖြစ်မနေ အသုံးချရမည် ဖြစ်ပါသည်။

• ဆန္ဒာဓိပတိ: သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ အမြန်ဆုံး လွတ်မြောက်လိုသော ပြင်းပြသည့် ဆန္ဒဖြင့် ဖောက်ပြန်မှုများကို အလွတ်မခံဘဲ စောင့်ကြည့်လိုစိတ် ရှိရပါမည်။

• စိတ္တာဓိပတိ: ပြင်ပအာရုံများဆီသို့ စိတ်လွင့်မသွားစေဘဲ ခန္ဓာကိုယ်၏ ဖောက်ပြန်မှုများအပေါ်၌သာ ခိုင်မာစွာ ကပ်ထားနိုင်သော စိတ်ဓာတ် ရှိရပါမည်။

• ဝီရိယာဓိပတိ: ဝေဒနာများ ပြင်းထန်လာသော်လည်း နောက်ဆုတ်မသွားဘဲ မဆုတ်မနစ်သော လုံ့လဝီရိယဖြင့် ထပ်ချပ်မကွာ စောင့်ကြည့်ရပါမည်။

• ဝီမံသာဓိပတိ: ထိုဖောက်ပြန်မှုများကို တွေဝေစွာ ကြည့်နေခြင်းမျိုး မဟုတ်ဘဲ၊ အကြောင်းအကျိုး သဘောတရားများ၊ အနိစ္စ၊ ဒုက္ခ၊ အနတ္တ လက္ခဏာများကို ခွဲခြမ်းစိတ်ဖြာ ပိုင်းခြားသိမြင်သော ပညာဉာဏ်ဖြင့် ထက်မြက်စွာ လေ့လာရပါမည်။

ဤအဓိပတိတရားလေးပါးဖြင့် အားဖြည့်ပြီး ခန္ဓာကို လေ့လာသောအခါ လမ်းလွဲခြင်း၊ လမ်းခုလတ်၌ ရပ်တန့်ခြင်းများ လုံးဝ မရှိနိုင်တော့ပါ။

နိဂုံး

အချုပ်အားဖြင့်ဆိုရသော် ရဟန်းတော်များအနေဖြင့် ဝိပဿနာအလုပ်ကို အားထုတ်ရာတွင် ခန္ဓာကိုယ်၏ ဖောက်ပြန်မှုများကို မျက်ခြည်မပြတ် စောင့်ကြည့်ခြင်းသည် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို တိုက်ရိုက် ပယ်သတ်နိုင်သော အထိရောက်ဆုံး နည်းလမ်းဖြစ်ပါသည်။ တွေးတောကြံဆနေခြင်းများ၊ စာပေသဘောတရားများကို ရွတ်ဆိုနေခြင်းများကို ရပ်တန့်ကာ၊ ယခုလက်ရှိ မိမိခန္ဓာတွင် အမှန်တကယ် ဖြစ်ပေါ်နေသော ဖောက်ပြန်မှု အရှိတရားများကိုသာ တိုက်ရိုက် လေ့လာခြင်းဖြင့် သောတာပန် အစရှိသော အရိယာပုဂ္ဂိုလ်များ အများအပြား ပေါ်ထွန်းလာနိုင်မည် ဖြစ်ပါကြောင်း အလေးအနက် ရေးသားတင်ပြအပ်ပါသည်။