ကျွန်တော်တို့ ဗုဒ္ဓဘာသာဝင်တွေ မနက်မိုးလင်းတာနဲ့ ကုသိုလ်လုပ်ကြတယ်။ ဘုရားပန်းကပ်တယ်၊ ဆွမ်းလောင်းတယ်၊ ပုတီးစိပ်တယ်။ ညနေကျရင်လည်း အမျှဝေကြတယ်။ “နိဗ္ဗာန်ရောက်ကြောင်း အထောက်အပံ့ ဖြစ်ပါစေ” လို့ ပါးစပ်က ဆုတောင်းကြပေမယ့်… တကယ်တမ်း စိတ်ထဲမှာ ဘာရှိနေသလဲ။ “ငါ ဒီဘဝ လှူဒါန်းလိုက်ရင် နောက်ဘဝ သူဌေး ဖြစ်မယ်။ နတ်ပြည် ရောက်မယ်။ ရုပ်ချောမယ်။ အခြံအရံ များမယ်။”

ဒီလို စိတ်ကူးမျိုး ခင်ဗျားတို့မှာ ရှိနေရင် ကျွန်တော် ဘွင်းဘွင်းပဲ ပြောပါရစေ။ ခင်ဗျားတို့ လုပ်နေတာ “ဝဋ်ကျွတ်ကြောင်း” (မဂ္ဂ – နိရောဓ) မဟုတ်ပါဘူး။ “ဝဋ်လည်ကြောင်း” (သမုဒယ-ဒုက္ခ) သက်သက်သာ ဖြစ်နေပါလိမ့်မယ်။

ရွှေချည်နဲ့ တုပ်မလား၊ သံကြိုးနဲ့ တုပ်မလား

သံသရာ ဆိုတာ မီးလောင်နေတဲ့ထောင် တစ်ခုပါပဲ။

• မကောင်းမှု (အကုသိုလ်) လုပ်ရင် “သံကြိုး” နဲ့ အတုပ်ခံရမယ်။ (ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန် ဘဝ ရောက်မယ်)
• ကောင်းမှု (ကုသိုလ်) လုပ်ပြီး ဘဝကောင်းကို တောင့်တရင် “ရွှေကြိုး” နဲ့ အတုပ်ခံရမယ်။ (လူချမ်းသာ၊ နတ်၊ ဗြဟ္မာ ဘဝ ရောက်မယ်)

သံကြိုးပဲ ဖြစ်ဖြစ်၊ ရွှေကြိုးပဲ ဖြစ်ဖြစ်… “အနှောင်အဖွဲ့” ဆိုတာချင်း အတူတူပါပဲ။ “မီးလောင်နေတဲ့ထောင်” ထဲမှာ နေရတာချင်း အတူတူပါပဲ။ ရွှေကြိုးနဲ့ အတုပ်ခံရလို့ ပျော်နေကြတာဟာ သနားစရာ ကောင်းပါတယ်။ ဘာလို့လဲဆိုတော့ နတ်ပြည်ရောက်လည်း အမြဲမနေရဘူး။ ကံကုန်ရင် ငရဲ ပြန်ကျနိုင်သေးတာပဲ။ သံသရာလည်နေသမျှ ဘယ်ဘဝမှ စိတ်မချရပါဘူး။

ဒါကြောင့် ကျွန်တော်တို့ လုပ်ရမှာက “သံကြိုးကနေ ရွှေကြိုး ပြောင်းဖို့” မဟုတ်ပါဘူး။ “ကြိုးတွေကို ဖြတ်တောက်ဖို့” ဖြစ်ရပါမယ်။

ဈေးသည် စိတ်ထား

လူအများစု အလှူလုပ်တာဟာ “ပေးကမ်းခြင်း” မဟုတ်ပါဘူး။ “ရင်းနှီးမြှုပ်နှံခြင်း” ပါ။ “ငါ ၁ သိန်း လှူလိုက်ရင် သိန်း ၁၀၀ ပြန်ရရမယ်” ဆိုတဲ့ လောဘ က အောက်ခြေမှာ ခင်းထားတယ်။ ဒါဟာ ဈေးသည် စိတ်ဓာတ်ပါ။ ဘုရားနဲ့ ဈေးလာစစ်နေတာပါ။ “အရှင်ဘုရား တပည့်တော် လှူပါမယ်၊ တပည့်တော်ကို ချမ်းသာအောင် လုပ်ပေးပါ” ဆိုတာမျိုးပေါ့။

ဗုဒ္ဓလမ်းစဉ်က “လောဘ” ကို ပယ်ဖို့ လမ်းစဉ်ပါ။ ခင်ဗျားတို့က ကုသိုလ်လုပ်ရင်း လောဘကို မွေးမြူနေကြတယ်။ “ငါ” (အတ္တဒိဋ္ဌိ) ကို ကြီးထွားအောင် လုပ်နေကြတယ်။ “ငါ လှူတာ၊ ငါ့ကမ္ပည်းထိုးပါ၊ ငါ့နာမည် ခေါ်ပေးပါ” ဆိုတဲ့ အတ္တတွေနဲ့ လုပ်နေသမျှ… အဲဒီ ကုသိုလ်ဟာ “ဝဋ္ဋနိဿိတ ကုသိုလ်” (သံသရာလည်စေသော ကုသိုလ်) သာ ဖြစ်ပါလိမ့်မယ်။ နိဗ္ဗာန်နဲ့ ဝေးသထက် ဝေးသွားပါလိမ့်မယ်။

နိဗ္ဗာန် ဆိုတာ ရယူခြင်း မဟုတ်၊ စွန့်လွှတ်ခြင်း

တချို့က ထင်ကြတယ်။ “ကုသိုလ်တွေ အများကြီး စုထားမှ နိဗ္ဗာန် ရမယ်” တဲ့။ နိဗ္ဗာန်ဆိုတာ ပိုက်ဆံစုသလို ကုသိုလ်တွေ စုပြီး ဝယ်ယူရတဲ့ “နေရာ” တစ်ခု မဟုတ်ပါဘူး။ နိဗ္ဗာန် ဆိုတာ “သံသရာက လွတ်မြောက်ခြင်း” ပါ။

• လောဘ ကုန်ရင် နိဗ္ဗာန်။
• ဒေါသ ကုန်ရင် နိဗ္ဗာန်။
• “ငါ” စွဲ ကုန်ရင် နိဗ္ဗာန်။

ခင်ဗျားက “လိုချင်မှု” တွေနဲ့ ကုသိုလ်လုပ်နေရင် ဘယ်လိုလုပ် လောဘကုန်မှာလဲ။ ဘယ်လိုလုပ် နိဗ္ဗာန် ရောက်မှာလဲ။ မီးငြိမ်းချင်ပါတယ် ဆိုပြီး ထင်းတွေ (ဘဝတောင့်တမှုတွေ) ထပ်ထည့်နေသလို ဖြစ်မနေဘူးလား။

ဝိဝဋ္ဋနိဿိတ (သံသရာပြတ်ကြောင်း) ကုသိုလ်

ဒါဆို ကုသိုလ် မလုပ်ရဘူးလား။ လုပ်ရပါမယ်။ ဒါပေမဲ့ စိတ်ထား ပြောင်းပြီး လုပ်ရပါမယ်။

၁။ စွန့်လွှတ်ဖို့ လှူပါ : “ငါ ရချင်လို့ လှူတာ မဟုတ်ဘူး။ ငါ့စိတ်ထဲက တွယ်တာမှု (မစ္ဆရိယ) ကို ဖြတ်ချင်လို့၊ စွန့်လွှတ်ချင်လို့ လှူတာ” လို့ နှလုံးသွင်းပါ။

၂။ စိတ်ဖြူစင်ဖို့ သီလဆောက်တည်ပါ : “နတ်ပြည် ရောက်ချင်လို့ မဟုတ်ဘူး။ ငါ့စိတ် ပူလောင်မှု ကင်းအောင်၊ သမာဓိ တည်ဆောက်နိုင်အောင် စောင့်ထိန်းတာ” လို့ နှလုံးသွင်းပါ။

၃။ ဉာဏ်ဦးစီးပါ : “ဒီကုသိုလ်ကြောင့် ဖြစ်လေရာ ဘဝမှာ သစ္စာလေးပါး သိမြင်သော ဉာဏ်နှင့် ပြည့်စုံရပါလို၏” လို့ပဲ ဆုတောင်းပါ။ ဘဝစည်းစိမ်ကို မတောင်းပါနဲ့။

ဒီလို စိတ်ထားနဲ့ လုပ်မှသာ ခင်ဗျားတို့ရဲ့ ကုသိုလ်ဟာ “ဝိဝဋ္ဋနိဿိတ ကုသိုလ်” (သံသရာပြတ်ကြောင်း ကုသိုလ်) ဖြစ်လာမှာပါ။ ဒါမှသာ ရွှေကြိုးတွေကိုပါ ဖြတ်တောက်နိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။

နိဂုံး

မိတ်ဆွေတို့… ကုသိုလ်လုပ်တိုင်း ကောင်းတယ် မထင်ပါနဲ့။ ဉာဏ်မပါတဲ့ ကုသိုလ်က ခင်ဗျားတို့ကို သံသရာထဲမှာ အကြာကြီး ဆွဲထားပါလိမ့်မယ်။ ဘဝဆိုတာ ဒုက္ခပါ။ နတ်ဘဝလည်း ဒုက္ခ၊ ဗြဟ္မာဘဝလည်း ဒုက္ခပါပဲ။ ဒုက္ခကို အလှဆင်နေတာ ကို ရပ်တန်းက ရပ်ကြပါတော့။

နောက်တစ်ခါ ဘုရားရှိခိုးရင်၊ အလှူလုပ်ရင် ကိုယ့်စိတ်ကို ပြန်စစ်ပါ။ “ငါ… ဒီကုသိုလ်ကို သံသရာလည်ဖို့ လုပ်နေတာလား၊ သံသရာဖြတ်ဖို့ လုပ်နေတာလား။” “ငါ… လိုချင်လို့ လုပ်နေတာလား၊ စွန့်လွှတ်ချင်လို့ လုပ်နေတာလား။”

အဖြေက ခင်ဗျားရဲ့ စိတ်ထဲမှာ ရှိပါတယ်။ သံသရာကို ရှည်စေတာလည်း ခင်ဗျားပါပဲ။ သံသရာကို ဖြတ်တောက်မှာလည်း ခင်ဗျားပါပဲ။

ထက်အောင်