ကျနော်တို့ နေ့စဉ်ဘဝမှာ ပြဿနာပေါင်းများစွာကို ရင်ဆိုင်ဖြေရှင်းနေကြရပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ပြဿနာတစ်ခုကို ရှင်းလိုက်တိုင်း နောက်ထပ် ပြဿနာသစ်တွေက အဆုံးမရှိ ပေါ်လာစမြဲပါ။ အကြောင်းကတော့ အပြင်ဘက်က ပြဿနာတွေဆိုတာ အကျိုးဆက်တွေ သက်သက်သာ ဖြစ်ပြီး၊ တကယ့် ပြဿနာ အားလုံးရဲ့ ဇာစ်မြစ်ဖြစ်တဲ့ “ငါ” ဆိုတဲ့ အစွဲကြီးကို မဖြေရှင်းရသေးလို့ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

မှန်ထဲက အရိပ်ကို အစစ်ထင်နေသူ (ဥပမာ)

ဒီသဘောတရားကို ရှင်းလင်းသွားအောင် မှန်ထဲက အရိပ်ကို အစစ်ထင်နေတဲ့ သူတစ်ယောက်ရဲ့ ဥပမာနဲ့ ပြောပြချင်ပါတယ်။ လူတစ်ယောက်ဟာ မှန်တစ်ချပ်ရှေ့မှာ မတ်တပ်ရပ်နေတဲ့အခါ မှန်ထဲမှာ အရိပ်တစ်ခု ပေါ်လာပါတယ်။ သူက အဲဒီအရိပ်ကို တကယ့် လူအစစ်လို့ ထင်မှတ်သွားပြီး၊ အရိပ်ရဲ့ မျက်နှာမှာ ပေရေနေတဲ့ အညစ်အကြေးတွေကို မှန်ပေါ်မှာ လိုက်လံ သုတ်သင် ရှင်းလင်းနေမယ် ဆိုပါစို့။ သူ မှန်ကို ဘယ်လောက်ပဲ ပြောင်အောင် တိုက်နေပါစေ၊ ပြဿနာက ပြေလည်သွားမှာ မဟုတ်ပါဘူး။ အဲဒီအရိပ်ဟာ တကယ်မရှိဘဲ အပေါ်ယံ ပေါ်လာတဲ့ အရာသက်သက်သာ ဖြစ်နေလို့ပါပဲ။ အရာရာကို အဲဒီ အရိပ်ပေါ်ကနေ စဉ်းစားပြီး ဖြေရှင်းနေသရွေ့ သူဟာ ပြဿနာရဲ့ အရင်းအမြစ်ကို ဘယ်တော့မှ တွေ့နိုင်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။

ကျနော်တို့ နေ့စဉ် သုံးနှုန်းနေတဲ့ ငါ၊ သူတစ်ပါး၊ ယောက်ျား၊ မိန်းမ၊ ပုဂ္ဂိုလ်၊ သတ္တဝါ ဆိုတာတွေဟာလည်း အဲဒီ မှန်မှာပေါ်နေတဲ့ အရိပ်တွေနဲ့ အတိအကျ တူညီပါတယ်။ အဲဒါတွေဟာ တကယ်ရှိနေတဲ့ အရာတွေ လုံးဝ မဟုတ်ဘဲ၊ ခန္ဓာငါးပါးပေါ် အခြေခံပြီး ပေါ်ပေါက်လာတဲ့ အရိပ်တွေ သက်သက်သာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ မရှိတဲ့ အရိပ် (ငါ) ကို အစစ်ထင်ပြီး “ငါ့ကို မလေးစားဘူး၊ ငါ့ပစ္စည်းကို ယူသွားတယ်” ဆိုပြီး အပြင်ဘက်မှာ ပြဿနာတွေ လိုက်ရှင်းနေတာဟာ မှန်ပေါ်က အရိပ်ကို လိုက်သုတ်နေတာနဲ့ အတူတူပါပဲ။

တကယ့် ဖြစ်ရပ်အစစ်အမှန် (စိတ္တာနုပဿနာ)

ပြဿနာ အစစ်ကို ဖြေရှင်းဖို့ဆိုရင် အရိပ်တွေနောက် လိုက်နေတာကို ရပ်တန့်ပြီး၊ တကယ့် ဖြစ်ရပ် အစစ်အမှန်ဖြစ်တဲ့ စိတ်တွေရဲ့ ဖြစ်မှုပျက်မှုကိုသာ တိုက်ရိုက် လေ့လာရပါမယ်။ ဒါကို စိတ္တာနုပဿနာ အလုပ်လို့ ခေါ်ပါတယ်။

ကျနော်တို့ရဲ့ အတွင်းသန္တာန်မှာ အာရုံတစ်ခုခုနဲ့ တိုက်မိလို့ သိလိုက်တဲ့ စိတ်တစ်ခု ပေါ်လာတိုင်း၊ အဲဒီ စိတ်တစ်ခုချင်းစီကို “နာမ်ဓမ္မ” လို့ ခေါ်ပါတယ်။ ဒီ နာမ်ဓမ္မလေးတွေဟာ ခိုင်မာတဲ့ “ငါ” လည်း မဟုတ်၊ “သူတစ်ပါး” လည်း မဟုတ်ပါဘူး။ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်လို့ ပေါ်လာပြီး ချက်ချင်း ပြန်ပျက်သွားတဲ့ အကြောင်းအကျိုး ဆက်စပ်နေမှု သက်သက်သာ ရှိပါတယ်။

ဥပမာအားဖြင့် မနှစ်သက်စရာ အာရုံတစ်ခုနဲ့ တိုက်မိလို့ ဒေါသစိတ်လေး ပေါ်လာရင် “ငါ ဒေါသထွက်တယ်” လို့ အရိပ်ကို အမည်မတပ်ပါနဲ့။ ဒါဟာ အကြောင်းရှိလို့ ပေါ်လာတဲ့ နာမ်ဓမ္မလေး တစ်ခုရဲ့ ဖြစ်ပေါ်လာမှု သက်သက်ပဲလို့ အရှိကိုအရှိတိုင်း စောင့်ကြည့်ရပါမယ်။ အဲဒီ နာမ်ဓမ္မလေးဟာ ခဏလေးအတွင်းမှာပဲ ဖြစ်ပြီးရင် ပျက်စီးသွားတာကို ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်နဲ့ ထိုးထွင်းသိမြင်အောင် ခြေရာခံရပါမယ်။

နိဂုံး

ဒီလို တကယ့် ဖြစ်ရပ် အစစ်အမှန်ဖြစ်တဲ့ စိတ်တွေရဲ့ ဖြစ်မှုပျက်မှုဟာ အကြောင်းအကျိုး ဆက်စပ်မှုပဲ ရှိတယ်ဆိုတာကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း သဘောပေါက်သွားတဲ့အခါ၊ မှန်ထဲက အရိပ်ကို အစစ်ထင်နေတဲ့ အမှားကြီး ပြုတ်ကျသွားသလိုပဲ “ငါ” ဆိုတဲ့ အစွဲအမှားကြီး အလိုလို ပျောက်ကွယ်သွားပါတယ်။

“ငါ” ဆိုတဲ့ ပြဿနာရဲ့ ဇာစ်မြစ်ကြီးကို ဖြေရှင်းလိုက်နိုင်ပြီ ဖြစ်တဲ့အတွက်၊ “ငါ့အတွက်၊ ငါ့ကို” ဆိုပြီး ဖြစ်ပေါ်လာမယ့် လောကီ ပြဿနာတွေ အားလုံးဟာလည်း အမြစ်ကနေ ပြတ်တောက် ချုပ်ငြိမ်းသွားပါတော့တယ်။ ဒါကြောင့် ပြဿနာတွေကို အပေါ်ယံ လိုက်လံ ဖြေရှင်းနေမယ့်အစား၊ ပြဿနာအားလုံးရဲ့ အရင်းအမြစ်ဖြစ်တဲ့ “ငါ” ဟူသည့် အစွဲကိုသာ စိတ္တာနုပဿနာ ကျင့်စဉ်ဖြင့် ရဲရဲဝံ့ဝံ့ ဖြေရှင်းကြပါစို့လို့ ကျနော် တိုက်တွန်းရေးသားလိုက်ပါတယ်။