ကျနော်တို့တွေ တရားလမ်းကြောင်းပေါ် လျှောက်လှမ်းတဲ့အခါမှာ သဒ္ဓါတရားလို့ခေါ်တဲ့ ယုံကြည်မှုဟာ အင်မတန် အရေးကြီးတဲ့ တွန်းအားတစ်ခု ဖြစ်ပါတယ်။ ဒါပေမယ့် ယုံကြည်မှုသက်သက်နဲ့တင် ရပ်တန့်နေမယ်ဆိုရင်တော့ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲကနေ လွတ်မြောက်ဖို့ဆိုတဲ့ ပန်းတိုင်ကို ဘယ်တော့မှ ရောက်နိုင်မှာ မဟုတ်ပါဘူး။ ပညာမပါတဲ့ ယုံကြည်မှုသက်သက်ကြောင့် ဘာပြောပြော ယုံနေရတာဟာ တကယ့်လက်တွေ့မှာ အဆင်ပြေမနေပါဘူး။ သဒ္ဓါတရားနဲ့ စတင်ခဲ့ပေမယ့် နောက်ဆုံးမှာတော့ ကိုယ်တွေ့ ဉာဏ်အမြင် (ပညာသိ) အဆင့်ကို မဖြစ်မနေ ကူးပြောင်းကြရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

သညာသိ မှသည် ပညာသိ ဆီသို့

တရားစာအုပ်တွေ ဖတ်တယ်၊ တရားတွေ နာတယ်ဆိုတာဟာ ကောင်းမွန်တဲ့ အလေ့အကျင့်တွေ ဖြစ်ပေမယ့်၊ ဒီကနေ ရလာတဲ့ အသိတရားတွေဟာ မှတ်သားထားတဲ့ အသိ (သညာသိ) သက်သက်သာ ဖြစ်နေတတ်ပါတယ်။ စာအုပ်ထဲမှာ အရာရာဟာ မမြဲဘူး (အနိစ္စ) လို့ ဖတ်ထား၊ မှတ်ထားပေမယ့်၊ တကယ့် လက်တွေ့ဘဝမှာ ဒေါသထွက်စရာ၊ လောဘဖြစ်စရာ အာရုံတစ်ခုခုနဲ့ ကြုံလိုက်တာနဲ့ အဲဒီ သညာသိတွေဟာ ချက်ချင်း ပျောက်သွားတတ်ပါတယ်။ အဲဒီနေရာမှာ “ငါပဲ၊ ငါ့ကိုပြောတာပဲ၊ ငါမကျေနပ်ဘူး” ဆိုတဲ့ အတ္တဒိဋ္ဌိက ချက်ချင်း အစားထိုး ဝင်ရောက်လာတာကို လက်တွေ့ မြင်တွေ့ရမှာပါ။

သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပယ်ခွာနိုင်ဖို့အတွက် သညာသိလောက်နဲ့ မရဘဲ၊ ကိုယ်တိုင် ထိုးထွင်းသိမြင်တဲ့ ပညာသိ လိုအပ်ပါတယ်။ ယုံကြည်မှုသက်သက်ကနေ ကိုယ်တိုင် ဉာဏ်နဲ့ သိမြင်တဲ့ အဆင့်ကို ကူးပြောင်းဖို့ဆိုရင် ခန္ဓာဉာဏ်ရောက် ဝိပဿနာအလုပ်ကို လက်တွေ့ လုပ်ဆောင်ရပါမယ်။

ဉာဏ်အမြင်သို့ ကူးပြောင်းရန် လက်တွေ့ လေ့လာခြင်း

ယုံကြည်မှုကို ဉာဏ်အမြင်အဖြစ် ပြောင်းလဲဖို့ အဓိက သော့ချက်ကတော့ မိမိခန္ဓာကိုယ်မှာ အဆက်မပြတ် ဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ ရုပ်တရားနဲ့ နာမ်တရားတွေကို တိုက်ရိုက် လေ့လာခြင်းပဲ ဖြစ်ပါတယ်။

• ဝိဉာဏ်ကို လေ့လာခြင်း: ခန္ဓာမှာ ပေါ်လာတဲ့ သိစိတ်ဆိုတာ ဝိဉာဏ်သက်သက်သာ ဖြစ်ပါတယ်။ မြင်သိစိတ်၊ ကြားသိစိတ်၊ နံသိစိတ်၊ အရသာသိစိတ်၊ အထိအတွေ့သိစိတ်၊ ကြံတွေးစိတ် အားလုံးဟာ အကြောင်းတိုက်ဆိုင်လို့ ပေါ်လာတဲ့ ဝိဉာဏ် တွေချည်းပါပဲ။ ဒီသိစိတ်ကလေးတွေဟာ အမြဲတမ်း တည်ရှိနေတာ မဟုတ်ဘဲ၊ ဖြစ်ပြီးတာနဲ့ ချက်ချင်း ပြန်ပျက်သွားတဲ့ သဘောတရားတွေသာ ဖြစ်ပါတယ်။

• ဧည့်သည်သဖွယ် စောင့်ကြည့်ခြင်း: စိတ္တာနုပဿနာကို လက်တွေ့ ကျင့်သုံးတဲ့အခါ စိတ်ကို ကောင်းအောင် ပြင်ဖို့ မကြိုးစားဘဲ၊ စိတ်ရဲ့ သဘာဝဖြစ်တဲ့ ဖြစ်ခြင်းနဲ့ ပျက်ခြင်း သဘောကို အရှိကို အရှိအတိုင်း “သိ” နေဖို့သာ ကြိုးစားရပါမယ်။ ဒေါသစိတ် ပေါ်လာရင် “ငါ ဒေါသထွက်တယ်” လို့ ပညတ်မတပ်ဘဲ၊ “ဒေါသစိတ်ကလေး ပေါ်လာပါလား” လို့ ရုပ်နာမ် ဖြစ်စဉ်သက်သက်အနေနဲ့ ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ လေ့လာရပါမယ်။ ဧည့်သည်ကို ကြည့်သလို ဝင်ရောက်စွက်ဖက်ခြင်း မရှိဘဲ စောင့်ကြည့်နေလိုက်ရင် အဲဒီစိတ်ကလေး ပျက်သွားတာကို လက်တွေ့ မြင်ရပါလိမ့်မယ်။

အဓိပတိတရားလေးပါးဖြင့် အားဖြည့်ခြင်း

ကိုယ့်ရဲ့ လေ့လာမှုစွမ်းရည် တိုးတက်လာပြီး ဉာဏ်အမြင် ရှင်းလင်းလာဖို့အတွက် အဓိပတိတရားလေးပါးကို မဖြစ်မနေ အသုံးချရပါမယ်။

• ဆန္ဒ: သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ အမှန်တကယ် လွတ်မြောက်လိုစိတ်၊ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်ကို မရရအောင် ယူမည်ဆိုသည့် ပြင်းပြသော ဆန္ဒကို မွေးမြူပါ။

• ဝီရိယ: ဖြစ်ပျက်ကို စောင့်ကြည့်ရာတွင် မပျင်းမရိဘဲ မလျော့သော ဇွဲလုံ့လဖြင့် လက်တွေ့ ကြိုးစားအားထုတ်ပါ။

• စိတ္တ: မိမိ လေ့လာနေသော ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံပေါ်တွင် စိတ်ကို အပြည့်အဝ နစ်မြှုပ်ထားပါ။

• ဝီမံသာ: ခန္ဓာ၏ ဖြစ်ပျက်ကို အမှန်တကယ် မြင်/မမြင် ဉာဏ်ဖြင့် အစဉ်အမြဲ စစ်ဆေး ဆင်ခြင်ပါ။

ယုံကြည်မှုသည် ခိုင်မာသော ဉာဏ်ပညာအဖြစ်သို့

ခန္ဓာမှာ ဖြစ်ပျက်နေတဲ့ ရုပ်နာမ်သဘာဝတွေကို မျက်ခြည်မပြတ် လေ့လာပါများလာတဲ့အခါ၊ အရာရာဟာ တည်တံ့မှုမရှိတဲ့ ဒုက္ခသဘော၊ ကိုယ်ပိုင်ဆိုင်တာ ဘာတစ်ခုမှ မရှိတဲ့ အနတ္တသဘောကို ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်နဲ့ ရှင်းရှင်းလင်းလင်း သိမြင်လာပါလိမ့်မယ်。

ဒီလို ကိုယ်တိုင် ထိုးထွင်းသိမြင်လာတဲ့ အချိန်ကျမှသာ သူများပြောလို့ ယုံကြည်ရတဲ့ အဆင့်၊ စာအုပ်ထဲ ဖတ်ဖူးလို့ ယုံကြည်ရတဲ့ အဆင့်ကနေ လုံးဝ လွတ်မြောက်သွားပါပြီ။ ခန္ဓာက ပြသနေတဲ့ အမှန်တရားကို ဉာဏ်နဲ့ တိုက်ရိုက်သိမြင်သွားတဲ့အတွက် ယုံကြည်မှု (သဒ္ဓါ) ဟာ မတုန်မလှုပ် ခိုင်မာတဲ့ ဉာဏ်အမြင် (ပညာဗိုလ်) အဖြစ်သို့ အောင်မြင်စွာ ကူးပြောင်းသွားပြီ ဖြစ်ကြောင်း ရေးသားလိုက်ရပါတယ်။