ရဟန်းဘောင်ကို စတင်ဝင်ရောက်လာတဲ့ ရှင်သာမဏေ ဘဝမှာကတည်းက “သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲက လွတ်မြောက်လို၍ အရှင်ဘုရားလက်ထဲမှ သင်္ကန်းနဲ့ တပည့်တော်ကို ရှင်သာမဏေပြုပေးပါ” လို့ အတိအလင်း ရွတ်ဆိုပြီး ကတိပေးခဲ့ကြတာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဤကတိစကားသည် ရိုးရိုးလေး ရွတ်ဆိုရုံ သက်သက်မဟုတ်ဘဲ၊ သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်အောင် မဖြစ်မနေ အားထုတ်ပါမည်ဆိုသော ကြီးမားလှသည့် ကတိကဝတ် တစ်ခုပင် ဖြစ်ပါတယ်။ သို့သော်လည်း နှစ်ကာလများ ကြာမြင့်လာသည်နှင့်အမျှ နေ့စဉ်ဘဝ၏ လည်ပတ်မှုများကြားတွင် ဤမူလရည်မှန်းချက်ကြီးသည် မှေးမှိန်ပျောက်ကွယ်သွားတတ်ပါတယ်။ သံသရာမှ လွတ်မြောက်ရေးဆိုသည့် ပန်းတိုင်ဆီသို့ တည့်တည့်မတ်မတ် ပြန်လည်လျှောက်လှမ်းနိုင်ရန် အောက်ပါ လက်တွေ့လမ်းညွှန်ချက်များကို အလေးအနက်ထား၍ ဆင်ခြင်လေ့လာရန် လိုအပ်ပါတယ်။

ဂန္ထဓုရ ဟူသော လမ်းလွှဲမှ ရုန်းထွက်ခြင်း

ယနေ့ခေတ် သာသနာ့ဘောင်တွင် မူလရည်ရွယ်ချက်ကို မေ့လျော့ပြီး စာပေသင်ကြားခြင်းဆိုသည့် “ဂန္ထဓုရ” အလုပ်တစ်ခုတည်းဖြင့်ပင် သာသနာတွင် နေထိုင်ခွင့်ရှိသည်ဟု လွဲမှားစွာ ယူဆနေကြသည်က အလွန်များပြားလှပါတယ်။ တကယ်တမ်း ပိဋကတ်တော်များကို သေချာစွာ လေ့လာကြည့်မည်ဆိုပါက ဂန္ထဓုရ ဆိုသည့် စကားလုံးသည် ဘုရားဟော ပါဠိတော်စစ်စစ်တွင် လုံးဝ မပါဝင်ဘဲ ဓမ္မပဒ အဋ္ဌကထာတွင်သာ ၁၅ ကြိမ်တိတိ ပါဝင်နေသည့် စကားလုံးသာ ဖြစ်ပါတယ်။ ပါဠိတော်နှင့် အဋ္ဌကထာ ကွဲလွဲလာလျှင် ပါဠိတော်ကိုသာ အတည်ယူရမည် ဆိုသည့် မူအရ၊ ဂန္ထဓုရကို အကြောင်းပြပြီး တရားမအားထုတ်ဘဲ နေထိုင်ခြင်းသည် မြတ်စွာဘုရား၏ အလိုတော်နှင့် ဖြောင့်ဖြောင့်ကြီး ဆန့်ကျင်နေပါတယ်။

မြတ်စွာဘုရားရှင်က ရင်ဝလှံစူး၊ ဦးခေါင်းမီးလောင်နေလျှင်တောင်မှ မီးမငြိမ်းသေးဘဲ သံသရာက လွတ်ကြောင်းဖြစ်သည့် သစ္စာသိအောင် အရင်လုပ်ရန် အတိအလင်း မိန့်ကြားတော်မူခဲ့ပါတယ်။ အကယ်၍ သာသနာ့ဘောင်တွင် ရည်ရွယ်ချက် နှစ်မျိုး ခွင့်ပြုခဲ့သည်ဆိုပါက သင်္ကန်းတောင်းရာတွင်လည်း စာသင်ရန်အတွက် သင်္ကန်းတောင်းနှင့်၊ ဝိပဿနာအတွက် သင်္ကန်းတောင်းဟူ၍ နှစ်မျိုး ရှိရမည် ဖြစ်သော်လည်း၊ လက်တွေ့တွင် သံသရာမှ လွတ်မြောက်လို၍ ဟူသော သင်္ကန်းတောင်း တစ်မျိုးတည်းသာ ရှိပါတယ်။ ထို့ကြောင့် စာပေသင်ကြားခြင်း သက်သက်ဟူသော လမ်းလွှဲမှ ရုန်းထွက်ပြီး လက်တွေ့ ဝိပဿနာအလုပ်ကို မဖြစ်မနေ စတင်ရပါမည်။

ပြန်လည်ပေးဆပ်ရမည့် ကြီးမားသော အကြွေး

ရဟန်းဘဝတွင် နေ့စဉ် ဘုန်းပေးသုံးဆောင်နေသည့် ဆွမ်း၊ သင်္ကန်း၊ ကျောင်း၊ ဆေး ဟူသော ပစ္စည်းလေးပါးတို့သည် ဒကာ၊ ဒကာမများက မြတ်စွာဘုရားကို ယုံကြည်ကြည်ညိုပြီး မြတ်စွာဘုရား အလိုကျ သံသရာလွတ်ကြောင်း လုပ်မည့်သူများအဖြစ် ရည်မှန်းလှူဒါန်းထားခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ထို့ကြောင့် ရဟန်းများ စားသမျှ၊ နေသမျှ၊ ဝတ်သမျှသည် မြတ်စွာဘုရားထံမှ ချေးယူစားသောက်နေခြင်းပင် ဖြစ်ပါတယ်။

ဤအကြွေးသည် မည်သည့်အချိန်တွင် ကျေပွန်သနည်းဆိုသော် သံသရာက လွတ်အောင် တရားအားထုတ်၍ အနည်းဆုံး သောတာပန် အစရှိသော အရိယာဘဝသို့ ရောက်ရှိသောအခါမှသာ အကြွေးကျေခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ အကယ်၍ တရားအားထုတ်ရန် စိတ်ကူးမရှိဘဲ၊ သံသရာမှ လွတ်မြောက်ရန် မကြိုးစားဘဲ စာချ၊ စာသင်သက်သက်ဖြင့် အပူဇော်ခံ စားသောက်နေမည်ဆိုပါက အကြွေးယူထားပြီး ပြန်ဆပ်ရန် စိတ်ကူးမရှိသူများ ဖြစ်သွားပါလိမ့်မည်။ ထိုသို့ အကြွေးယူထားပြီး ပြန်ဆပ်ရန် စိတ်ကူးမရှိသူကို မြတ်စွာဘုရားက “လူယုတ်မာ” ဟု ပညတ်ထားပြီး၊ ဝိနည်းကို သိလျက်နှင့် ဖောက်ဖျက်သူကို “အလဇ္ဇီ” ဟု သတ်မှတ်ထားပါတယ်။ ဤအချက်ကို နေ့စဉ် ဆင်ခြင်ပြီး မိမိ၏ သိက္ခာနှင့် မူလရည်မှန်းချက်ကို ပြန်လည် တည့်မတ်ရပါမည်။

ပုထုဇဉ်ဘဝ၏ ကြောက်မက်ဖွယ် ဘေးကြီးလေးပါး

ပုထုဇဉ်ဘဝသည် အင်မတန်မှ ကြောက်စရာကောင်းလှပါတယ်။ ဝိနည်းများကို မည်မျှပင် လိုက်နာစေကာမူ ပုထုဇဉ်မှန်သမျှသည် အောက်ပါ ဘေးကြီးလေးပါး အမြဲတစေ ဝန်းရံလျက် ရှိနေပါတယ်။

• ဝိနိပါတဘေး: လားရာဂတိမမြဲဘဲ အပါယ်သို့ ပရမ်းပတာ ကျရောက်စေတတ်သော ဘေး။

• နာနာသတ္တ ဥလ္လောကနဘေး: အမျိုးမျိုးသော ဆရာတို့၏ မျက်နှာကို မော့ကြည့်နေရပြီး အမှားနှင့် အမှန်ကို ကိုယ်ပိုင်ဉာဏ်ဖြင့် မဆုံးဖြတ်နိုင်သော ဘေး။

• ဒုစ္စရိတဘေး: မကောင်းမှု ဒုစရိုက်တရားများကို မရှောင်လွှဲနိုင်ဘဲ ပြုကျင့်မိတတ်သော ဘေး။

• အပါယ်ဘေး: ငရဲ၊ တိရစ္ဆာန်၊ ပြိတ္တာ၊ အသူရကာယ် ဟူသော အပါယ်လေးပါးသို့ ကျရောက်မည့် ဘေး။

ရတနာသုံးပါးတွင် ပါဝင်သော “သံဃာရတနာ” ဆိုသည်မှာ သောတာပန်မှစ၍ ရဟန္တာအထိ ရှိသော အရိယာများကိုသာ ရည်ညွှန်းခြင်း ဖြစ်ပါတယ်။ ပုထုဇဉ်ရဟန်းသည် သံဃာရတနာ စာရင်းတွင် လုံးဝ မပါဝင်ပါ။ ထို့ကြောင့် မိမိကိုယ်ကို ပုထုဇဉ်မှန်းသိလျက်နှင့် သံဃာဟု သမုတ်ကာ အပူဇော်ခံနေမည်ဆိုပါက မရသေးသော မဂ်ဖိုလ်ကို ကြွားဝါရာရောက်ပြီး ပါရာဇိက ကျနိုင်သည်အထိ အန္တရာယ်ကြီးမားလှပါတယ်။ ဤကြောက်မက်ဖွယ် ဘေးကြီးများမှ လွတ်ကင်းရန်နှင့် သံဃာရတနာ အစစ်အမှန် ဖြစ်လာစေရန်မှာ တရားအားထုတ်ခြင်း တစ်ခုတည်းသာလျှင် ထွက်ပေါက်ဖြစ်ပါတယ်။

စိတ္တာနုပဿနာ လက်တွေ့ လေ့လာခြင်း

မူလရည်မှန်းချက်ဖြစ်သော သံသရာမှ လွတ်မြောက်ရန်အတွက် ခန္ဓာဉာဏ်ရောက် ဝိပဿနာအလုပ်ကို လက်တွေ့ အားထုတ်ရပါမည်။ ဤနေရာတွင် စိတ္တာနုပဿနာ (စိတ်ကို ရှုမှတ်ခြင်း) သည် အလွန်အရေးကြီးပါတယ်။

ခန္ဓာတွင် ပေါ်လာသော သိစိတ် ဆိုတာ ဝိဉာဏ် ဖြစ်ပါတယ်။ မြင်စိတ်၊ ကြားစိတ်၊ နံစိတ်၊ အရသာသိစိတ်၊ အထိအတွေ့သိစိတ်၊ ကြံတွေးစိတ် အားလုံးသည် ဝိဉာဏ်များသာ ဖြစ်ပါတယ်။ ဝိပဿနာ အားထုတ်ရာတွင် အများဆုံး မှားယွင်းတတ်သည်မှာ “စိတ်ကို ကောင်းအောင် လုပ်ရန် ကြိုးစားခြင်း”၊ “စိတ်ကို ငြိမ်အောင် လုပ်ရန် ကြိုးစားခြင်း” သို့မဟုတ် “စိတ်ကို ပြင်ရန် ကြိုးစားခြင်း” ပင် ဖြစ်ပါတယ်။ ဤကဲ့သို့ စိတ်ကို ပြင်ရန် ကြိုးစားခြင်းသည် “ငါ” ဆိုသည့် သက္ကာယဒိဋ္ဌိကို ပိုမို ကြီးထွားလာစေပါတယ်။

အမှန်တကယ် လက်တွေ့လုပ်ဆောင်ရမည်မှာ စိတ်ကို ပြင်ရန် မကြိုးစားဘဲ၊ စိတ်၏ သဘာဝ (ဖြစ်ပျက်) ကို အရှိကို အရှိအတိုင်း “သိ” ရန်သာ လုပ်ဆောင်ရပါမည်။

• အနိစ္စ: လောဘစိတ် ပေါ်လာလျှင် ထိုလောဘစိတ် ဖြစ်ပြီး ပျက်သွားသည်ကို သိရမည်။ ဒေါသစိတ် ပေါ်လာလျှင် ထိုဒေါသစိတ် ဖြစ်ပြီး ပျက်သွားသည်ကို သိရမည်။

• ဒုက္ခ: ဖြစ်ပြီး ပျက်နေသောအရာ မှန်သမျှသည် တည်တံ့မှုမရှိသဖြင့် စက်ဆုပ်စရာ၊ အသုံးမကျသော သဘော (ဒုက္ခ) ဖြစ်သည်ကို သိရမည်။

• အနတ္တ: ထိုသို့ ဖြစ်ပျက်နေသော စိတ်များကို တားဆီး၍ မရ၊ အစိုးမရသည့် အနတ္တသဘောကို မြင်အောင် ကြည့်ရမည်။

“ငါ ဒေါသထွက်နေတယ်” ဟု ပညတ်တပ်၍ မကြည့်ဘဲ၊ “ဪ… ဒေါသစိတ် ပေါ်လာပါလား” ဟု ဓမ္မသက်သက်၊ ပရမတ်သက်သက် အနေဖြင့်သာ ဓမ္မဓိဋ္ဌာန်ကျကျ စောင့်ကြည့်ရပါမည်။ မှန်တစ်ချပ်ရှေ့သို့ ခွေးရူးရောက်လာသောအခါ မှန်သည် ကြောက်ရွံ့ခြင်း၊ နှင်ထုတ်ခြင်း မရှိဘဲ အရှိကို အရှိအတိုင်း ပုံရိပ်ထင်စေသကဲ့သို့၊ မိမိ၏ သိစိတ်သည်လည်း ပေါ်လာသမျှသော စိတ်များကို အရှိအတိုင်းသာ လက်ခံ၍ လေ့လာနေရပါမည်။ ဤကဲ့သို့ “ငါ” ဆိုသည့် ပညတ်ကို ခွာ၍ “ရုပ်နှင့် နာမ်” ဟူသော အရှိတရားကိုသာ မြင်အောင် ကြည့်နိုင်လျှင် အနတ္တအမြင် စတင် ပေါ်ပေါက်လာပြီ ဖြစ်ပါတယ်။

အဓိပတိတရားလေးပါးဖြင့် လွတ်မြောက်ရေးသို့ အားဖြည့်ခြင်း

တရားအားထုတ်ရာတွင် အနတ္တသဘောကို အကြောင်းပြ၍ “ငါ မဟုတ်လို့ ဘာမှလုပ်လို့မရဘူး” ဟူသော အဆိုးမြင်ဝါဒကို လုံးဝ ရှောင်ကြဉ်ရပါမည်။ မဂ်ဖိုလ်ရရှိခြင်းသည် ပုဂ္ဂိုလ်၊ သတ္တဝါ၏ အစွမ်းကြောင့် မဟုတ်ဘဲ အကြောင်းအကျိုး ညီညွတ်မှုကြောင့် ဖြစ်ပေါ်လာရသည့် ဖြစ်စဉ်တစ်ခုသာ ဖြစ်ပါတယ်။ ထို့ကြောင့် မိမိလိုရာ ပန်းတိုင်သို့ ရောက်ရှိရန် အောက်ပါ အဓိပတိတရားလေးပါးဖြင့် မဖြစ်မနေ အားဖြည့် ကြိုးပမ်းရပါမည်။

၁။ ဆန္ဒ (ပြင်းပြသော လိုလားချက်): သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ အမှန်တကယ် လွတ်မြောက်လိုစိတ်၊ မဂ်ဉာဏ် ဖိုလ်ဉာဏ်ကို မရရအောင် ယူမည်ဆိုသည့် ပြင်းပြသော ဆန္ဒကို အမြဲတစေ မွေးမြူထားရပါမည်။

၂။ ဝီရိယ (မဆုတ်မနစ်သော အားထုတ်မှု): ဆန္ဒရှိရုံဖြင့် ရပ်တန့်မနေဘဲ၊ စိတ်ကို စောင့်ကြည့်ရာတွင် မပျင်းမရိဘဲ မလျော့သော ဇွဲလုံ့လဖြင့် လက်တွေ့ ကြိုးစားအားထုတ်ရပါမည်။

၃။ စိတ္တ (စူးစိုက်သော စိတ်): မိမိအားထုတ်နေသော ကမ္မဋ္ဌာန်းအာရုံပေါ်တွင် စိတ်ကို အပြည့်အဝ နစ်မြှုပ်ထားပြီး၊ ပြင်ပအာရုံများ နောက်သို့ ပါမသွားစေရန် စနစ်တကျ ထိန်းကျောင်းရပါမည်။

၄။ ဝီမံသာ (ပညာဖြင့် ဆင်ခြင်သုံးသပ်ခြင်း): မိမိ၏ အားထုတ်မှု မှန်ကန်မှု ရှိ/မရှိ နှင့် ခန္ဓာ၏ ဖြစ်ပျက်ကို အမှန်တကယ် မြင်/မမြင် ကို ဉာဏ်ဖြင့် အစဉ်အမြဲ စစ်ဆေး ဆင်ခြင်ရပါမည်။

ဤအဓိပတိတရားလေးပါးဖြင့် ပြည့်စုံအောင် ဖြည့်ဆည်းပေးလိုက်ပါက မိမိတို့ ဦးတည်ထားသည့် သောတာပတ္တိမဂ် ဟူသော အကျိုးတရားသည် မလွဲမသွေ ပေါ်ပေါက်လာမည်မှာ အသေအချာပင် ဖြစ်ပါတယ်။

ထို့ကြောင့် ရဟန်းတော်များအနေဖြင့် သင်္ကန်းစဝတ်ခဲ့စဉ်က ပေးခဲ့သော မူလကတိကဝတ်ကို ပြန်လည်အသက်သွင်းပါ။ စာပေသင်ကြားခြင်းဟူသော လမ်းလွှဲတွင် အချိန်ကုန်မခံဘဲ၊ ယူထားသော အကြွေးများ ကျေပွန်စေရန်နှင့် အပါယ်ဘေးမှ အပြီးတိုင် လွတ်မြောက်စေရန် ခန္ဓာဉာဏ်ရောက် ဝိပဿနာအလုပ်ကို ယနေ့မှစ၍ အစွမ်းကုန် ကြိုးပမ်းတော်မူကြပါရန် အလေးအနက် တိုက်တွန်းအပ်ပါတယ်။