နေ့လည် ၁ နာရီ အချိန်အခါသမယမှာ အိမ်မှုကိစ္စ တာဝန်တွေကို မနားမနေ ထမ်းဆောင်ရင်း တစ်ဖက်ကလည်း သံသရာဝဋ်ဆင်းရဲမှ လွတ်မြောက်ဖို့ ဝိပဿနာတရားကို လက်တွေ့ အားထုတ်နေကြတဲ့ အိမ်ရှင်မ၊ မိခင်၊ ဥပါသိကာမများ အားလုံးအတွက် ဒီဆောင်းပါးကို အထူးရည်ရွယ် ရေးသားလိုက်ပါတယ်။

အင်္ဂါနေ့ရဲ့ နေ့လည်ခင်း အချိန်တွေဆိုတာ အိမ်ရှင်မ အများစုအတွက် အဝတ်လျှော်စက် လည်တဲ့အချိန်၊ ဒါမှမဟုတ် ခြောက်သွေ့သွားတဲ့ အဝတ်ပုံကြီးကို အိမ်ရှေ့မှာချပြီး မီးပူတိုက်ရတဲ့ အချိန် ဖြစ်တတ်ပါတယ်။ မြန်မာနိုင်ငံရဲ့ ပူပြင်းတဲ့ ရာသီဥတုမှာ မီးပူတိုက်ရတဲ့ အလုပ်ဆိုတာ ချွေးတလုံးလုံး၊ ပူအိုက်စွတ်စိုပြီး ခါးတအား ညောင်းတဲ့ အလုပ်တစ်ခုပါ။ အဝတ်ပုံကြီးကို ကြည့်ပြီး သက်ပြင်းချ၊ မီးပူအပူဟပ်တာကို ခံရင်းနဲ့ “ငါတော့ ပူလိုက်တာ၊ ညောင်းလိုက်တာ၊ ပင်ပန်းလိုက်တာ” ဆိုတဲ့ ညည်းတွားစိတ်တွေ၊ စိတ်ပျက်မှုတွေဟာ ယောဂီတို့ရဲ့ ရင်ထဲမှာ အလိုလို ဝင်ရောက်လာတတ်ပါတယ်။

ဒါပေမဲ့ ဒီလို ပူလောင်ပင်ပန်းတဲ့ အချိန်ဟာ ဝိပဿနာဉာဏ် အထက်မြက်ဆုံး အချိန်ဆိုတာ သင် သိပါသလား။ သာယာတဲ့ အချိန်တွေမှာ တရားရှုမှတ်ရတာ လွယ်ကူသလို ထင်ရပေမယ့်၊ တကယ်တမ်း ဒုက္ခဝေဒနာ အပြင်းအထန် ပေါ်လာတဲ့ အချိန်မျိုးမှာ ရှုမှတ်နိုင်တဲ့ ဉာဏ်ကသာ အစစ်အမှန် ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီဆောင်းပါးမှာ အဝတ်လျှော်၊ မီးပူတိုက်နေရင်း ကြုံတွေ့ရတဲ့ ပူလောင်မှု၊ ညောင်းညာမှုတွေကို “ငါ” လို့ မယူဆတော့ဘဲ၊ အဲဒီ ပင်ပန်းမှုကို သိနေတဲ့ “သိစိတ် (ဝိဉာဏ်)” ကလေးတွေ တစ်ခုပြီးတစ်ခု အစားထိုး ပျက်ကျသွားပုံကို ဝိပဿနာ ဓာတ်ခွဲခန်းထဲထည့်ပြီး ဘယ်လို အသေးစိတ် စောင့်ကြည့်ရမလဲ ဆိုတာကို လမ်းညွှန်ပေးသွားပါမယ်။

၁။ “ငါ ပူသည်၊ ငါ ညောင်းသည်” ဟူသော ပညတ်ဇာတ်လမ်း၏ လှည့်စားမှု

မီးပူတိုက်နေရင်း ခန္ဓာကိုယ်က ချွေးထွက်လာတဲ့အခါ၊ ခါးက နာလာတဲ့အခါ ယောဂီရဲ့ စိတ်ဟာ ချက်ချင်းဆိုသလို အရှိတရားကို မမြင်တော့ဘဲ ပညတ်ဇာတ်လမ်းတွေ ဆင်ပါတော့တယ်။

“ဒီအဝတ်တွေကလည်း များလိုက်တာ၊ ဘယ်တော့များမှ ပြီးမှာလဲ။”

“ငါတော့ ပူလွန်းလို့ အသက်ရှူတောင် ကြပ်လာပြီ။”

“ငါ့ခါးတွေတော့ ပြတ်ထွက်တော့မယ် ထင်တယ်။”

ဒီလို တွေးတောနေတာတွေဟာ တကယ့် အရှိတရား (ပရမတ်) တွေ မဟုတ်ပါဘူး။ စိတ်က ဖန်တီးနေတဲ့ ပညတ်ဇာတ်လမ်းတွေ သက်သက်သာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ ဇာတ်လမ်းတွေရဲ့ အဓိက ဇာတ်ကောင်ကတော့ “ငါ” (အတ္တ) ပါပဲ။ တကယ်တမ်း ခန္ဓာကိုယ်မှာ ဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ အရှိတရားက “ပူတဲ့သဘော”၊ “တင်းတဲ့သဘော”၊ “ကိုက်ခဲတဲ့ သဘော” ဆိုတဲ့ ရုပ်တရား (ရူပက္ခန္ဓာ) သက်သက်သာ ဖြစ်ပါတယ်။ အဲဒီ ဖောက်ပြန်နေတဲ့ ရုပ်တရားကို ဉာဏ်မပါတဲ့ စိတ်က သွားသိလိုက်တဲ့အခါ၊ “ငါ ပူတယ်၊ ငါ နာတယ်” ဆိုပြီး ဒိဋ္ဌိအစွဲနဲ့ ပူးပေါင်းလိုက်ပါတယ်။

ပထမမြား ဖြစ်တဲ့ ခန္ဓာကိုယ်ရဲ့ ပူလောင်မှုကို ဘယ်သူမှ ရှောင်လွှဲလို့ မရပါဘူး။ ဒါပေမဲ့ “ငါ ပူတယ်၊ ငါ မလုပ်ချင်တော့ဘူး” လို့ တွေးပြီး ဒေါသထွက်နေတာကတော့ ကိုယ့်ကိုယ်ကိုယ် ထပ်မံ ထိုးစိုက်လိုက်တဲ့ “ဒုတိယမြား” (နာမ်တရား၏ ပူလောင်မှု) ပါပဲ။ အိမ်ရှင်မ တစ်ယောက်ကို တကယ် ပင်ပန်းနွမ်းနယ် စေတာဟာ မီးပူက ထွက်တဲ့ အပူရှိန်ထက်၊ အဲဒီ ဒေါသ၊ ဒေါမနဿ ဆိုတဲ့ စိတ်ရဲ့ ပူလောင်မှုက ပိုပြီး ကြီးမားပါတယ်။

၂။ ဇာတ်လမ်းကို ဖြတ်၍ “သိစိတ် (ဝိဉာဏ်)” ကို ဖမ်းခြင်း

ဒီတော့ မီးပူတိုက်နေရင်း ပူအိုက်လာလို့၊ ဒါမှမဟုတ် အဝတ်လျှော်နေရင်း ညောင်းညာလာလို့ စိတ်ပျက်ချင်တဲ့ ညည်းတွားစိတ် ပေါ်လာပြီ ဆိုတာနဲ့…

“ဪ… ပင်ပန်းတယ်လို့ တွေးနေတဲ့ စိတ်ကလေး ပေါ်လာပါလား” လို့ ချက်ချင်း သတိကပ်လိုက်ပါ။

“ငါ ပင်ပန်းတယ်” ဆိုတဲ့ အတွေးဇာတ်လမ်းကို တိခနဲ ဖြတ်ချလိုက်ပါ။ အပြင်မှာ လွင့်နေတဲ့ စိတ်ကို ခန္ဓာကိုယ်ပေါ် ပြန်ခေါ်လာပါ။ ပြီးရင် ကိုယ့်ရဲ့ ခန္ဓာကိုယ်မှာ တကယ် ဖြစ်ပေါ်နေတဲ့ အရှိတရားကို စိုက်ကြည့်ပါ။

အရှုခံကို ပြောင်းခြင်း: မီးပူတိုက်နေရင်း အပူဟပ်လာတယ် ဆိုရင် “ငါ ပူတယ်” လို့ မယူဆဘဲ၊ ခန္ဓာကိုယ်ပေါ်မှာ ဖြစ်ပေါ်လာတဲ့ “ပူတဲ့သဘော (တေဇောဓာတ်)” ကို အရှိကို အရှိအတိုင်း လေ့လာကြည့်ပါ။ ခါးညောင်းလာတယ် ဆိုရင် “တင်းကြပ်နေတဲ့ သဘော (ဝါယောဓာတ်)” ကို လေ့လာကြည့်ပါ။

သိစိတ် (ဝိဉာဏ်) ကို ဖမ်းခြင်း: အဲဒီလို ပူတဲ့သဘောကို ခန္ဓာကိုယ်က ထိတွေ့လိုက်တဲ့အခါ “ပူတယ်” လို့ ချက်ချင်း သိလိုက်တဲ့ စိတ်ကလေး တစ်ခု ပေါ်လာပါတယ်။ အဲဒါကို အဘိဓမ္မာ သဘောအရ “ကာယဝိဉာဏ် (ခန္ဓာကိုယ် အတွေ့အထိကို သိသော ဝိဉာဏ်စိတ်)” လို့ ခေါ်ပါတယ်။ ယောဂီဟာ အဲဒီ “ပူတာကို သိတဲ့စိတ်”၊ “ညောင်းတာကို သိတဲ့စိတ်” လေးကို အမိဖမ်းပြီး ဝိပဿနာ ဉာဏ်ဖြင့် ဓာတ်ခွဲရမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

၃။ “သိစိတ် (ဝိဉာဏ်)” ကိုယ်တိုင် အစားထိုး ပျက်ကျသွားပုံကို လက်တွေ့ ဓာတ်ခွဲခြင်း

ဒီအဆင့်ဟာ ဝိပဿနာ ယောဂီတွေအတွက် အထူး သတိထားပြီး ဉာဏ်နဲ့ ထိုးထွင်း ကြည့်ရမယ့် အပိုင်း ဖြစ်ပါတယ်။ “ပူတယ်၊ ညောင်းတယ်” လို့ သိနေတဲ့ စိတ်ဟာ အမြဲတမ်း တစ်ဆက်တည်း တည်ရှိနေတာ မဟုတ်ဘူး ဆိုတာကို လက်တွေ့ မြင်အောင် ကြည့်ရပါမယ်။

မီးပူတိုက်နေစဉ် လက်တွေ့ ရှုမှတ်ပုံ အဆင့်ဆင့်:

ဖြစ်ခြင်း (၁): မီးပူကို ကိုင်ပြီး အဝတ်ပေါ် ဖိချလိုက်တယ်။ လက်ဖဝါးက မီးပူလက်ကိုင်ရဲ့ “မာကျောတဲ့ သဘော” ကို ထိသိလိုက်တယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ “မာတာကို သိတဲ့စိတ် (ကာယဝိဉာဏ်)” လေး ပေါ်လာတယ်။

ဖြစ်ခြင်း (၂) / ပျက်ခြင်း (၁): အဲဒီအချိန်မှာပဲ မီးပူကနေ အပူရှိန်က မျက်နှာကို လာဟပ်တယ်။ မျက်နှာက “ပူတဲ့သဘော” ကို သိလိုက်တယ်။ အဲဒီအခါ “ပူတာကို သိတဲ့ စိတ်အသစ်” တစ်ခု ချက်ချင်း ပေါ်လာတယ်။ အဲဒီလို ပူတာကို သိလိုက်တဲ့ အခိုက်အတန့်မှာ၊ စောစောက လက်ဖဝါးက “မာတာကို သိတဲ့ စိတ်ဟောင်း” ကလေးဟာ ရှိသေးသလား လို့ ဉာဏ်နဲ့ မေးကြည့်ပါ။ လုံးဝ မရှိတော့ပါဘူး။ အဲဒီစိတ်ဟောင်းဟာ သေဆုံး (ချုပ်ငြိမ်း) သွားပါပြီ။

ဖြစ်ခြင်း (၃) / ပျက်ခြင်း (၂): အပူဟပ်လို့ ချွေးထွက်လာတဲ့အခါ လက်နဲ့ ချွေးကို သုတ်လိုက်တယ်။ အရေပြားပေါ်မှာ “စိုစွတ်တဲ့ သဘော” ကို သိတဲ့ စိတ်အသစ် ထပ်ပေါ်လာပြန်တယ်။ အဲဒီအချိန်မှာ စောစောက “ပူတာကို သိတဲ့ စိတ်” ဟာ ပျက်ကျသွား ပြန်ပါပြီ။

ဖြစ်ခြင်း (၄) / ပျက်ခြင်း (၃): အကြာကြီး ရပ်နေရလို့ ခါးက ညောင်းလာတယ်။ “တင်းကြပ် ကိုက်ခဲတဲ့ သဘော” ကို သိတဲ့ စိတ်အသစ် ဆက်ပေါ်လာတယ်။ ချွေးကို သိတဲ့ စိတ်က ချုပ်သွားပြန်ပြီ။

ဒီလိုနဲ့ မီးပူတစ်ထည် တိုက်နေတဲ့ ၅ မိနစ်၊ ၁၀ မိနစ် အချိန်တိုလေး အတွင်းမှာတင်၊ “ပူတာကို သိတဲ့စိတ်”၊ “ညောင်းတာကို သိတဲ့စိတ်”၊ “မာတာကို သိတဲ့စိတ်” စတဲ့ ဝိဉာဏ်စိတ်ကလေးတွေဟာ သန်းနဲ့ချီပြီး တစ်ခုပြီးတစ်ခု အလွန်လျင်မြန်တဲ့ နှုန်းနဲ့ ဖြစ်လိုက်၊ ပျက်လိုက်၊ ဖြစ်လိုက်၊ ပျက်လိုက် အစားထိုး နေကြပါတယ်။

“ငါ ပူတယ်” ဆိုတာ လုံးဝ မရှိပါဘူး။ “ပူတဲ့သဘော (ရုပ်)” နဲ့ “ပူတာကို သိတဲ့စိတ် (နာမ်)” သာ ရှိပါတယ်။ အဲဒီ သိတဲ့စိတ် (ဝိဉာဏ်) ကလေး ကိုယ်တိုင်ဟာလည်း ပေါ်လာပြီးတာနဲ့ မျက်တောင်တစ်ခတ်စာ အချိန်လေး အတွင်းမှာပဲ ချက်ချင်း သေဆုံး (ပျက်ကျ) သွားတာကို ရှင်းရှင်းလင်းလင်း မြင်တွေ့ရပါလိမ့်မယ်။ ဒါကို ဉာဏ်နဲ့ မြင်တာကို “ဥဒယဗ္ဗယဉာဏ်” (ဖြစ်ပျက်ကို မြင်သောဉာဏ်) လို့ ခေါ်ပါတယ်။

၄။ ဆုံးဖြတ်ချက်ချခြင်း (ရှုဉာဏ်ဖြင့် နှလုံးသွင်းခြင်း)

ဒီလို ဝိဉာဏ်စိတ်ကလေးတွေ ရေပွက်ကလေးတွေလို၊ လျှပ်စစ်မီး ရုတ်တရက် ပွင့်လာပြီး ပြန်ပိတ်သွားသလို တရစပ် ဖြစ်ပြီး ပျက်နေတာကို ဉာဏ်မျက်စိနဲ့ မြင်လာပြီဆိုရင်၊ ယောဂီရဲ့ စိတ်ထဲမှာ ပြတ်သားတဲ့ ဆုံးဖြတ်ချက်တစ်ခု (Insight) ကျလာပါလိမ့်မယ်။

“ဪ… ပူတာလည်း ငါ မဟုတ်ဘူး။ ညောင်းတာလည်း ငါ မဟုတ်ဘူး။ အဲဒီ ပူတာ ညောင်းတာကို သိနေတဲ့ စိတ်ကလေး ကိုယ်တိုင်ဟာတောင်မှ ခိုင်ခိုင်မာမာ ရပ်တည်နေတာ မဟုတ်ဘဲ၊ ဖြစ်ပြီးတာနဲ့ ချက်ချင်း ပျက်စီးသွားကြတာ ချည်းပါလား။ ဘယ်အရာမှ မမြဲပါလား။ စိတ်တွေဟာ ဖြစ်ပြီး ပျက်နေခြင်းသာ ရှိပါလား။”

ဒီလို စိတ်တွေရဲ့ ဖြစ်ပျက်ကို တည့်တည့်မြင်လိုက်တဲ့ အခိုက်အတန့်မှာ၊ “ငါ ပင်ပန်းတယ်၊ ငါ ခံစားနေရတယ်” ဆိုတဲ့ မကျေနပ်ချက်တွေ၊ ဒေါသတွေဟာ မှီခိုစရာ “ငါ” (အတ္တ) မရှိတော့တဲ့အတွက် အလိုလို အရည်ပျော် ကျသွားပါလိမ့်မယ်။ ခန္ဓာကိုယ်က အပူဒဏ်ကို ခံနေရဆဲ၊ ချွေးတွေ ထွက်နေရဆဲ ဖြစ်ပေမယ့်၊ ယောဂီရဲ့ စိတ်ကတော့ ဒုက္ခဝေဒနာကို လွတ်ကျွတ်စွာနဲ့ အပေါ်စီးကနေ ကြည့်နိုင်တဲ့ “ဥပေက္ခာ” သဘောကို ရောက်ရှိသွားပါလိမ့်မယ်။ ဒါဟာ ဝိပဿနာဉာဏ်ရဲ့ အမြင့်ဆုံး အကျိုးကျေးဇူးပါပဲ။

၅။ အနတ္တကို နားလည်ခြင်းနှင့် အဓိပတိတရားလေးပါးဖြင့် အားထုတ်ခြင်း

ဒီလို ရုပ်နာမ် ဖြစ်ပျက်ကို မြင်လာတဲ့အခါ၊ ယောဂီတချို့မှာ အလွဲလေးတွေ ဝင်လာတတ်ပါတယ်။ “ဪ… ပူတာလည်း ငါမဟုတ်ဘူး၊ ညောင်းတာလည်း ငါမဟုတ်ဘူး၊ အရာရာက ဖြစ်ပြီး ပျက်နေတာပဲ ဆိုတော့… ငါ ဒီမီးပူကို ဆက်တိုက်စရာ မလိုတော့ဘူးပေါ့၊ ထားခဲ့လိုက်တော့မယ်” ဆိုတဲ့ အဆိုးမြင်၊ တာဝန်မဲ့တဲ့ အတွေးမျိုး ဝင်လာတတ်ပါတယ်။ ဒါဟာ လုံးဝ မှားယွင်းပါတယ်။

အနတ္တ ဆိုတာ ပြုလုပ်သူ၊ ခံစားသူ (Doer / Experiencer) အကောင်အထည် မရှိဘူးလို့ ပြောတာပါ။ လုပ်စရာရှိတဲ့ အလုပ် (Action) နဲ့ တာဝန်ကို ရှောင်လွှဲရမယ် လို့ ပြောတာ မဟုတ်ပါဘူး။ အိမ်ရှင်မ တစ်ယောက်အနေနဲ့ မိသားစုအတွက် အဝတ်လျှော်၊ မီးပူတိုက်ပေးခြင်း ဆိုတာ မေတ္တာနဲ့ ပြုလုပ်ရမယ့် တာဝန်တစ်ခုပါ။ ဒါပေမဲ့ အဲဒီ တာဝန်ကို ပူလောင်မှု၊ ညည်းတွားမှု ကင်းကင်းနဲ့ ပြီးမြောက်အောင် လုပ်ဆောင်ဖို့ အတွက် “အဓိပတိတရားလေးပါး” ကို အပြည့်အဝ တပ်ဆင်ရပါမယ်။

ဆန္ဒ (Chanda): “ငါ ပင်ပန်းတယ်” ဆိုတဲ့ ဒိဋ္ဌိအစွဲ၊ ပူလောင်တဲ့ ဒေါသစိတ်တွေမှ လွတ်မြောက်ချင်သော ပြင်းပြသည့် ဆန္ဒ။ (အဝတ်တစ်ပုံလုံးကို ပြီးအောင် တိုက်မည်ဆိုသော ဆန္ဒထက်၊ ကိလေသာမှ လွတ်မြောက်လိုသော ဆန္ဒကို ရှေ့တန်းတင်ရပါမည်။)

စိတ္တ (Citta): မီးပူတိုက်နေစဉ် ပေါ်လာသမျှသော အပူ၊ အအေး၊ အညောင်း၊ အကိုက် များကို သိနေသည့် “ဝိဉာဏ်” တို့၏ အစားထိုး ဖြစ်ပျက်မှု အပေါ်သို့သာ မလွတ်တမ်း စူးစိုက်ထားသော စိတ်။

ဝီရိယ (Viriya): ညည်းတွားတဲ့ အတွေးဇာတ်လမ်းတွေ ဝင်လာတိုင်း၊ “ငါ” ဆိုတဲ့ အစွဲကို ပယ်ခွာပြီး ပစ္စုပ္ပန် ဖြစ်ပျက်ဆီသို့ မဆုတ်မနစ် ပြန်ဆွဲခေါ်နေသော ကြိုးစားအားထုတ်မှု ဝီရိယ။

ဝီမံသာဉာဏ် (Vimamsa): “ငါ ဒုက္ခရောက်နေတာလား” သို့မဟုတ် “သိစိတ်တွေရဲ့ ဖြစ်ပျက်ကို သက်သက် ကြည့်နေတာလား” ဆိုသည်ကို ပြတ်ပြတ်သားသား ခွဲခြား စစ်ဆေးနေသော ဉာဏ်။

ဒီ အဓိပတိတရား လေးပါးကို တပ်ဆင်ထားတဲ့ အိမ်ရှင်မ ယောဂီဟာ၊ မီးပူ ဘယ်လောက် ပူပူ၊ အဝတ်တွေ ဘယ်လောက် များများ၊ တာဝန်ကို အပြည့်အဝ ကျေပွန်စွာ ထမ်းဆောင်နိုင်ပါလိမ့်မယ်။ သို့သော် သူမ၏ စိတ်ထဲတွင် “ငါ လုပ်ရသည်၊ ငါ ပင်ပန်းသည်” ဟူသော ဝန်ထုပ်ဝန်ပိုး လုံးဝ ရှိမည် မဟုတ်ဘဲ၊ ရုပ်ဖောက်ပြန်မှုကို ဉာဏ်ဖြင့် ရှုမှတ်ရင်း အေးချမ်း လွတ်လပ်နေမည်သာ ဖြစ်သည်။

နိဂုံးချုပ်

ကျွန်တော်တို့ ရေးသားနေတဲ့ ရည်မှန်းချက်ကတော့ လူ၊ ရဟန်း အရိယာများ တတ်နိုင်သလောက် များများ ပေါ်ထွန်းလာရေး ဆိုတဲ့ ရည်ရွယ်ချက် တစ်ခုတည်းပါပဲ။ တရားအားထုတ်တယ် ဆိုတာ ဘုရားစင်ရှေ့မှာ တိတ်တိတ်ဆိတ်ဆိတ် ငြိမ်ငြိမ်လေး ထိုင်နေမှ ရတာ မဟုတ်ပါဘူး။ အဝတ်လျှော်ရင်း၊ မီးပူတိုက်ရင်း ပင်ပန်းပူလောင်လာတဲ့ အခိုက်အတန့် တွေမှာလည်း အရှိကို အရှိအတိုင်း ဉာဏ်နဲ့ ဓာတ်ခွဲနိုင်ရင် အဲဒါ အစစ်အမှန် ဝိပဿနာပါပဲ။

ဥပါသကာ၊ ဥပါသိကာ အိမ်ရှင်မ မိခင်အပေါင်းတို့ ခင်ဗျာ…

အင်္ဂါနေ့ရဲ့ ပူလောင်ပင်ပန်းတဲ့ အဝတ်လျှော်၊ မီးပူတိုက် အလုပ်တွေကို ကြည့်ပြီး ဒေါသနဲ့ ညည်းတွား မနေပါနဲ့တော့။ အဲဒီ ပူလောင်မှု၊ ညောင်းညာမှုတွေဟာ သင့်အတွက် ဝိပဿနာဉာဏ်ကို အထွတ်အထိပ် ရောက်အောင် ပို့ဆောင်ပေးမယ့် အလွန် အဖိုးတန်လှတဲ့ အရှုခံ အာရုံတွေပါ။ “ငါ ပင်ပန်းတယ်” ဆိုတဲ့ ဇာတ်လမ်းကို တိခနဲ ဖြတ်ပြီး၊ အပူနဲ့ အညောင်းကို သိလိုက်တိုင်း ပေါ်လာတဲ့ “သိစိတ် (ဝိဉာဏ်)” တွေရဲ့ အစားထိုး ဖြစ်ပျက် ချုပ်ငြိမ်းနေမှုကိုသာ စူးစိုက် လေ့လာပါ။

စိတ်တွေ ဖြစ်ပြီး ပျက်နေတာကလွဲပြီး ဘာမှ မရှိဘူးဆိုတာကို ကိုယ်တိုင် မျက်မှောက်ပြု မြင်တွေ့ရတဲ့အခါ၊ မိမိကိုယ်ကိုယ် “ငါ” လို့ စွဲထားတဲ့ ဒိဋ္ဌိအစွဲကြီး အမြစ်ပြတ် ပြုတ်ကျပြီး သောတာပန်အဖြစ်ကို ဧကန်မလွဲ ရောက်ရှိမှာ ဖြစ်ပါတယ်။

အမှန်တရားသည်သာ လွတ်မြောက်ရာ ဖြစ်သည်။